Πασκάλ Μπρυκνέρ: συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

Pascal Bruckner Ένας καλός γιος Πασκάλ Μπρυκνέρ μετάφραση: Γιάννης Στρίγκος


Ο Πασκάλ Μπρυκνέρ είναι κοσμοπολίτης φύσει και θέσει. Γεννήθηκε το 1948 στο Παρίσι, έζησε έξι χρόνια στην Αυστρία και πέρασε μέρος της εφηβείας του στη Λιόν. Σε ηλικία δεκαέξι ετών εγκαταστάθηκε μόνιμα στη γαλλική πρωτεύουσα, όπου, στα είκοσί του χρόνια, συμμετείχε στον Μάη του ’68. Με σπουδές Φιλοσοφίας στο ενεργητικό του (έκανε το διδακτορικό του δίπλα στον Ρολάν Μπαρτ), γράφει εναλλάξ μυθιστορήματα και δοκίμια, αρθρογραφεί στο NouvelObservateur, είναι διδάκτωρ της Φιλοσοφίας στο Ινστιτούτο Πολιτικών Επιστημών του Παρισιού και διδάσκει ως επισκέπτης καθηγητής σε πανεπιστήμια των ΗΠΑ.

Αν και μεγαλώσατε στην Κεντρική Ευρώπη, βρεθήκατε αντιμέτωπος με μια μορφή πατριαρχίας. Υπήρχαν τέτοιες περιπτώσεις στη δική σας κοινωνία, όταν ήσασταν παιδί;

Αυτή ήταν η κατάσταση μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, όταν η εκπαίδευση κυριαρχούνταν από τον σύζυγο και πατέρα. Τα πράγματα άλλαξαν σιγά σιγά μετά το 1968.

Την ίδια εποχή, η Νότια Ευρώπη είχε να αντιμετωπίσει τη φτώχεια και την ανέχεια. Αυτό δεν αποτέλεσε και τον πυρήνα της οικογένειας, που ήταν αυταρχική και κλεισμένη στα όρια της υπερβολής;

Η Γαλλία βγήκε αργά από τα ερείπια και τη φτώχεια μετά το 1945, χάρη στο οικονομικό θαύμα που βοήθησε να διαλύσει την παραδοσιακή μορφή της πατριαρχικής οικογένειας.

Σήμερα η οικογένεια έχει μεταλλαχθεί. Μερικοί λένε ότι η οικογένεια κινδυνεύει να διαλυθεί από τα προβλήματα που τη συνοδεύουν. Ποια είναι η γνώμη σας;

Η σύγχρονη οικογένεια προσπαθεί να συμβιβάσει την ασφάλεια και την ελευθερία. Θα θέλαμε να έχουμε και τα δύο, την απόλυτη προστασία του οικογενειακού κύκλου και την απόλυτη ελευθερία του ατομικισμού. Αυτό είναι προβληματικό.

 

Εμφανίσεις: 2088

Περισσότερα...

Ντάριλ Κάνινγκχαμ: συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

Ντάριλ Κάνινγκχαμ Darryl Cunningham


Ο Ντάριλ Κάνινγκχαμ γεννήθηκε το 1960, σπούδασε στο Leeds College of Art και ζει στο Γιορκσάιρ της Αγγλίας, όπου εργάζεται ως σκιτσογράφος. Η εργασιακή του εμπειρία στον τομέα της ψυχιατρικής ήταν η αφορμή για τη συγγραφή του πρώτου του βιβλίου, Psychiatric Tales (Ψυχιατρικές ιστορίες, 2010). Το δεύτερο βιβλίο του, Science Tales (Επιστημονικές ιστορίες, 2012), συμπεριλήφθηκε στη βραχεία λίστα των British Comics Awards 2012. Το τελευταίο βιβλίο του, Σούπερκραχ, γνώρισε πολλές διακρίσεις, βρέθηκε στα ευπώλητα των New York Times, στις βραχείες λίστες των AOI World Illustration Awards και British Book Design and Production Awards, και μας έδωσε την ευκαιρία να συνομιλήσουμε μαζί του.

Ποια ήταν η αφορμή για να γράψετε το βιβλίο Σούπερκραχ – Tο μεγάλο κόλπο με τη διεθνή οικονομία;

Δεν είμαστε όλοι εξοικειωμένοι με την οικονομική επιστήμη και την ειδική ορολογία της, όπως είναι για παράδειγμα οι όροι «δικαιώματα προαίρεσης», «συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης», «ομόλογα», «ασφαλιστήρια κινδύνου χρεοκοπίας», «εγγυημένες υποχρεώσεις χρέους». Τα ΜΜΕ δεν έχουν καταβάλει ιδιαίτερη προσπάθεια να εξηγήσουν όλα αυτά τα «μαγικά» σε όσους επλήγησαν από τις συνέπειες της χρηματοοικονομικής κρίσης του 2008. Γράφοντας αυτό το βιβλίο, λοιπόν, ένα από τα κίνητρά μου ήταν να εξηγήσω κάποια από αυτά τα πράγματα και συνάμα να δείξω πώς προέκυψε η τραπεζική κρίση και ποιος ήταν υπεύθυνος.

Με τη γλώσσα των κόμικ, λοιπόν, μας παραδίδετε κάποια μαθήματα οικονομίας. Γιατί νομίζετε ότι ο κόσμος είναι τρομοκρατημένος;

Νομίζω ότι ο κόσμος τρομάζει, επειδή θεωρεί αυτά τα πράγματα πιο περίπλοκα απ’ όσο είναι στην πραγματικότητα. Οι βασικές ιδέες είναι αρκετά ξεκάθαρες, αν τις εξηγήσει κάποιος σωστά.

 

Εμφανίσεις: 1273

Περισσότερα...

Μ.Λ. Στέντμαν: συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

Μ.Λ. Στέντμαν: συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη


Η Μ.Λ. Στέντμαν γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Δυτική Αυστραλία, αλλά πλέον ζει μόνιμα στο Λονδίνο. Το πολυσυζητημένο Φως ανάμεσα στους ωκεανούς είναι το πρώτο της μυθιστόρημα, το οποίο έχει μεταφραστεί σε σχεδόν 40 γλώσσες, ενώ τη μεταφορά του στη μεγάλη οθόνη υπογράφει ο Ντέρεκ Σιανφράνς, με πρωταγωνιστές τους Μάικλ Φασμπέντερ και Αλίσια Βικάντερ (DreamWorks, 2016). Η εξαιρετική επιτυχία του βιβλίου της, καθώς και τα λιγοστά βιογραφικά στοιχεία της που υπάρχουν στο Διαδίκτυο, μας κίνησαν την περιέργεια να τη γνωρίσουμε μέσα από μια συνέντευξη.

Διαβάζοντας το βιβλίο σας, πολλές φορές συγκινήθηκα. Πώς καταφέρατε να γράψετε μια τόσο όμορφη και ρεαλιστική ιστορία;

Είμαι πανευτυχής που η ιστορία σάς συγκίνησε. Η σύντομη απάντηση στην ερώτησή σας είναι: «Πραγματικά δεν ξέρω!» Ποτέ δεν είχα προσπαθήσει να γράψω ένα μυθιστόρημα πριν, ούτε και το συνειδητοποίησα όταν το έγραφα. Απλώς το σκέφτηκα σαν μια ιστορία. Γράφω ενστικτωδώς, αφήνοντας μια εικόνα ή μια φράση ή μια φωνή να έρθουν στο μυαλό μου και ακολουθώ να δω πού οδηγούν. Πρώτο εμφανίστηκε το σκηνικό· έκλεισα τα μάτια μου και είδα έναν φάρο, μετά σταδιακά μια γυναίκα – και ήξερα ότι ήταν τον παλιό καιρό, σε ένα νησί στα ανοικτά της Δυτικής Αυστραλίας. Στη συνέχεια, εμφανίστηκε ένας άνδρας – ο φαροφύλακας. Όπως γράφω, μια βάρκα ξεβράζεται με ένα πτώμα και ένα μωρό που κλαίει, έτσι έπρεπε να συνεχίσω να γράφω για να δω τι συνέβη. Είδα ότι οι χαρακτήρες αναδύονταν και σταδιακά συνειδητοποίησα ποιοι ήταν και πώς αισθάνονταν. Εγώ απλώς τους ακολούθησα βήμα βήμα και είδα πώς εξελίχθηκε η ιστορία τους. Δεν είχα ιδέα για το πώς θα τελειώσει, μέχρι που τελείωσε.

Μας ταξιδεύετε σε κάποια μέρη που μας είναι άγνωστα. Μοιάζουν όμως με τα μέρη της πατρίδας μας. Μήπως ο πολιτισμός και η ζωή δεν έχουν σύνορα;

Στην πραγματικότητα, υπάρχουν πολλές ομοιότητες ανάμεσα στα τοπία της Ελλάδας και της Δυτικής Αυστραλίας. Και τα δύο χαρακτηρίζονται ως «μεσογειακά κλίματα», με ζεστά, ξηρά καλοκαίρια, και τα δύο κυριαρχούνται από το φωτεινό μπλε της θάλασσας και τον συνήθως ηλιόλουστο ουρανό. Ίσως γι’ αυτό να τα αισθάνεστε οικεία. Πέρα απ’ αυτό, όμως, νομίζω ότι οι άνθρωποι είναι άνθρωποι, όπου κι αν βρίσκονται. Εξεπλάγην πολύ όταν εκδότες από τόσες χώρες ήθελαν να δημοσιεύσουν την ιστορία και αναρωτήθηκα γιατί οι αναγνώστες τους θα ενδιαφέρονταν για τη ζωή σε μια σκοτεινή γωνιά της Δυτικής Αυστραλίας. Απάντησαν ότι η ιστορία είναι καθολική – ότι τα ερωτήματα που θέτει για την οικογένεια, την αγάπη και το καθήκον αγγίζουν οποιονδήποτε άνθρωπο, σε οποιαδήποτε κουλτούρα κι αν ανήκει.

 

Εμφανίσεις: 1323

Περισσότερα...

Πίτερ Μπιν: συνέντευξη στον Νίκο Μαθιουδάκη

Πίτερ Μπιν: συνέντευξη στον Νίκο Μαθιουδάκη


Ο Πίτερ Μπιν, ομότιμος καθηγητής της Αγγλικής και της Συγκριτικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Ντάρτμουθ των ΗΠΑ, είναι ένας από τους πιο καταξιωμένους φιλελληνιστές σε ολόκληρο τον κόσμο, αφού εδώ και περίπου 60 χρόνια ασχολείται με την Ελλάδα, τη λογοτεχνική της παραγωγή και τον πολιτισμό της γενικότερα. Ο καθηγητής Μπιν πρόσφατα έλαβε από την Εταιρεία Νεοελληνικών Σπουδών της Αμερικής (Modern Greek Studies Association) το Διεθνές Βραβείο Λογοτεχνικής Μετάφρασης 2015 για την εκ νέου πρωτότυπη μετάφρασή του, Zorba the Greek: The Saint’s Life of Alexis Zorbas του Νίκου Καζαντζάκη (Simon & Schuster, 2014). Σημειωτέον πως έχει μεταφράσει παλιότερα και άλλα έργα του Κρητικού συγγραφέα: Ο τελευταίος πειρασμός (1960), Ο φτωχούλης του Θεού (1962), Αναφορά στον Γκρέκο (1965). Συνάμα ασχολήθηκε ερευνητικά με αρκετούς Νεοέλληνες πεζογράφους και ποιητές, όπως τον Καβάφη, τον Μυριβήλη, τον Ρίτσο κ.ά., αλλά το όνομά του έχει συνδεθεί κυρίως με το έργο του Καζαντζάκη, εξ ου και του αποδίδεται συχνά ο τίτλος του επιφανούς «καζαντζακιστή».

Στο σημείο αυτό, μιλώντας αναπόφευκτα σε προσωπικό τόνο, να πω ότι ένα πράγμα δεν θα ξεχάσω από τον καθηγητή και δάσκαλό μου: τη γνωριμία μας το 2007 σε ένα συνέδριο –εκείνος ως προσκεκλημένος ομιλητής και εγώ ως υποψήφιος διδάκτορας– που από την πρώτη στιγμή ενδιαφέρθηκε να με βοηθήσει, διαθέτοντας τον πολύτιμο χρόνο του για να απαντά στις απορίες μου.

Κύριε Μπιν, είστε Αμερικανός καθηγητής της Λογοτεχνίας, και η πρώτη ερώτηση που γεννάται αυθόρμητα στον καθένα είναι: Ποιοι ήταν οι λόγοι που σας οδήγησαν στη μελέτη της νεοελληνικής λογοτεχνίας;

Ο πρώτος και κύριος λόγος της ενασχόλησής μου με τη νεοελληνική λογοτεχνία ήταν ο γάμος μου το 1955 με μια Ελληνίδα, τη Χρυσάνθη Γιαννακού, καθώς και η εκτεταμένη διαμονή μας στη Θεσσαλονίκη με την οικογένειά της. Ευτυχώς δεν μιλούσαν σχεδόν καθόλου αγγλικά· γι’ αυτό αναγκάστηκα να μάθω νέα ελληνικά με το ζόρι, αρχίζοντας από το αλφαβητάρι που μου έφερε ο πεθερός μου, ένας διευθυντής δημοτικού σχολείου, και συνεχίζοντας μέχρι το αναγνωστικό της έκτης τάξης του δημοτικού. Πριν, όμως, από αυτό, είχα μελετήσει στο Πανεπιστήμιο Harvard τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη με τον περίφημο καθηγητή Raphael Demos, καθώς και στο Haverford College τα αρχαία δράματα σε μετάφραση, που με ώθησαν να σπουδάσω και να μελετήσω τα αρχαία ελληνικά. Έτσι (δεν ξέρω ακριβώς γιατί) είχα σαν φοιτητής μια τάση προς την Ελλάδα. Ύστερα, χάρη στην αρχική μου διαμονή στη χώρα σας –ευτυχώς στη φροντίδα μιας μορφωμένης οικογένειας–, ανακάλυψα ότι η ελληνική κουλτούρα συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

 

Εμφανίσεις: 1881

Περισσότερα...

Σβετλάνα Αλεξίεβιτς: συνέντευξη στην Κώστια Κοντολέων

Σβετλάνα Αλεξίεβιτς: συνέντευξη στην Κώστια Κοντολέων


8 Οκτωβρίου 2015: τα ΜΜΕ μεταδίδουν την είδηση πως η Λευκορωσίδα συγγραφέας και δημοσιογράφος Σβετλάνα Αλεξίεβιτς είναι η φετινή νικήτρια του Νόμπελ Λογοτεχνίας. Κι εγώ ανασύρω από τη μνήμη μου την εικόνα εκείνης της σεμνής, προσιτής γυναίκας που πριν από δεκατέσσερα χρόνια μού είχε κάνει την τιμή να μου παραχωρήσει συνέντευξη για το συγκλονιστικό βιβλίο της Τσέρνομπιλ – Ένα χρονικό του μέλλοντος (μτφρ. Ορέστης Γεωργιάδης, Περίπλους 2001), έργο βασισμένο στις μαρτυρίες δεκάδων ανθρώπων που υπέστησαν τις συνέπειες της έκρηξης του πυρηνικού σταθμού ενέργειας του Τσέρνομπιλ (Απρίλιος 1986). Η συνάντησή μας έγινε τον Απρίλιο του 2001 με την ευκαιρία της ελληνικής έκδοσης, όπου όλοι οι εμπλεκόμενοι είχαν εργαστεί εθελοντικά, ενώ η Αλεξίεβιτς είχε παραχωρήσει τα συγγραφικά δικαιώματά της από αυτή στον Σύλλογο Υποστήριξης Ερευνών κατά της Λευχαιμίας και άλλων Παθήσεων. Η συνέντευξη είχε δημοσιευτεί στον κυριακάτικο Αδέσμευτο (του Μήτση), στις 29 Απριλίου 2001, με τίτλο τη φράση της Σβετλάνα Αλεξίεβιτς: «Για το Τσέρνομπιλ η μνήμη δεν μπορούσε να με βοηθήσει».

Κυρία Αλεξίεβιτς, στη συγκλονιστική μαρτυρία σας, μας εκπλήσσει η πλουραλιστική κατάθεση του ψυχικού κουράγιου και της ανυπόκριτης ανθρωπιάς εκείνων που έζησαν στο πετσί τους τον όλεθρο της επιστήμης. Σε κάποιο σημείο του βιβλίου σας γράφετε: «Μαγνητοφωνώντας τους, είχα την αίσθηση πως ηχογραφώ το μέλλον». Για ποιο μέλλον θα μπορούσαμε να μιλήσουμε σήμερα; Ένα μέλλον ακόμα πιο ζοφερό; Μια κατάβαση πιο βαθιά στην κόλαση; Ή για εκείνο το μέλλον που όλοι ευαγγελιζόμαστε, μα έχουμε πάψει από καιρό να προσμένουμε;

Δεν γνωρίζουμε τίποτε για τους φόβους του μέλλοντος. Μόνο η διαίσθηση υπάρχει πως αυτοί οι φόβοι θα είναι καινούργιοι για μας. Μπορούμε να πούμε ότι η αποκάλυψη είναι μέρος της κουλτούρας μας. Πιστεύω ότι σκεφτόμαστε συνέχεια τους φόβους του μέλλοντος, χωρίς να το αντιλαμβανόμαστε. Ίσως σκεπτόμαστε περισσότερο τους φόβους μας απ’ ό,τι σκεπτόμαστε την αγάπη. Ο Ντοστογιέφσκι έλεγε ότι η ομορφιά θα σώσει τον κόσμο, αλλά έχουν συμβεί τόσο πολλά τον 20ό αιώνα και παρά τις γνώσεις που αποκτήσαμε όλα αυτά τα χρόνια έχουμε πάψει πια να πιστεύουμε ότι η ομορφιά είναι εκείνη που θα σώσει τον κόσμο. Εγώ πιστεύω πως, αν κάτι μπορεί να μας σώσει, είναι ο φόβος, ο μόνος που μπορεί να ενώσει τον κόσμο. Οι φωνές που ακούγονται στο βιβλίο μου μιλούν για μια καινούργια πραγματικότητα, στην οποία βρέθηκαν μετά το ατύχημα αυτό. Προσπάθησα να βρω το νόημα σ’ όλα αυτά και κατέληξα πως είναι οι καινούργιες γνώσεις. Κι όταν οι άνθρωποι μιλάνε γι’ αυτό το βιβλίο και λένε «κλαίω όταν το διαβάζω», περιμένω πάντα τη δεύτερη λέξη, δηλαδή το «σκέφτομαι», όμως το μόνο που ακούω είναι η λέξη «κλαίω».

 

Εμφανίσεις: 1867

Περισσότερα...

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr