A+ A A-

ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΜΗΤΣΙΑΛΗ

ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΜΗΤΣΙΑΛΗ

Στην ελληνική λογοτεχνία και στο θέατρο για παιδιά υπάρχει μια μακροχρόνια παράδοση κειμένων ευαισθητοποίησης και καλλιέργειας πανανθρώπινων αξιών. Όλα τα μυθιστορήματα της Άλκης Ζέη και της Ζωρζ Σαρή –για να αναφερθώ ενδεικτικά στην ιστορία της παιδικής λογοτεχνίας– αλλά και η Λιλιπούπολη, η Τενεκεδούπολη, το Ανέβα στη στέγη να φάμε το σύννεφο, ο Μάγος με τα χρώματα κρίνουν το υπάρχον μέσα από τα μάτια των παιδιών και μέσα από αξίες που αντιμετωπίζουν την πραγματικότητα όχι ως τη μόνη δυνατή, αλλά ως απλώς μια ιστορική εκδοχή της, ως μια πραγματικότητα δηλαδή που μπορεί να αλλάζει και οι άνθρωποι να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες γι' αυτόν τον σκοπό. Το Απίστευτο σχέδιο της Μυρτώς και του Περικλή, όπως μάλλον όλα μου τα βιβλία για παιδιά, εντάσσεται στο πλαίσιο αυτής της λογοτεχνικής σχολής.

Ζώντας την οικονομική κρίση από πρώτο χέρι αλλά και μέσα στη δίνη μιας κατάστασης η οποία, εξελισσόμενη με ρυθμό καταιγιστικό, συμπαρέσυρε ένα σωρό γνωστούς και άγνωστους ανθρώπους γύρω μου, δεν είχα πολλά περιθώρια να μη γράψω αυτή την ιστορία.

Ένιωσα πιεστικά την ανάγκη να μιλήσω για το καλό και το κακό σήμερα, ως δύο διακριτά μεγέθη, όπως τα παλιότερα παραμύθια μιλούσαν για το καλό και το κακό στη δική τους εποχή.

Ένιωσα την ανάγκη να μιλήσω για τις αντιλήψεις που κυριάρχησαν τις τελευταίες δεκαετίες στην ελληνική κοινωνία και σχεδόν στον κόσμο ολόκληρο. Αντιλήψεις που ενθρόνισαν το ιδιωτικό συμφέρον απαξιώνοντας στον αντίποδα το κοινό καλό, που παρήγαγαν τόνους ατομικισμού και απληστίας, πείθοντας τους ανθρώπους ότι μπορούν να αγοράζουν προσωπεία και να ζουν μέσα από αυτά σαν να ήταν πραγματικοί.

Ένιωσα την ανάγκη να μιλήσω για έναν τρόπο ζωής που προβλήθηκε επιτακτικά ως πρότυπο και τοποθέτησε τα κέρδη πάνω από τους ανθρώπους, επέβαλε με κυνισμό τη λογική του ισχυρότερου ως αυτονόητη, περιγέλασε και ισοπέδωσε τα ανθρώπινα δικαιώματα με θρασύτητα και σοφιστείες, διαπαιδαγωγώντας τους νέους στη βάση αυτής της «ηθικής».

Και θέλησα να μιλήσω για όλα αυτά στα παιδιά, επειδή πιστεύω ότι, μέσα στους κρουνούς της προπαγάνδας που φτάνουν έστω ως ψίθυροι στ' αυτιά τους, της εξισωτικής λογικής των ευθυνών, μέσα στα πλήγματα που δέχονται οι οικογένειές τους και στην ανασφάλεια που τα κυκλώνει από παντού σαν περιρρέουσα ατμόσφαιρα, διατηρούν το διαχρονικό δικαίωμά τους να επεξεργαστούν μέσα από τη λογοτεχνία κριτικά την πραγματικότητα, να εκδηλώσουν με ασφάλεια τα συναισθήματά τους και να οδηγηθούν στην κάθαρση, όπως μας τη δίδαξαν οι αρχαίοι τραγικοί.

Η μάγισσα Λεφτού, ο νάνος Μπαμπάχ, η Μυρτώ και ο Περικλής, η Λώρα και ο Ντικ, η Ρίκα, η Μίκα, η Λίκα και η Ασπασία είναι ο ζωντανός, αλληγορικός κόσμος της ιστορίας μου. Συνηθισμένα παιδιά και καλά ξωτικά, υπηρέτες και αφεντάδες, ενήλικοι και παιδιά, άνθρωποι και ζώα, ένας κόσμος που προσπάθησα πολύ να αποφύγει την παγίδα του διδακτισμού. Ο διδακτισμός, άλλωστε, είναι κάτι που σταθερά αντιπαθώ. Αν είναι να σηκώσεις το δάκτυλο σαν παραδοσιακός δάσκαλος για να αποκαλύψεις το «μήνυμα» και να νουθετήσεις, γράψε κάτι άλλο, όχι πάντως λογοτεχνία.

Στο Απίστευτο σχέδιο της Μυρτώς και του Περικλή κυριαρχεί το χιούμορ και η σάτιρα. Ο τριτοπρόσωπος, παντογνώστης αφηγητής διηγείται και περιγράφει με χιούμορ, οι συμπεριφορές και τα γεγονότα δημιουργούν ευτράπελες καταστάσεις, οι αποκαλύψεις και οι συγκρούσεις δίνονται με γαργαλιστικές λεπτομέρειες. Το χιούμορ μπορεί ευτυχώς να αποδομεί αυτό που έχει κυριαρχήσει σαν στερεότυπο-μύθος αποκαλύπτοντας την πλαστότητα ή και τη γελοιότητά του.

Επίσης, οι ήρωές μου τραγουδούν όλοι, ο καθένας για τους δικούς του λόγους. Έχω γράψει δεκατέσσερα τραγούδια –στίχους, δηλαδή, που μπορούν να μελοποιηθούν– τα οποία τραγουδούν σε διάφορες στιγμές της ιστορίας οι ήρωές μου. Σ' εμένα, αλλά είμαι βέβαιη και στα παιδιά, αρέσει πολύ ο έμμετρος λόγος, αυτός που παρεμβαλλόμενος σε καίρια σημεία υπογραμμίζει τα νοήματα, προσθέτει στον ρυθμό της αφήγησης και, όταν γίνεται τραγούδι, απογειώνει.

Ακόμα στο Απίστευτο σχέδιο της Μυρτώς και του Περικλή συνυπάρχουν με τα πρόσωπα της ιστορίας μου ήρωες γνωστοί από κλασικά παραμύθια. Ο Ρομπέν των Δασών, ο Πήτερ Παν, η Πίπη η Φακιδομύτη, ο Όλιβερ Τουίστ και ο Τομ Σόγερ ζουν με τον δικό τους τρόπο στο μυθιστόρημά μου συνδέοντας το παρελθόν με το παρόν. Ο συγγραφέας είναι έτσι κι αλλιώς ο ίδιος ένα σύνολο διακειμενικών αναφορών, που τις μεταφέρει είτε συνειδητά είτε ασυνείδητα στα κείμενά του.

Όμως ο κόσμος που έπλασα σε αυτό το μυθιστόρημα έχει συνδεθεί πια αναπόσπαστα με τον κόσμο που δημιούργησε διαβάζοντας το μυθιστόρημά μου ο Πέτρος Χριστούλιας με τις εικόνες του. Από δω και πέρα οι ήρωες της ιστορίας μου θα έχουν τα πρόσωπα που τους έδωσε εκείνος και θα κινούνται σε μια σκηνογραφία που πήρε σάρκα και οστά μέσα από τη δική του ματιά.

Απόλαυσα Το απίστευτο σχέδιο της Μυρτώς και του Περικλή όταν το έγραφα, το απολαμβάνω όταν το αφηγούμαι στους μικρούς μαθητές και τις μαθήτριες. Και θα το απολαύσω όταν το δω να ανεβαίνει στο θέατρο – τώρα ίσως καταλαβαίνετε τις αρχικές μου αναφορές. Γιατί αυτό είναι το μεγαλύτερό μου όνειρο γι' αυτό το κείμενο. Να ζωντανεύσει η μάγισσα Λεφτού στη σκηνή, το πανοπτικό τηλεσκόπιο με το μεγάλο γυάλινο μάτι να στηθεί στη μέση, τα σεντούκια με τα κλεμμένα πλούτη να τοποθετηθούν περιμετρικά και το τραγούδι της Μυρτώς και του Περικλή να τραγουδηθεί θριαμβευτικά από εκατοντάδες παιδιά στις θεατρικές αίθουσες κατατροπώνοντας μια δύναμη που είναι στηριγμένη στο ψέμα, τον απύθμενο εγωισμό και την αυθαιρεσία.

Λεφτού, Λεφτού, Λεφτού,
πάρ' τη βαλίτσα σου και πήγαινε αλλού
και μη νομίζεις πως μπορείς
να είσαι αφεντικό της γης...
*
Εγώ μιλώ, εγώ ορίζω,
εγώ για μένα αποφασίζω.

Το απίστευτο σχέδιο της Μυρτώς και του Περικλή!Το απίστευτο σχέδιο της Μυρτώς και του Περικλή!
Αλεξάνδρα Μητσιάλη
εικονογράφηση: Πέτρος Χριστούλιας
Πατάκης
148 σελ.
Τιμή € 8,70
1-patakis-link

 

ΦΙΛΙΚΑ SITE

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr