A+ A A-

ΟΜΑΔΑ ΣΑΤΣΩΚ

της Μαρίας Λαμπαδαρίδου-Πόθου

Σημαντική συγγραφέας παιδικών βιβλίων η Γιολάντα Πατεράκη, με δημιουργική φαντασία και ιδιαίτερες ευαισθησίες, έχει ήδη ένα πλούσιο έργο, βραβευμένη από την Ακαδημία Αθηνών και άλλα λογοτεχνικά ιδρύματα. Έχει εκδώσει πάνω από τριάντα παιδικά βιβλία αλλά και επιτυχημένες περιηγήσεις τόπων που αγάπησε, όπως το βιβλίο της Η Αρχόντισσα του Αιγαίου, που τιμήθηκε με το Α' Κρατικό Βραβείο.

Κάποια από τα πιο αντιπροσωπευτικά παιδικά βιβλία της είναι Ο κόσμος του πουθενά (Εκδόσεις Ψυχογιός), που είναι ένας κόσμος στα βάθη της γης, όπου τα παιδιά βιώνουν πρωτόγνωρες διασκεδαστικές περιπέτειες. Βίλμα, το κορίτσι-αίνιγμα (Εκδόσεις Ψυχογιός), που ξεδιπλώνει μια συναρπαστική περιπέτεια μυστηρίου. Ο πλανήτης του δεν ξέρω πού, με απίστευτες διαστημικές περιπλανήσεις που πλουτίζουν το μυαλό και την ψυχή των παιδιών με τη γνώση και την αγάπη για τη δική τους γη.

Ανάμεσα στα εκλεκτά της παιδικά βιβλία είναι και το μυθιστόρημα Ομάδα Σάτσωκ (Εκδόσεις Ψυχογιός), που διαβάζεται από μικρούς και μεγάλους με κομμένη ανάσα. Πρόκειται για μια ομάδα πέντε παιδιών, που διαθέτουν άπειρη φαντασία και τρελό ενθουσιασμό αλλά και αστυνομική ικανότητα να διεισδύουν στα περίεργα που τους συμβαίνουν. Είναι ο Κώστας, ο Παύλος, η Έφη, η Ναταλία και ο Γρηγόρης, που τους συνδέει ένα τεράστιο μυστηριώδες αίνιγμα, καθώς τα πλοκάμια της περιπέτειας που ζουν τους παγιδεύουν κάθε μέρα και πιο βαθιά σε μια ιστορία-φάντασμα, που τους κάνει να αναμετρηθούν με τον εαυτό τους και την ευφυΐα τους. Το μυθιστόρημα αρχίζει με τη γριά ζητιάνα, που θα δώσει ένα «φουσκωμένο» πορτοφόλι στην Έφη να το πάει κάπου σε ένα σπίτι στην άκρη του δρόμου. Το κορίτσι αρνείται στην αρχή, αλλά η γριά το απειλεί τώρα να το πάει εκεί που τη διέταξε. Το περιστατικό αυτό προβληματίζει την ομάδα. Τα παιδιά αρχίζουν να φοβούνται αλλά και αισθάνονται πως παγιδεύτηκαν από μια αόρατη σπείρα κακοποιών.

Θέλει τεράστια συγγραφική ικανότητα να κρατηθεί η ισορροπία ανάμεσα σε αυτό που τρομάζει και διασκεδάζει ταυτόχρονα τα παιδιά, για να τα διδάξει εντέλει πόσο πρέπει να υποψιάζονται τον κίνδυνο και να ενεργούν με μελετημένες κινήσεις. Πηγαίνοντας στο περίεργο «σπίτι» τα παιδιά να παραδώσουν το φουσκωμένο πορτοφόλι, διαπιστώνουν πως εκεί κρύβεται ένα μεγάλο μυστικό αλλά και ένας μεγάλος κίνδυνος. Έτσι ενεργοποιούν τις ικανότητές τους, τη φαντασία αλλά και την κρίση τους, για να μπορέσουν να ξεφύγουν από τις προθέσεις της σπείρας.

Τα παιδιά συσπειρώνονται από ανάγκη πια και συναντιούνται τα απογεύματα, μετά τα μαθήματά τους, για να αποφασίσουν από κοινού για τις κινήσεις τους. Γιατί μπορεί να τα τρόμαξε ο κίνδυνος που έκρυβε η υποψία της σπείρας, αλλά και ενεργοποίησε τη φαντασία τους να γνωρίσουν τι ακριβώς συμβαίνει. Και το πρώτο που αποφασίζουν είναι να φυλάνε με βάρδιες έξω από το μυστηριώδες σπίτι να μάθουν τι γίνεται εκεί.

Απέραντες και ευφυείς είναι οι περιπέτειες των παιδιών, καθώς δεν ξέρουν ακόμα τι ζητούν τα άτομα αυτά, σε τι θέλουν να τα χρησιμοποιήσουν. Και όσο η ιστορία προχωρά τόσο περισσότερο παγιδεύονται στα πλοκάμια μιας αόρατης αράχνης που τα τυλίγει καταστροφικά στα δίχτυα της. Ώσπου θα κινδυνέψουν πραγματικά αλλά και θα γίνουν ήρωες της εξάρθρωσης της σπείρας. Με τις έξυπνες κινήσεις τους βοήθησαν την αστυνομία, που κρυφά τα προστάτευε, να φτάσει στα επικίνδυνα αυτά άτομα που χρησιμοποιούν την αθωότητα των παιδιών για να επιτύχουν τους σκοτεινούς σκοπούς τους.

Θα αποδειχτεί ότι η αστυνομία γνώριζε τις παγίδες που έστηναν τα άτομα της σπείρας στα παιδιά και, χρησιμοποιώντας τις έξυπνες κινήσεις τους, εφάρμοσε το δικό της σχέδιο για να την εξαρθρώσει. Θα αποδειχτεί ακόμα ότι ο «αστυνομικός με τα μαύρα», που συνέχεια συναντούσαν μπροστά τους, ήταν ο άγνωστος διαδικτυακός φίλος των παιδιών που τα καθοδηγούσε και που εντέλει θα τα σώσει κυριολεκτικά.

Ένα παιδικό μυθιστόρημα που εξάπτει τη φαντασία των παιδιών αλλά και τους διδάσκει πώς να αναπτύσσουν την παρατηρητικότητα και την κρίση τους σε δύσκολες καταστάσεις. Τους διδάσκει πώς να ενεργούν συλλογικά και μελετημένα όταν υποψιαστούν τον κίνδυνο. Και δυστυχώς στις μέρες μας οι κίνδυνοι είναι πολύπλοκοι και αφανείς και πρέπει το παιδί να είναι έτοιμο και ενημερωμένο με κάποιον τρόπο για να τους αντιμετωπίσει με την εξυπνάδα και τη μεθοδικότητα της «ομάδας Σάτσωκ».

ΟΜΑΔΑ ΣΑΤΣΩΚΟμάδα Σάτσωκ
Γιολάντα Πατεράκη
εικονογράφηση: Στάθης Πετρόπουλος
Ψυχογιός
196 σελ.
Τιμή € 9,90

 

Εμφανίσεις: 1537

ΔΙΟΝΥΣΙΑ

της Μάγδας Τσιρογιάννη

«Η σοβαρότητα, η σημασία και η δύναμη συγκίνησης του θέματος.»

Χένρυ Τζέιμς

Θέλοντας να γράψω για τη Δ. ήρθε στο νου μου η παραπάνω φράση (παραθέτω από μνήμης) επειδή το θέμα του βιβλίου είναι πολύ σημαντικό για τις μέρες μας. Ο βίος της Δ. μ’ έκανε ν’ αλλάξω γνώμη για τις χαμένες ζωές στη δίνη του αλκοόλ και των ναρκωτικών, αφού κατά κανόνα λοιδορούσα αυτούς που έφταναν στα έσχατα, πιστώνοντας την κατάντια τους σε ταπεινά ένστικτα, επιπολαιότητα, συβαριτισμό και ελευθεριότητα άνευ προηγουμένου. Ένα μεγάλο μέρος του βιβλίου είναι λειμώνας του χώρου αυτού. Η δράση αρχίζει σ’ ένα νησί του Αιγαίου όπου μια απλή νέα γυναίκα, σύζυγος αγροίκου και αυταρχικού άντρα, μητέρα δύο νεαρών, που δουλεύει σκληρά στην επιχείρηση και στο σπίτι της, συνευρίσκεται ερωτικά μ’ έναν περιοδεύοντα πλασιέ, ο οποίος, καθότι αμφισεξουαλικός, της «πλασάρει» συγχρόνως τρίτους μαζί και ναρκωτικά επίσης. Η καθημερινή νοικοκυρά, ζητώντας τρυφερότητα, άλλωστε και ο σύζυγός της έχει ερωμένη, χαλαρώνει, αφήνεται στον αφρό των ημερών, ερωτεύεται τον ξένο και μετά από ξυλοδαρμό και διασυρμό απ’ το βάναυσο σύζυγο, μπροστά στα μάτια των παιδιών που δεν αντιδρούν στη βαρβαρότητα αυτή, αφήνει τα πάντα και πηγαίνει να τον βρει στην Αθήνα. Εκεί, ύστερα από μια σύντομη αποτυχημένη σχέση όπου πέφτει θύμα εκμετάλλευσης, ενώ προσπαθεί να ξεχάσει, βιώνει μια πρωτόγνωρη ελευθεριότητα δίνοντας τον εαυτό της παντού, με μια σχεδόν πρωτόγονη σιωπηλή συγκατάβαση, χαλαρή και φευγάτη στον κόσμο της γενετήσιας απόλαυσης, του αλκοόλ και των ναρκωτικών, στην αρχή χόρτο μαζί με σεξ και μετά ηρωίνη. Έτσι αυτό που άρχισε σαν λυτρωτική, τρυφερή, απελευθερωτική, περιδιάβαση στις περιοχές του σώματος την οδηγεί, τελικά, σε απόλυτη ένδεια, κατάθλιψη και μοναξιά, ώσπου στο τέλος, αγνώριστη και άστεγη, ζητιανεύει στο δρόμο για την πρέζα και το ψωμί, απογυμνωμένη από όλα.

Η Δ. δεν παρουσιάζεται σαν μορφή της μοίρας ούτε σαν θύμα της κοινωνίας. Με το μέσο συναισθηματισμό, άβουλη και δοτική, δεν μπορεί να αρνηθεί σε κανέναν τίποτε. Ο οιοσδήποτε μπορεί να την πάρει, ακόμα και σε αυτοκίνητα, σε τουαλέτες, σε πάρκα, σε γιαπιά, γίνεται στην κυριολεξία ζωντανό σκεύος όπου ανακουφίζονται διάφοροι άστεγοι, ξένοι, εξαθλιωμένοι, νωδοί και ό,τι άλλο, απ’ ό,τι σαλεύει και κινείται στο ίζημα της πόλης. Ώσπου σαρώνεται και αποβάλλεται, φυσικά απ’ αυτόν τον κόσμο που δεν πιστεύει σε τίποτα και δεν έχει έρμα. Όλα τα πρόσωπα γύρω της, εκτός απ’ τα πρεζάκια, τους συνδαιτυμόνες της τελευταίας της κοινωνικότητας και τους πεθαμένους προγόνους της, περιγράφονται ως άνθρωποι ανάλγητοι, σκληροί και υπολογιστές. Αλλά εκείνη, θύμα, άκακη, ήσυχη, ήμερη, ψυχούλα, όπως τη λεν οι φίλοι της, όσο βυθίζεται και γίνεται σχεδόν ένα με το χώμα, τόσο μεγαλώνει μέσα της ένα σπάνιο χάρισμα. Επικοινωνεί με τις ψυχές, τις γαληνεύει, ένα άγγιγμά της ανακουφίζει τους πάσχοντες, ενώ οι γύρω της την αποκαλούν αγία, ως την τελευταία της έξοδο και το αναπάντεχο τέλος,

Είναι η Δ. ευήθης; Είναι αγαθιάρα, όπως τη λέει κάποιος, είναι γεννημένο θύμα; Είναι ο αθώος αμνός; Η δράση αρχίζει τη Μεγάλη Εβδομάδα, στον Παράδεισο του τόπου της και τελειώνει στο ζοφερό χώρο των Εξαρχείων, στο περιβάλλον της μικρής της συντροφιάς και στο κέντρο υπερβατικής μετοχής και κοινωνίας. Το βιβλίο είναι πολύ σκληρό και πολύ όμορφο όπως η ζωή. Με τους μετρημένους όγκους των επτά κεφαλαίων ο συγγραφέας οδηγεί τα νοήματα. Τρόποι, λέξη, διάνοια εξυπηρετούν το σκοπό του. Είναι άδηλες οι αιτίες της δημιουργίας και τα στάδια της γραφής αλληλοπεριχωρούνται με τον καιρό. Η έκφραση αρχίζει με αναφορές στα συναισθήματα και το κάλλος, ωριμάζει με την περιγραφή της κοινωνίας και προχωρεί με τον έρωτα για τις πραγματωμένες μορφές. Η Δ. είναι χτισμένη σε γερά θεμέλια. Πολύμηνη και εργώδης συλλογή πραγματολογικού υλικού την προίκισε με συγκλονιστική αληθοφάνεια. Έχει ατίμητη προίκα την απαράμιλλη γλώσσα, απ’ το ιδίωμα του τόπου της μέχρι τις σπάνιες λέξεις από όλη την ελληνική, με την κοινή λέξη σωστή κι όχι χυδαία και τη λόγια λέξη εύστοχη και όχι επιδεικτική. Η ακρίβεια της απόδοσης, χωρίς να διολισθήσει προς την κατάχρηση και να αποβεί γλωσσαλγία, μου θύμισε τις παραδειγματικές σελίδες του πεζού λόγου, απ’ τα Δοκίμια του Ζ. Λορεντζάτου ως τις «Μέρες» του Γ. Σεφέρη.

Η Δ. και τα πάθη της, με πλαίσιο συγκεκριμένους τόπους και καθημερινά στοιχεία της κοινωνίας, μεγάλωσαν τη γνώση μου για τον κόσμο. Για μήνες μετά έβλεπα μια ύπαρξη, μαστουρωμένη, ξαπλωμένη κατάχαμα, αναίσθητη, μέρα μεσημέρι, με το πόδι γεμάτο έλκη, ξεραμένα αίματα και πύον, πίσω απ’ την Ακαδημία Αθηνών και ένιωθα μεγάλη συμπάθεια. Δεν ξέρω αν νομιμοποιούμαι να το πω, αλλά καθώς ξανάπιασα το βιβλίο στα χέρια μου, σκέφτηκα πάλι τα γυναικεία πρόσωπα της πεζογραφίας μας, την Αριάγνη, τη θεια μας την Αγγελική, κι εκείνη την άλλη, από ένα διήγημα του Γιώργου Ιωάννου που δε θυμάμαι τ’ όνομά της, εν αναγνώσει δικές μου μανάδες και αδερφές. Όπως κάθε λογοτεχνικό έργο θα μπορούσε κανείς να μιλήσει για τη Δ. από πολλές απόψεις. Η σοβαρότητα, η σημασία και η δύναμη συγκίνησης του θέματος, σε συνδυασμό με την καθαρότητα και την ακρίβεια των εκφραστικών τρόπων, μ’ έκαναν να τη δω σαν πραγματικό άνθρωπο και η αίσθηση που μου άφησε το βιβλίο είναι η επίγνωση της μορφής της που απλώνεται πάνω απ’ το νησί της καταγωγής της και φτάνει να σκεπάσει την πρωτεύουσα, ενώ χιλιάδες άλλες μορφές και εικόνες αλληλοπεριχωρούνται στην αντίληψη αυτή.

ΔΙΟΝΥΣΙΑΔιονυσία
Αντώνης Νικολής
Το Ροδακιό
395 σελ.
Τιμή € 21,30

 

Εμφανίσεις: 1286

ΑΡΜΑΝΤΕΪΛ

του Μιχάλη Μακρόπουλου

Εν μέρει καταδικασμένος στην πελώρια σκιά του Ντίκενς, ο Γουίλκι Κόλινς (1824-1889) μολοντούτο υπήρξε αδιαμφισβήτητα ένας σπουδαίος βικτοριανός λογοτέχνης κι αληθινός μάστορας της πλοκής.

Πολύ περίπλοκη για να συνοψιστεί, η πλοκή του Αρμαντέιλ ακολουθεί τη μοίρα δύο μακρινών εξαδέλφων με το ίδιο όνομα, Άλαν Αρμαντέιλ – αν κι ο ένας συστήνεται ως Οζίας Μιντγουίντερ, μια φιγούρα αινιγματική, γεμάτη πάθος, ένας ειλικρινής ήρωας-αντιήρωας, αφοσιωμένος με βαθιά κι ακλόνητη φιλία στον ιδεαλιστή κι αφελή συνονόματό του. Όπως σε κάθε γνήσια τραγωδία, κι εδώ το παρελθόν βαραίνει σκοτεινό στη μοίρα των ηρώων, ορίζοντας το μέλλον. Ο πατέρας του Οζίας είχε δολοφονήσει τον πατέρα του Άλαν. Ο Οζίας το γνωρίζει, ο Άλαν το αγνοεί. Η δολοφονία διαπράχτηκε πάνω σ’ ένα ναυαγισμένο πλοίο, και στο ίδιο εκείνο πλοίο βρίσκονται, παρασυρμένοι από τη θάλασσα, οι δυο εξάδελφοι – μία από τις ονειρικές σκηνές-κλειδιά του βιβλίου. Ο Άλαν αποκοιμιέται πάνω στο πλοίο, βλέπει έναν εφιάλτη κι αφηγείται τις σκηνές του στον Οζίας, που τις ερμηνεύει σαν μηνύματα από το μέλλον. Πρωταγωνίστρια, σε τούτο το μέλλον, η Λύντια Γκουίλτ, γκουβερνάντα της κόρης του ταγματάρχη Μιλρόι, νοικάρη του Άλαν Αρμαντέιλ. Η δις Γκουίλτ, παλιότερα η καμαριέρα της μητέρας του Άλαν, δολοπλοκεί, με τη βοήθεια της συνεργού της, Μαρίας Όλντερσο, και μ’ όπλο τα θέλγητρά της, για να παντρευτεί τον πολύ μικρότερό της Άλαν και να του αρπάξει την περιουσία.

Ο χαρακτήρας της αδίσταχτης γκουβερνάντας σόκαρε τους Βικτοριανούς, το Αρμαντέιλ δέχτηκε τα πυρά της κριτικής. Σήμερα διαβάζεται απνευστί. Οι χαρακτήρες –πρωταγωνιστές και κομπάρσοι− περιγράφονται ζωηρά, μ’ όλο το συγγραφικό μπρίο, το χιούμορ και τη σχετική υπερβολή των χαρακτήρων του μεγάλου συγκαιρινού του Κόλινς, του Ντίκενς. Κι αν σε κάποια σημεία μπορεί να τίθεται λιγάκι σε δοκιμασία η ευπιστία του αναγνώστη, ποτέ δε δοκιμάζεται η υπομονή του. Ο συγγραφέας κινεί δεξιοτεχνικά τα νήματα της πλοκής του, μοιράζοντάς τη με μαστοριά ανάμεσα σε μέρη αφήγησης σε τρίτο πρόσωπο και, υπό τη μορφή επιστολών, σε πρώτο (η προγενέστερη Γυναίκα με τα άσπρα, του ιδίου, ήταν καθ’ ολοκληρίαν επιστολική).

Εν κατακλείδι, ένα χορταστικό, στέρεο μυθιστόρημα. Ιδιαίτερη μνεία πρέπει να γίνει στα όμορφα, ορθά ελληνικά της μεταφράστριας, Σάντυς Παπαϊωάννου, και στην τυπογραφική αρτιότητα της σειράς Orbis Literae των Εκδόσεων Gutenberg.

ΑΡΜΑΝΤΕΪΛ Αρμαντέιλ
Wilkie Collins
μετάφραση: Σάντυ Παπαϊωάννου
Gutenberg
1.214 σελ.
Τιμή € 35,00

 

Εμφανίσεις: 2024

ΤΖΩΡΤΖΗΣ ΠΑΝΤΙΜΟΣ ΕΝΑΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΣ ΝΟΤΑΡΙΟΣ

της Ανθούλας Δανιήλ

Να και μια έκπληξη στα εκδοτικά μας πράγματα, η οποία κινείται πέρα από τα λογοτεχνικά ή τα επιστημονικά, όπως τα ξέρουμε, τα επικαιρικά και γενικώς τα βιβλία με εμπορικό ενδιαφέρον. Οι Νοτάριοι. Θέμα επιστημονικής έρευνας.

Το υλικό που επεξεργάστηκε ο συγγραφέας, Γιάννης Μ. Γρυντάκης βρέθηκε στα Κρατικά Αρχεία της Βενετίας, στη σειρά Νοτάριοι του Βασιλείου της Κρήτης (Notai del regno di Candia). Όπως μας πληροφορεί ο συγγραφέας, διασώθηκαν από όλη την Κρήτη 300 Πρωτόκολλα και εφτά μόνο, αν και ο συγγραφέας υποστηρίζει πως είναι περισσότερα, από το Ρέθυμνο. Για τον καθένα τους Νοτάριους παρατίθεται σύντομο σημείωμα (όνομα, έδρα, περίοδος δράσης, γλώσσα στην οποία συντάσσει τα πρωτόκολλα και κατάσταση του εγγράφου).

Κατ’ αρχάς η ονομάτων επίσκεψις. Νοτάριος είναι ο συμβολαιογράφος. Με άλλα λόγια είναι αυτός που κρατάει στα κιτάπια του τα μυστικά, όσων μπαίνουν στο σπίτι του ή μπαίνει εκείνος στα σπίτια τους. Και για τη συγκεκριμένη περίσταση, την περίσταση που αφορά στον Τζώρτζη Πάντιμο και τους ομολόγους του, πολλές φορές «στο σπίτι εμένα του νοταρίου», «στο σπίτι που κατοικώ εγώ» ή σε άλλα σπίτια, μοναστήρια, καταστήματα. Ο Πάντιμος είναι νοτάριος στη Βενετοκρατούμενη Κρήτη και συγκεκριμένα στο Ρέθυμνο, κατά την περίοδο 1613-1642, διάστημα που καλύπτει μια πλήρη καριέρα 29 χρόνων.

Εκείνο που εν τέλει προκύπτει μέσα από τα νοταριακά έγγραφα είναι ο πολιτισμός μιας εποχής, η οικονομική κατάσταση, οι εμπορικές, κοινωνικές και οικογενειακές σχέσεις, η ηθική και η αξιοπρέπεια ενός κόσμου, ο σεβασμός στους κανόνες, η τήρηση των συμφωνιών, η παραδοχή, ο συναισθηματικός κόσμος, τα ήθη και τα έθιμα.

Σε ό,τι αφορά στο γάμο, για παράδειγμα, οι γονείς αποφασίζουν και ενώπιον του νοταρίου, εξασφαλίζουν το μέλλον των παιδιών του ένθεν και ένθεν, περιγράφοντας λεπτομερώς τα δώρα, την προίκα και τις άλλες προσφορές, έτσι ώστε να μην αμφισβητείται από κανένα. Από το είδος της προίκας ή των δώρων προκύπτουν πληροφορίες για τη ζωή, τους ανθρώπους, την κοινωνία εν γένει, τον πλούτο ή τη δυστυχία, την άνεση ή την ανάγκη, την εξυπηρέτηση ή την εκμετάλλευση, τους τίτλους ευγενείας, την παιδεία. Εδώ αξίζει να μνημονευτεί πως η πόλη του Ρεθύμνου, 8.000 κατοίκων, εκείνη την εποχή είχε 50 διδάκτορες, γεγονός που της αποδίδει τον τίτλο της πόλης των Γραμμάτων. Κάτι επίσης αξιόλογο είναι ότι οι νοτάριοι είχαν, κατά κάποιον τρόπο, ειδικότητα. Ο Πάντιμος π.χ. ήταν ο προτιμώμενος για τις αγοραπωλησίες. Οπωσδήποτε έκανε και άλλα.  

Το συγκεκριμένο βιβλίο, πέρα από όσα ενδιαφέροντα αναφέραμε, έχει και μία άλλη αρετή η οποία δεν περιλαμβάνεται καθόλου στις προθέσεις του συγγραφέα, προκύπτει όμως από το θέμα του, και εξηγούμαι. Κάθε συμβόλαιο ανοίγει και ένα παράθυρο στο χώρο και στο χρόνο της εποχής του, το οποίο φαντάζει σαν σκηνικό θεατρικής παράστασης, με τα ενδιαφερόμενα πρόσωπα – πρωταγωνιστές γύρω από ένα τραπέζι, όπου γίνονται οι συμφωνίες και μπαίνουν οι υπογραφές. Τα ονόματα των συμβαλλομένων πέραν του ότι μεταφέρουν κάτι από τη μουσικότητα της λέξης τους, μεταφέρουν πολύ από το άρωμα των ηρώων της λογοτεχνίας, της όπερας και του θεάτρου: Μπάρτολο (Ο κουρέας της Σεβίλλης), Πανταλόν (από όπερα του Μότσαρτ), Βερνάρδος, Τζώρτζης, Τζουάννε, Γιακουμής, Ανιέζα, Μαρούλα. Φρατζεσκίνα, Ντι Ρόση και άλλα. Αλλά και το ζουμ στην περιγραφή των κοσμημάτων, φορεμάτων, υφασμάτων, μας παρασύρει στους χώρους των πινάκων αναγεννησιακής ζωγραφικής, από όπου και ο πίνακας που κοσμεί το εξώφυλλο του βιβλίου.

Η πρώτη και σχεδόν στερεότυπη φράση, όπως «Στις 20 Ιουνίου 1620, στο Ρέθυμνο, στο σπίτι που κατοικεί ο Αυρήλιος Ρόκκος, διοικητής στις ορντινάτσες του Ρεθύμνου και της περιοχής του», έχει τη δομή και τη διατύπωση μιας χωροχρονικής πληροφορίας και όχι μόνον, συνηθισμένης στα θεατρικά έργα, κατατοπιστική για τον θεατή ή τον αναγνώστη. Η ανάγνωση, με τη σειρά της, αποτελεί τελεστικό λόγο, ο οποίος επισφραγίζεται από την παρουσία του ιερέα, αλλά κυρίως από την αναφορά στο όνομα του Θεού, της Παναγίας ή άλλων αγίων. Αυτά στον κλειστό χώρο, γιατί το συμβόλαιο, πέρα από τον κλειστό χώρο, στον οποίο λαμβάνει χώρα η συμβολαιογραφική πράξη, με την αναφορά σε κτήματα, αμπέλια, σπίτια, χωριά και τοπωνύμια, ανοίγεται σε εξωτερικά πλάνα. Ακούγονται ξεχασμένα ονόματα, αναφέρονται τόποι και τοποθεσίες με τα παλαιά τους ονόματα, αναβιώνουν ιστορικές μνήμες, αναγεννιούνται παλιά συναισθήματα. Και έτσι ενώ, πρόκειται για κάτι αντικειμενικά ψυχρό, το διάβασμα του συγκεκριμένου βιβλίου προσφέρει στον αναγνώστη μέγεθος, ηδυσμένο λόγο και ηδονή άλλης ποιότητας. Και επειδή, πληροφορητικό και ενδιαφέρον είναι το απρόσμενο, το συγκεκριμένο βιβλίο καταθέτει τα δικά του «υπέρπυρα», «σόλδια», «τσεκίνια» (για να αναφέρω μερικές μόνο από τις πολλές νομισματικές μονάδες) στην τράπεζα του γλωσσικού θησαυρού μιας εποχής που χώνεψε η ιστορία.

Να αναφέρουμε ότι η απόδοση στα ελληνικά των βενετικών συμβολαίων έγινε από τον ίδιο το συγγραφέα, που με το δικό του ύφος, με επιστημονικό αλλά και με συναισθηματικό τρόπο, συνέβαλε στο κέντρισμα της ιστορικής μας μνήμης.  

ΤΖΩΡΤΖΗΣ ΠΑΝΤΙΜΟΣ ΕΝΑΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΣ ΝΟΤΑΡΙΟΣ Τζώρτζης  Πάντιμος - Ένας διαφορετικός νοτάριος
Πρωτόκολλο 1613-1642
Γιάννης Μ. Γρυντάκης
Ιστορική και Λαογραφική Εταιρεία Ρεθύμνου
479 σελ.

 

Εμφανίσεις: 1696

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr