Έριχ Φρομ: «Η τέχνη της αγάπης» κριτική του Φίλιππου Φιλίππου

Για τον έρωτα ο Φρομ δεν διατυπώνει ευχάριστους χαρακτηρισμούς. Εκτιμά ότι δεν υπάρχει σχεδόν καμιά άλλη δράση, κανένα άλλο τόλμημα, που να αρχίζει με τόσο μεγάλες ελπίδες κι όμως να αποτυγχάνει τόσο συχνά όσο ο έρωτας. Ενώ υπογραμμίζει πως το σεξ παίζει σημαντικό ρόλο στην ανθρώπινη ευτυχία, πιστεύει πως το σεξ χωρίς αγάπη δεν κατορθώνει παρά μόνο στιγμιαία να γεφυρώσει το χάσμα ανάμεσα σε δύο ανθρώπινες υπάρξεις.

Το 1956 εκδόθηκε το βιβλίο του Η τέχνη της αγάπης, το οποίο άντεξε στον χρόνο, έγινε μπεστ σέλερ και τη δεκαετία του 1960 αγκαλιάστηκε από τη ριζοσπαστική νεολαία των πανεπιστημίων, των αμερικανικών και στη συνέχεια των ευρωπαϊκών. Ήταν η εποχή του βρόμικου πολέμου στο Βιετνάμ, όταν οι φοιτητές στις ΗΠΑ και στον κόσμο πολιτικοποιήθηκαν πρόωρα και άλλαξαν βαθμιαία τη μέχρι τότε συντηρητική κοινωνία, τη γεμάτη ταμπού και προλήψεις. Έκτοτε, το βιβλίο μεταφράστηκε σε τριάντα τέσσερις γλώσσες και έχει πουλήσει πάνω από πέντε εκατομμύρια αντίτυπα μόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Στον πρόλογό του ο Πίτερ Κράμερ γράφει πως το βιβλίο παρηγορεί και συναρπάζει, καθώς ο Φρομ διατυπώνει ποιητικά το αξίωμά του για την αγάπη: «Χωρίς την αγάπη, η ανθρωπότητα δεν θα μπορούσε να υπάρξει ούτε μια μέρα». Διότι για τον Φρομ, ακόμα και η ερωτική αγάπη, η οποία φαινομενικά αποκλείει από τον στενό δεσμό των δύο αγαπημένων όλους τους άλλους, στην πραγματικότητα «στο πρόσωπο του άλλου ανθρώπου αγαπά ολόκληρη την ανθρωπότητα και όλα όσα είναι ζωντανά».

Για τον έρωτα ο Φρομ δεν διατυπώνει ευχάριστους χαρακτηρισμούς. Εκτιμά ότι δεν υπάρχει σχεδόν καμιά άλλη δράση, κανένα άλλο τόλμημα, που να αρχίζει με τόσο μεγάλες ελπίδες κι όμως να αποτυγχάνει τόσο συχνά όσο ο έρωτας. Ενώ υπογραμμίζει πως το σεξ παίζει σημαντικό ρόλο στην ανθρώπινη ευτυχία, πιστεύει πως το σεξ χωρίς αγάπη δεν κατορθώνει παρά μόνο στιγμιαία να γεφυρώσει το χάσμα ανάμεσα σε δύο ανθρώπινες υπάρξεις.

Ασκώντας κριτική στον Φρόιντ, ο οποίος υποστήριζε πως η αγάπη είναι η εξιδανίκευση του σεξουαλικού ενστίκτου, ο Φρομ θεωρεί ότι, αντιθέτως, η σεξουαλική επιθυμία είναι μια από τις εκφάνσεις της ανάγκης για αγάπη και για ένωση μεταξύ δύο ανθρώπων. Η σεξουαλική επιθυμία, προσθέτει, στοχεύει στην ένωση και σε καμιά περίπτωση δεν αποσκοπεί στην ανακούφιση από μία οδυνηρή σωματική ένταση. Αν ήταν έτσι, τονίζει, ο αυνανισμός θα ήταν η ιδεώδης σεξουαλική ικανοποίηση.

Γνωρίζοντας τις δυσκολίες που παρουσιάζει η προσπάθεια ανεύρεσης της αγάπης (αφού οι κοινωνικές συνθήκες ευνοούν την απουσία της), ο Φρομ τελειώνει το βιβλίο του ως εξής: «Το να έχουμε πίστη στη δυνατότητα της αγάπης ως κοινωνικό, και όχι μόνο εξατομικευμένο και σπάνιο φαινόμενο, ισοδυναμεί με μια ορθολογική πίστη θεμελιωμένη στη βαθιά γνώση της ίδιας της ανθρώπινης φύσης».

001 patakis eshop
Η τέχνη της αγάπης

Erich Fromm
μετάφραση: Ουρανία Τουτουντζή
Διόπτρα
224 σελ.
Τιμή € 15,50


 

Τα σχόλια σας

Κάντε το σχόλιο σας, με σύνδεση από το facebook ή συμπληρώστε τα στοιχεία σας, στην παρακάτω φόρμα.

 


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΚΡΙΤΙΚΕΣ > ΜΕΛΕΤΕΣ - ΔΟΚΙΜΙΑ
Τσαρλς Γκλας: «Η Συρία φλέγεται – Το Ισλαμικό Κράτος και ο θάνατος της Αραβικής Άνοιξης»

Ο Έλληνας ποιητής Μελέαγρος από τα Γάδαρα (αρχαία πόλη της Συρίας, σήμερα η Ουμ Καΐς της Ιορδανίας), ο οποίος έζησε τον 1ο π.Χ. αιώνα, αποκαλούσε τη Συρία «μια χώρα που είναι ολόκληρος ο κόσμος»,...

ΚΡΙΤΙΚΕΣ > ΜΕΛΕΤΕΣ - ΔΟΚΙΜΙΑ
Σταύρος Λυγερός: «Η ισλαμική τρομοκρατία»

«Δεν είναι τυχαίο ότι κανείς Σέρβος δεν πραγματοποίησε τυφλή τρομοκρατική επίθεση σε κάποια δυτική μεγαλούπολη παρότι η χώρα του βομβαρδίσθηκε και ακρωτηριάστηκε από το ΝΑΤΟ». Αυτή είναι μία από τις...

ΚΡΙΤΙΚΕΣ > ΜΕΛΕΤΕΣ - ΔΟΚΙΜΙΑ
Γκέρχαρντ Ερνστ: «Σκέψου σαν φιλόσοφος»

Πολλοί νομίζουν, λανθασμένα βέβαια, ότι οι φιλόσοφοι δεν κάνουν τίποτε άλλο παρά να διατυπώνουν γενικές θεωρίες, χρήσιμες ίσως σε άλλους φιλοσόφους ή σε πολύ μορφωμένους ανθρώπους, για την ερμηνεία...

ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΕΙΣ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΙ

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Το μήνυμά σας

Διεύθυνση

Πτολεμαίων 7
(Πλατεία Προσκόπων)
11635 Αθήνα,
Τηλ.-fax: 210.7212307
info@diastixo.gr
ISSN: 2585-2485

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER