A+ A A-

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΝΟΛΛΑΣ

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΝΟΛΛΑΣσυνέντευξη στον Χρίστο Παπαγεωργίου

Ο Δημήτρης Νόλλας είναι ένας από τους σημαντικότερους πεζογράφους της μεταπολιτευτικής περιόδου. Θα έλεγα στυλοβάτης. Γνωστός και καταξιωμένος, με φανατικούς αναγνώστες, διακονεί το πολιτικό διήγημα και μυθιστόρημα.

Η συζήτηση έγινε με αφορμή την κυκλοφορία του βιβλίου του Στον τόπο, μιας εξαιρετικής συλλογής δέκα διηγημάτων που τα χαρακτηρίζει η αφαίρεση. Αφαίρεση οτιδήποτε του περιττού.

Εάν ένας τυχαίος, και άγνωστός σας, αναγνώστης ρωτούσε «τι πραγματεύεται» η τελευταία συλλογή διηγημάτων σας, τι θα απαντούσατε;

Ο πειρασμός θα ήταν μεγάλος να τον προτρέψω να τα διαβάσει, για να αποφασίσει μόνος του «τι πραγματεύονται» τα περί ων ο λόγος διηγήματα. Κι αυτό επειδή ένα κείμενο συνήθως δεν «πραγματεύεται» τίποτ’ άλλο, παρεκτός τον ίδιο του τον εαυτό. Κι έτσι είναι δύσκολο να το περιορίσεις σε δυο λόγια, όπως ένα κηδειόσημο ή τη διαφήμιση ενός προϊόντος.

Την τελευταία φορά που το αποπειράθηκα, έντρομος διαπίστωσα πως το αποτέλεσμα ήταν ένα συντομότερο κείμενο απ’ αυτό που προσπαθούσα να συνοψίσω και πολύ καλύτερο απ’ το πρωτότυπο, εξ αυτού και μόνον του λόγου.

Για τις ανάγκες όμως αυτής της συζήτησης, θα μπορούσα να διακινδυνεύσω μια γενίκευση, γιατί τα διηγήματα, όσο και να στεγάζονται κάτω απ’ τον ίδιο τίτλο, το καθένα τους χωριστά έχει τα δικά του χούγια, τις αδυναμίες, αλλά και τις χάρες. Έτσι, κινδυνεύουμε να αδικήσουμε κάποιο απ’ αυτά, μιλώντας για κάτι που τα διαπερνά μυστικά και είναι κοινό σε όλα.

Έστω, λοιπόν! Όπως σε κάθε συγγραφέα που σέβεται αυτό που κάνει, εκείνο που με τρώει και βρίσκομαι σε μια ατέλειωτη μάχη μαζί του, διαπερνώντας και διαποτίζοντας ό,τι κάνω, αλλά κι ό,τι δεν κάνω, είναι εκείνη η εσωτερική Σαχάρα, η μοναξιά, που σαν αχόρταγη παγωμένη θάλασσα πλημυρίζει και καταπίνει τα πάντα, μετατρέποντας το μέσα του ανθρώπου σε πικρή λάσπη.

Οι κριτικοί επιμένουν πως όσο τα διηγήματά σας συρρικνώνονται τόσο πιο ενδιαφέροντα γίνονται. Έχετε κάποιο σχόλιο;

Αν αυτό ισχύει, αναρωτιέμαι τότε πόσο πιο ενδιαφέροντα θα μπορούσαν να γίνουν, εάν συνέχιζαν να συρρικνώνονται μέχρις εξαερώσεως.

Τι σημαίνει για σας μινιμαλισμός;

Τ’ απαραίτητα.

Θεωρείτε τον εαυτό σας μυθιστοριογράφο ή διηγηματογράφο;

Είμαι συγγραφέας.

Πώς βλέπετε τη σύγχρονη ελληνική πεζογραφία;

Από τα λίγα που παρακολουθώ, διαπιστώνω πως υπάρχουν συγγραφείς που επιμένουν να πειραματίζονται, χωρίς να απομακρύνονται από τα καθημερινά πράγματα. Νομίζω πως είναι σημαντικό αυτό.

Οι μετανάστες και οι κοινωνικά απόκληροι αποτελούν τη βασική ύλη των διηγημάτων σας. Αναλύστε κάπως το γιατί.

Πάντα, κάθε κοινωνία έβλεπε στους παρίες τα ίδια της τα μούτρα. Όσο τους είχε μαντρωμένους (σε ιδρύματα, άσυλα, και σε κάθε λογής Αμυγδαλέζες – τι όνομα κι αυτό;) αρνιόταν να τους αντικρίσει και συνέχιζε τον πλαδαρό της ύπνο. Όταν όμως διαχέονται αποτελούν την καθημερινή, σκληρή πραγματικότητα. Και δε χρειάζεται να έχουν άλλο χρώμα κι άλλη πίστη για να μας ταράξουν – ας κοιτάξουμε γύρω μας, ας θυμηθούμε εκείνο τον κολλημένο ξάδερφό μας ή τη γιαγιά που αρνείται να πεθάνει, και θα καταλάβετε τι εννοώ. Όλοι αυτοί με ενδιαφέρουν, ημών συμπεριλαμβανομένων.

Είσθε μετρ στη μικρή φόρμα. Αυτό αποτελεί φιλοσοφία ζωής; Ζείτε δηλαδή και με λίγα στην προσωπική σας ζωή;

Ακριβώς. Δύσκολο στη σύλληψη, αλλά στην πράξη ευκολότερο.

Πείτε μας κάτι που σας έκανε εντύπωση και δεν το είπατε πουθενά και σε κανέναν.

Δόξα τω Θεώ έχω αναλώσει πλανώμενος (κυριολεκτικά και μεταφορικά) τα 7/10 ενός αιώνα. Φαντάζεσθε πως θα ήταν ποτέ δυνατόν να έχω καθίσει στο ίδιο τραπέζι με κροκόδειλους, και να μην το έχω πει πουθενά και σε κανέναν;

Θεωρείστε κατεξοχήν πολιτικός συγγραφέας. Έχετε γράψει ακόμα και για το φαινόμενο της τρομοκρατίας. Γιατί επιμένετε να γράφετε πολιτικά, και πώς βιώνετε ιδεολογικά αυτή την κατ’ ευφημισμόν ελεύθερη σε ιδέες εποχή;

Πιστεύω πως η εποχή μας είναι πραγματικά ελεύθερη σε ιδέες, αρκεί να αναλογιστεί κανείς πώς βίωναν τις ανησυχίες τους οι άνθρωποι στα γκουλάγκ και τα στρατόπεδα συγκέντρωσης του περασμένου αιώνα.

Επιμένω να καταπιάνομαι με θέματα που αποκαλείτε πολιτικά, επειδή πιστεύω πως ιδίως σήμερα, σ’ αυτή την ταραγμένη εποχή που μας υπόσχεται να γίνει ακόμα πιο ταραγμένη, έχουμε την υποχρέωση να αναζητούμε το σημείο συνάντησης και συνεργασίας με τον πλησίον. Και είναι πάντα η τέχνη που μας βοηθάει να ξεπερνάμε το φόβο του άγνωστου και του διαφορετικού.

Τέλος, με δεδομένη την οικονομική κρίση πείτε μας κάποιες ιδέες για το ξεπέρασμά της.

Δεν ξέρω να σας δώσω ιδέες για το ξεπέρασμά της. Αυτό που μπορώ να πω είναι να προσέξουμε να μην κακομεταχειριστούμε τον καθρέφτη. Λέγεται πως ο άνθρωπος είναι η εικόνα που έχει ο ίδιος για τον εαυτό του. Έτσι, με αφορμή αυτή την κρίση πολλοί από μας αντίκρισαν το τέρας απέναντί τους. Κι αντί να βάλουμε μυαλό, βαλθήκαμε να θρυμματίζουμε τον καθρέφτη. Ακριβώς όπως οι πρωτόγονοι σκότωναν τον αγγελιαφόρο με το δυσάρεστο μήνυμα. Θέλει προσοχή, διότι με τέτοια μέθοδο θεραπείας η κρίση (η όποια κρίση) θα βαθαίνει και θα διαιωνίζεται.

Στον τόπο Δημήτρης Νόλλας Ίκαρος Στον τόπο
Δημήτρης Νόλλας
Ίκαρος
88 σελ.
Τιμή € 9,00

 

ΦΙΛΙΚΑ SITE

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr