A+ A A-

ΜΕΪΜΑ ΚΑΙ ΦΡΑΝΚ

meima kai frankτης Ελένης Χωρεάνθη

Δεν ξέρω πόσο, και αν, μπορούμε να συσχετίσουμε το «Κουκλόσπιτο» του Ίψεν με το Μέιμα και Φρανκ της Ν. Χόραν με βάση το γεγονός ότι και οι δυο ηρωίδες και μητέρες εγκατέλειψαν τα παιδιά τους για να ζήσουν μια διαφορετική ζωή με τον ερωτικό τους σύντροφο, αφού η καθεμία ενήργησε έτσι για πολύ διαφορετικούς λόγους: η καταπιεσμένη ιψενική Νόρα εγκατέλειψε τα παιδιά της γιατί δεν άντεχε άλλο να παίζει την κούκλα ενός αυταρχικού συζύγου, ενώ η Μέιμα Μπάουτον Μπόρθγουικ της Νάνσι Χόραν το «έσκασε» κυριολεκτικά από μια καλοστημένη, ευτυχισμένη οικογένεια εγκαταλείποντας δυο μικρά παιδιά κι ένα χαρούμενο, καλοπροαίρετο σύζυγο, γιατί ερωτεύτηκε παράφορα τον διάσημο, εκκεντρικό αρχιτέκτονα για να ζήσει μαζί του τον μεγάλο έρωτα και να ολοκληρωθεί ως γυναίκα. Ακολούθησε τον Φρανκ η Μέιμα «γιατί πόθησε ολοκληρωτικά, αγάπησε ολοκληρωτικά και αμάρτησε ολοκληρωτικά», σύμφωνα με τη διάσημη Σουηδή φεμινίστρια και συγγραφέα Έλεν Κέι, της οποίας η Μέιμα υπήρξε θαυμάστρια και μεταφράστρια έργων της, και σύμφωνα με το πνεύμα και τα κηρύγματα του φεμινιστικού κινήματος που υπηρετούσε.

Βέβαια, ήταν πολύ μεγάλη πρόκληση για τη Νάνσι Χόραν να ασχοληθεί με τη ζωή και την ερωτική περιπέτεια του Φρανκ Λόιντ Ράιτ –διάσημου κι αμφιλεγόμενου για τις εκκεντρικές απόψεις του Αμερικανού αρχιτέκτονα και συγγραφέα σπουδαίων βιβλίων– και της Μέιμα –μιας φεμινίστριας, μητέρας και μεταφράστριας πελάτισσάς του, συζύγου ενός ευφυούς μηχανικού, του Έντουιν Τσένι– προκειμένου να συνθέσει ένα φιλόδοξο και απαιτητικό ερωτικο-κοινωνικό μυθιστόρημα βασισμένο στην εφτάχρονη (1907-1914) κοινή πορεία τους με όλα τα σκαμπανεβάσματα και τις αναμενόμενες ανατροπές.

Η συγγραφέας από τα ιστορικά στοιχεία τα σχετικά με την πολυτάραχη ζωή των ηρώων της, τα οποία συγκέντρωσε από τα ερείπια της θρυμματισμένης περιπέτειας και της «αναθεματισμένης» εφτάχρονης σχέσης του ζευγαριού, οικοδόμησε λογοτεχνικά το έργο της όσο καλύτερα μπορούσε. Προσέγγισε και ανέλυσε το βίο και την πολιτεία τους στα εφτά χρόνια που οι δυο φλογεροί εραστές έζησαν τον μεγάλο έρωτα και έκλεισαν τον κύκλο του ερωτικού τους πάθους με όλα τα σκαμπανεβάσματα που είχε η παράνομη και αμαρτωλή, για την εποχή τους, σχέση και το πολυεπίπεδο ερωτικό τους παιγνίδι.

Συναρμολογώντας τα σπαράγματα των προφορικών πληροφοριών και τις γραπτές μαρτυρίες που ανακάλυψε σε περιοδικά και εφημερίδες των αρχών του εικοστού αιώνα, η Νάνσι Χόραν ακολούθησε τους ήρωές της στο διαρκώς μεταβαλλόμενο, εσωτερικά και εξωτερικά, οδοιπορικό τους από το Σικάγο ίσαμε την Ευρώπη και αντίστροφα, και κατάφερε να τους πλησιάσει και να αποκωδικοποιήσει τον ψυχισμό τους. Έτσι μπόρεσε να «χτίσει» χαρακτήρες και να σκιαγραφήσει δυο σημαντικές προσωπικότητες που δημιούργησαν με τον προχωρημένο τρόπο ζωής τους ένα σύντομο και ιδιόμορφο δικό τους κόσμο στα μέτρα τους και μπόρεσαν τελικά να επιβληθούν και γίνουν αποδεκτοί κοινωνικά, παρά τις όποιες αντιφάσεις και τις σφοδρές αντιδράσεις που αντιμετώπισαν από το συντηρητικό οικογενειακό και, κυρίως, το κοινωνικό περιβάλλον της εποχής – και εντέλει να δικαιωθούν, τουλάχιστον στο πλαίσιο του μυθιστορηματικού χώρου και χρόνου.

Αυτό που τελικά αποκομίζει ο αναγνώστης είναι η πικρή διαπίστωση πως για τον φημισμένο, εξαίρετο, γι’ αυτό και πολυσυζητημένο θετικά και αρνητικά ως προς τις απόψεις του σχετικά με την αρχιτεκτονική και την οικογένεια, Φρανκ Ράιτ, η συνάντηση με τη Μέιμα Τσένι και η απόφασή της να τον ακολουθήσει στα ατελείωτα επαγγελματικά οδοιπορικά του αψηφώντας τα πάντα κι αφήνοντας πίσω της ερημιά και δυστυχία, υπήρξε σταθμός στη ζωή και στην επαγγελματική πορεία του. Και το αδόκητο, φρικτό, πραγματικό ή μυθιστορηματικό, τέλος της ερωμένης του έγινε αφετηρία για ένα καινούργιο ξεκίνημά του στη ζωή, προφανώς, και, σίγουρα, στα επαγγελματικά του σχέδια.

Όσο κι αν θέλησε η μυθιστορηματική ηρωίδα της Χόραν να προσδώσει ερωτικό μέγεθος, όγκο και διάρκεια σ’ αυτή τη σχέση όπου επένδυσε την πραγμάτωση των φεμινιστικών επιδιώξεων και την ολοκλήρωση των ανεκπλήρωτων ερωτικών της παρορμήσεων θυσιάζοντας την οικογενειακή γαλήνη, το ίνδαλμά της, ο ερωτικός για μια επταετία σύντροφός της, υπήρξε μεν η μεγάλη της ανακάλυψη και αποκάλυψη, αλλά και μεγάλη της, συχνά, απογοήτευση προτού γίνει παρανάλωμα του πυρός.

Από την πλευρά του, προσπάθησε ο μυθιστορηματικός Φρανκ να αιτιολογήσει το τολμηρό της εγχείρημα και να δικαιώσει την αδικοχαμένη Μέιμα στα μάτια και στη συνείδηση του κόσμου με ένα μακροσκελές απολογητικό γράμμα που έστειλε στον τοπικό Τύπο και να κλείσει οριστικά το κεφάλαιο αυτό της ερωτικής του περιπέτειας, μια οδυνηρή παρένθεση στη ζωή και την επαγγελματική του πορεία, για να αρχίσει μια καινούργια ζωή ξαναχτίζοντας πάνω στα ερείπια του καμένου σπιτιού, ενσωματώνοντας στο νέο οικοδόμημα κι ό,τι από τις μνήμες απόμεινε στ’ αποκαΐδια. Όμως το όραμα της φεμινίστριας Μέιμα θάφτηκε μαζί με το κουφάρι της στο νεκροταφείο του γειτονικού του παρεκκλησιού και συνεχίζουν το αιώνιο ταξίδι σε άλλη διάσταση ψάχνοντας στα σκοτεινά χάη τα εγκαταλειμμένα παιδιά, τον ερωτικό Φρανκ ή τον ευγενικό Έντουιν, ποιος ξέρει...

Η φθορά που δημιουργεί στους χαρακτήρες των ανθρώπων η αλλαγή συνθηκών και ο «περιπλανώμενος» τρόπος ζωής, όσο δυνατά κι αν είναι τα αισθήματα και οι ερωτικές παρορμήσεις έντονες, με τις αναμενόμενες ανατροπές και τις κοινωνικές αντιδράσεις οι δεσμοί εξασθενούν, τα αισθήματα αποδυναμώνονται και οι σχέσεις καταρρέουν και διαλύονται με την ίδια σφοδρότητα του πάθους που τις δημιούργησε και τις ανέδειξε.

Συμπερασματικά, η πέτρα του σκανδάλου, η Μέιμα, θυσιάστηκε στο βωμό του έρωτά της από το συντηρητισμό της εποχής. Ο Έντουιν Τσένι πήρε μαζί του τη θλίψη για το χαμό των αγαπημένων του, αλλά συνεχίζει τη ζωή του με τη νέα και όμορφη σύζυγο. Και ο Φρανκ Ράιτ άπλωσε κιόλας στο σχεδιαστήριό του τα νέα του σχέδια και μελετάει τις καινούργιες επαγγελματικές προοπτικές του.

Αν η συγγραφή του παρόντος μυθιστορήματος υπήρξε πολύ γοητευτική, ίσως γι’ αυτό κι ένα πολύ δύσκολο εγχείρημα για τη συγγραφέα του, ακόμα πιο δύσκολο είναι να μπορέσει ο σημερινός αναγνώστης να δει τους δυο σημαντικούς, όντως, ήρωές της, και περισσότερο τον ιδιότυπο και πολυσυζητημένο αρχιτέκτονα Φρανκ Ράιτ, να βγαίνουν μέσα από τις σελίδες του φιλόδοξου βιβλίου της στο μέγεθος και με τον λογοτεχνικό όγκο που τους φαντάστηκε: ολοκληρωμένοι και άφθοροι.

Μέιμα και Φρανκ, μια ζωή στα σχέδια
Nancy Horan
Μετάφραση: Τίλλα Μπαλλή
Gema
459 σελ.
Τιμή € 15,00

 

 

ΦΙΛΙΚΑ SITE

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr