A+ A A-

Διώνη Δημητριάδου: «Λέξεις απόκρημνες» της Χλόης Κουτσουμπέλη

Διώνη Δημητριάδου: «Λέξεις απόκρημνες» της Χλόης Κουτσουμπέλη


Ο ποιητής και ο χορευτής
ήταν ο τίτλος ενός βιβλίου του Νάσου Βαγενά. Υπάρχει ένας μοναχικός χορός, ο χορός των μαχαιριών, γράφει η Διώνη Δημητριάδου στην πολύ ενδιαφέρουσα δίγλωσση συλλογή της. Ένας χορός που χορεύεται μόνο από έναν, στις βαθιές ώρες της νύχτας, ένας χορός με τον εαυτό, μέσα στο τραύμα. Ο ποιητής είναι μύστης στο Ελευσίνιο Μυστήριο της γραφής.

Από τι υλικό είναι φτιαγμένα τα ποιήματα; αναρωτιέται η ποιήτρια. Από αέρα, από νερό, είναι «σύννεφα με παντελόνια»; Χωμάτινα είναι, απαντάει μόνη της, ο ποιητής γράφει μέσα στη λάσπη με μόνη προσμονή έναν σωτήριο στίχο που θα τον λυτρώσει.

Χτίζει, άλλοτε με ευτελή υλικά που δεν αντέχουν στον χρόνο και άλλοτε οι λέξεις του χαράζονται στα σωθικά, πάντα όμως τον κυνηγά η ματαιότητα της τέχνης του.

Τόσο μετάλλευμα για μία μόνο σταγόνα ραδίου, έλεγε ο Μαγιακόφσκι. Ιεροτελεστία του ελάχιστου χαρακτηρίζει την ποίηση η ποιήτρια, όπου σημασία έχει η σωστή συνταγή, μόνο που οι αναλογίες και τα συστατικά είναι πάντα αδιευκρίνιστα και αόριστα.

Προσφέρει τη σάρκα και το αίμα του. Οι στίχοι του μεταλαμβάνονται στην Ιερή Τράπεζα του βιβλίου. Και υπάρχει μια υπέρτατη θυσία με την πιθανότητα μόνον μίας έστω μικρής ανάστασης.

Παιχνίδι ζωής και θανάτου η γραφή. Με επιθετικά μαύρα πιόνια, λευκές ανακωχές και την ανάγκη μίας έστω μικρής συμφιλίωσης πριν την οριστική κατατρόπωση.

Τόσο μετάλλευμα για μία μόνο σταγόνα ραδίου, έλεγε ο Μαγιακόφσκι. Ιεροτελεστία του ελάχιστου χαρακτηρίζει την ποίηση η ποιήτρια, όπου σημασία έχει η σωστή συνταγή, μόνο που οι αναλογίες και τα συστατικά είναι πάντα αδιευκρίνιστα και αόριστα. Στο τέλος το ποίημα πίνεται σαν θάλασσα.

Η ποιήτρια είναι η γυναίκα του Λωτ, βυθίζεται στη νύχτα της, στρέφει όλο πίσω το κεφάλι. Η ανταλλαγή: πετρώνει η ποιήτρια για να ζωντανέψει το ποίημά της, που είναι γεμάτο από το παρελθόν που εγκατέλειψε.

Παρά τους επιδέσμους και τις γάζες με τις οποίες προσπαθούν να αιχμαλωτίσουν οι κάθε λογής Άλλοι –λύκοι– συμβουλάτορες το ποιητικά ορθό του σώματός του, το ποίημα απροσδόκητο, ξαφνικό, ανατρεπτικό, σπάει τα δεσμά του και κολυμπάει ελεύθερο στο μελάνι. Καταξιώνοντας, όπως γράφει η ποιήτρια, το άγνωρο και αθώο / των πρώτων σκιρτημάτων. Γιατί η ποίηση είναι η αιρετική ματιά στα πράγματα.
Διώνη Δημητριάδου: «Λέξεις απόκρημνες» της Χλόης Κουτσουμπέλη

Η σιωπή είναι πολύτιμη για την ποίηση. Είναι ο απάτητος χώρος της. Αποθησαυρίζει τις λέξεις που θα χρησιμοποιηθούν στο ποίημα. Η απλότητα και η αμεσότητα της έκφρασης κατάλευκη νιφάδα.

Η Διώνη Δημητριάδου συνειδητά μιλά με έναν αλληγορικό και συμβολικό λόγο. Η ποίησή της είναι πολυεπίπεδη, επιδέχεται πολλαπλές αναγνώσεις. Υπάρχουν μυστικά περάσματα στα ποιήματά της, καταπακτές και λαβύρινθοι, όμως στις υπόγειες στοές αντιλαλεί και εκείνος ο ψίθυρος του απροσδιόριστου κάτι που είναι ανερμήνευτος και απροσδιόριστος, η μαγεία.

Τα παραθυράκια μας λέει η Διώνη, που αφήνει ο ποιητής για να εισχωρήσουμε στο ποίημα, είναι ένα κλείσιμο ματιού, αφού μόνος του ο ποιητικός λόγος αρκεί και αρκείται.

Σύμφωνα με την ποιήτρια, όλοι οι ποιητές του κόσμου κάθονται σε ένα μεγάλο τραπέζι, γράφουν ακόμα και γι’ αυτό ό, τι γράφουμε τους περιέχει, γιατί η τέχνη είναι μία μεγάλη συνέχεια που συνδέει το παλιό με το καινούργιο.

Ανάγκη γυρισμού, νόστος, επιστροφή και ταξίδι η γραφή. Σε χάρτινα καραβάκια. Το παιδί που είναι μέσα μας διεκδικεί τον χώρο και τον χρόνο του. Σαστίζει, φοβάται, εκπλήσσεται και συμμετέχει στο θαύμα της γραφής.
Πρόκες είναι οι λέξεις, μας έλεγε ο Μανώλης Αναγνωστάκης, και πρέπει να καρφώνονται γερά για να μην τις παίρνει ο άνεμος. Να μην τις στρίβουμε, λέει η Διώνη, να μην τις γυρνάμε το μέσα έξω. Να αναπνέουν. Γιατί με τόση μασκαράτα ασφυκτιά το ποίημα.

Η ποίηση γράφεται με απόκρημνες λέξεις. Γιατί πρέπει να πέφτει κανείς από το ποίημα μέσα στην άβυσσο, γιατί πρέπει να βλέπει κάποιος με τα μέσα μάτια, στο έσω τοπίο. Γιατί ένα ίσως είναι όλα τα ανθρώπινα και είμαστε άθυρμα στα θεϊκά χέρια.

Μια ποιητική συλλογή για την ποιητική, τις λέξεις αλλά και την ανθρώπινη μοίρα. Μετρημένη, σοφή, σεμνή η ματιά της ποιήτριας για το αληθινό, για το σημαντικό, για το ίσως και το πάντα, προτείνει μια ηθική της τέχνης που υπηρετεί. 

Γιατί η αγάπη είναι η πιο απόκρημνη λέξη της.

 

Λέξεις απόκρημνες
Διώνη Δημητριάδου
Μετάφραση: Robert Crist, Δέσποινα Λαλά – Crist
Μικρές εκδόσεις
112 σελ.
ISBN 978-618-83096-1-6
Τιμή: €12,00

001 patakis eshop

 

Εμφανίσεις: 383

Βασίλης Ζηλάκος: «Το κελαηδιστό πουκάμισο» κριτική του Ζαχαρία Κατσακού

Βασίλης Ζηλάκος: «Το κελαηδιστό πουκάμισο» κριτική του Ζαχαρία Κατσακού


Αν στις ποιητικές συνθέσεις Η κούπα του τσαγιού (2010) και Ξύλο ξανθό π’ αφράτεψε στο στόμα (2012), το ποιητικό υποκείμενο συνομιλούσε με τη διαχρονία της αναζήτησης του νοήματος και του εαυτού, της ταυτότητας του προσώπου και του κόσμου, τότε η νέα ποιητική συλλογή του Βασίλη Ζηλάκου που φέρει τον τίτλο Το κελαηδιστό πουκάμισο δεν είναι παρά το έργο στο οποίο εκφράζεται η συγχρονία του ποιητικού βλέμματος, η κατάληξη της περιπέτειας και η περαίωση της αναζήτησης.

 

Εμφανίσεις: 1038

Περισσότερα...

Γιώργος Ρούσκας: «Ερώ», «Χαϊκού νήματα» κριτική του Γιώργου Δουατζή

Γιώργος Ρούσκας: «Ερώ», «Χαϊκού νήματα» κριτική του Γιώργου Δουατζή


Ο Γιώργος Ρούσκας συνεχίζει την ποιητική πορεία του με δύο νέα βιβλία. Τη συλλογή 
Ερώ (ερωτεύομαι) και τα Χαϊκού νήματα, με δύο καλαίσθητες εκδόσεις από τον οίκο Σοκόλη.

Τα Νήματα υπακούν απολύτως στην άκρως δεσμευτική έννοια της λιτότητας λόγου, όπως αυτή μας έρχεται από την ιαπωνική παράδοση του Μεσαίωνα. Η παράδοση προβλέπει την έκφραση ολοκληρωμένου νοήματος σε τρεις στίχους με δεκαεπτά συλλαβές.

Αν λάβει κάποιος υπόψη την –επιβεβλημένη από τη μορφή– ασφυκτική λιτότητα λόγου και την εκφραστική δεινότητα που απαιτείται στα χαϊκού, με άνεση μπορούμε να χαρακτηρίσουμε τον Γ. Ρούσκα δεινό χρήστη του λόγου, λόγου ρέοντος σε υψηλά νοηματικά επίπεδα με αισθητικά χαρίσματα.

 

Εμφανίσεις: 786

Περισσότερα...

Χριστίνα Κόλλια: «Ψυχοδρόμιο» κριτική της Κατερίνας Αγγελάκη-Ρουκ

Χριστίνα Κόλλια: «Ψυχοδρόμιο» κριτική της Κατερίνας Αγγελάκη-Ρουκ


Το Ψυχοδρόμιο της Χριστίνας Κόλλια ξαφνιάζει πρώτα με τον τίτλο, αφού η ψυχή είναι η πιο απροσπέλαστη διαδικασία στη ζωή μας. Άπειρες είναι οι στιγμές που φτάσαμε σε παγοδρόμιο γιατί δεν θελήσαμε να ακούσουμε τη φωνή της ψυχής που συστήνει για τις ανάγκες της ένα άλλο δρομολόγιο.

 

Εμφανίσεις: 800

Περισσότερα...

Δήμητρα Παυλάκου: «Συνοδικό» κριτική του Γιάννη Πλαχούρη

Δήμητρα Παυλάκου: «Συνοδικό» κριτική του Γιάννη Πλαχούρη


Η Δήμητρα Παυλάκου δεν χρειάζεται ιδιαίτερες συστάσεις.  Έχει τη θέση της στα ποιητικά δρώμενα της χώρας μας, όπως εξελίσσονται τα τελευταία χρόνια. Στο μεγαλύτερο μέρος η γραφή της: 1ον εκφραστικά κινείται με μια αποδεκτή ποιητική άρθρωση (έχει καθαρό νόημα, μουσικότητα, λιτότητα στις λέξεις και στα νοήματα, κατάδειξη της ουσίας που καλύπτει την επιφάνεια κ.ά.) και 2ον θεματικά –παρόμοια με τον γνωστό τρόπο του Φιλίππου, τον πατέρα του Αλεξάνδρου, που αντικατέστησε την «καλημέρα» με την καθημερινή προτροπή: «Μέμνησο ότι άνθρωπος εί»– μας οδηγεί, μέσα από επίκαιρα συμβάντα του καιρού μας, στους πραγματικούς πόνους που πρέπει να βασανίζουν τον σύγχρονο άνθρωπο, αν θέλει να παραμένει Άνθρωπος.

 

Εμφανίσεις: 845

Περισσότερα...

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr