A+ A A-

Elizabeth Haynes: «Στην πιο σκοτεινή γωνιά» κριτική της Έρικας Αθανασίου

Στην πιο σκοτεινή γωνιά Elizabeth Haynes Μετάφραση: Αλέξανδρος Χονδρός Gema


«Πέμπτη 21 Ιουνίου 2001» ο τίτλος του δεύτερου κεφαλαίου του βιβλίου Στην πιο σκοτεινή γωνιά της Elizabeth Haynes, που κυκλοφόρησε πρόσφατα στα ελληνικά από τις εκδόσεις Gema.

«Αν κανείς διάλεγε τη μέρα που θα πεθάνει, η μεγαλύτερη μέρα του χρόνου είναι τόσο καλή όσο οποιαδήποτε άλλη», μια διαπίστωση που κάνει η Ναόμι Μπένετ, «ξαπλωμένη σε ένα χαντάκι, την ίδια ώρα που το αίμα της, που την είχε κρατήσει ζωντανή για όλα τα είκοσι τέσσερά της χρόνια, ξεχυνόταν πάνω στα χαλίκια και τα μπάζα που υπήρχαν γύρω της».

Η συγγραφέας σκιαγραφεί τους χαρακτήρες με μαεστρία και μας κάνει να δούμε πώς είναι δυνατόν ακόμα και μια έξυπνη, όμορφη, κοινωνική κοπέλα να πέσει θύμα κακοποίησης, πώς γίνεται να αλλάξει σταδιακά ένας χαρακτήρας, όταν δεν έχει πουθενά να στηριχτεί.

Έχει προηγηθεί ένα κεφάλαιο με ημερομηνία «11 Μαΐου 2005», από το Βασιλικό Δικαστήριο του Λάνκαστερ, όπου παρακολουθούμε θεατρικά γραμμένη την απολογία του κατηγορούμενου και εύκολα ο αναγνώστης τάσσεται υπέρ του, περιμένοντας την αθωωτική απόφαση.

Δείχνει μάλλον απίθανο να σχετίζεται ο κατηγορούμενος για βιαιοπραγία στην πρώην κοπέλα του με τη Ναόμι που έχει πεθάνει τέσσερα χρόνια πριν, στα χέρια του μοναδικού άντρα που την αγάπησε και της έδειξε στοργή.

Η συγγραφέας έχει καταφέρει από την αρχή να εξάψει την περιέργεια του αναγνώστη, ενώ στο επόμενο κεφάλαιο κάνει ένα ακόμα χρονικό άλμα και βρίσκεται στην 31η Οκτωβρίου 2007, όπου παρακολουθούμε τη μέρα μιας άλλης ηρωίδας, της Κάθυ, η οποία εύκολα διακρίνεται ότι δεν είναι από τα πιο κοινωνικά άτομα, που ανυπομονούν για μια βραδινή έξοδο με φίλους.

«Παρασκευή 31 Οκτωβρίου 2003», το επόμενο κεφάλαιο, και δυσκολευόμαστε να συνειδητοποιήσουμε ότι πρόκειται για το ίδιο άτομο του προηγούμενου κεφαλαίου, όπου τη μέρα του Χάλογουιν οι μοναδικές της προσδοκίες είναι να χορέψει μέχρι να μουδιάσει, να γελάσει και να κουτσομπολέψει με την καινούργια της φίλη, να χορέψει μέσα στο κόκκινο φόρεμά της μέχρι να τραβήξει το βλέμμα κάποιου, οποιουδήποτε, και σε μια σκοτεινή γωνιά του κλαμπ να κάνει σεξ μαζί του.

Το κεφάλαιο που ακολουθεί είναι «1η Νοεμβρίου 2007», μόλις η επόμενη μέρα από το Χάλογουιν, αλλά τέσσερα χρόνια μετά, χρόνια όμως που φαίνεται να απέχουν και αιωνιότητα για την ηρωίδα.

«Δεν δυσκολεύομαι να σηκωθώ – δυσκολεύομαι να βγω από το σπίτι. Αφού κάνω ένα ντους, ντυθώ και φάω κάτι, προτού πάω στη δουλειά ξεκινάω τη διαδικασία ελέγχου του διαμερίσματος. Είναι σαν μια αντίστροφη διαδικασία απ’ αυτήν που ακολουθώ το απόγευμα, αλλά κατά κάποιον τρόπο χειρότερη, διότι ξέρω πως ο χρόνος κυλά εναντίον μου. Μπορώ να περάσω όλη τη νύχτα ελέγχοντας, αν το θέλω, αλλά το πρωί είναι δεδομένο ότι πρέπει να πάω στη δουλειά».

Σε κάθε κεφάλαιο με ημερομηνία του 2007, γινόμαστε συμμέτοχοι του πανικού της ηρωίδας όταν κάτι ξεφύγει από τα συνηθισμένα. Ένας άντρας που μπαίνει στην είσοδο της πολυκατοικίας, την ώρα που μόλις έχει ελέγξει ότι όλα είναι κλειδωμένα, ένα μαχαίρι που βρίσκεται στη θέση των κουταλιών.

«Έκλεισα με δύναμη την κεντρική είσοδο, ξεμαντάλωσα το σύρτη και βεβαιώθηκα ότι είχε κλειδώσει για τα καλά, τραβώντας την πόρτα μπρος-πίσω. Ψηλάφισα τις άκρες της κάσας με τα ακροδάχτυλα για να ελέγξω αν η πόρτα είχε εφαρμόσει σωστά. Γύρισα το πόμολο έξι φορές, για να σιγουρευτώ ότι την είχα κλειδώσει. Μία, δύο, τρεις, τέσσερις, πέντε, έξι. Τότε έλεγξα ξανά την κάσα. Κατόπιν, το πόμολο άλλες έξι φορές. Μία, δύο, τρεις, τέσσερις, πέντε, έξι. Ακολούθως ανοιγόκλεισα ξανά το σύρτη...».

Στην πιο σκοτεινή γωνιά Elizabeth Haynes Μετάφραση: Αλέξανδρος Χονδρός Gema

Ο αναγνώστης θα μπορούσε να εκνευριστεί από τον μανιώδη έλεγχο της ηρωίδας, φαίνεται όμως ότι η Κάθλιν ή Κάθυ τον έχει προλάβει. Αντιλαμβάνεται το πόσο μάταιο είναι αυτό που κάνει, παρόλα αυτά ο πανικός ελλοχεύει αν κάτι πάει στραβά πάνω στη διαδικασία, αν κάποιος τη διακόψει από το τελετουργικό του ελέγχου, το οποίο πια θα πρέπει να επαναλάβει ολόκληρο από την αρχή.

Με δεξιοτεχνία η συγγραφέας οδηγεί τον αναγνώστη στο να αποδεχτεί την ανάγκη ελέγχου της πόρτας, νιώθει ο ίδιος την ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή από την οποία υποφέρει η ηρωίδα.

Τα αρχικά κεφάλαια του 2003 διακατέχονται από έναν έντονο αισθησιασμό. Παρακολουθούμε δύο νέους όμορφους ανθρώπους να ερωτεύονται, να μην μπορούν να κρατηθούν ο ένας μακριά από τον άλλο. Ο Λη, πανέμορφος, με τρόπους που εύκολα κερδίζουν τις καρδιές αντρών και γυναικών, κερδίζει την καρδιά και του αναγνώστη με τα τεράστια γαλάζια μάτια του και την εντυπωσιακή κορμοστασιά του.

«Όταν περάσαμε το κατώφλι, με γύρισε απ’ την άλλη και με κόλλησε στον τοίχο. Τράβηξε το παλτό μου και το στόμα του εισέβαλε στο δικό μου. Το φιλί του ήταν βίαιο και στεγνό, είχε τη γεύση του – δεν μύριζε καθόλου αλκοόλ. Άρα δεν ήταν μεθυσμένος. Ήταν, απλώς ξαναμμένος...».

«“Σήμερα δεν μπορούσα να σε βγάλω απ’ το μυαλό μου”, ψιθύρισε πάνω στο λαιμό μου, με τα χέρια του να γλιστράνε στο σατέν μου φόρεμα. “Αυτό το φόρεμα με κάνει να σε θέλω πολύ”». Πότε σταματάει όμως το σεξ να είναι παθιασμένο, έντονο, διαφορετικό και μετατρέπεται σε βιασμό; Είναι εύκολο να αντιληφθεί κανείς πότε ξεπερνιέται η διαχωριστική γραμμή;

Η συγγραφέας έχει αποσπάσει από την αρχή τη συμπάθεια του αναγνώστη για τον Λη. Έχει γοητευτεί μαζί του, όπως έχει γοητευτεί και η Κάθλιν και όλοι της οι φίλοι. Ακόμα κι όταν ο Λη δείχνει ένα πρόσωπο καθόλου γοητευτικό, ο αναγνώστης δεν θέλει να παραδεχτεί ότι έχει κάνει λάθος. Επιθυμεί την αθώωσή του, συγκινείται από τα δάκρυά του, μπαίνει στην ψυχολογία της Κάθλιν που δυσκολεύεται να δει αυτό που είναι μπροστά στα μάτια της, επιθυμεί να του δώσει ελαφρυντικά.

Με τα κεφάλαια να πηγαινοέρχονται μεταξύ του 2003 και 2007 σε πρωτοπρόσωπη αφήγηση, η συγγραφέας μάς κάνει συμμέτοχους σε κάθε συναίσθημα της ηρωίδας σε δύο εντελώς διαφορετικές περιόδους της ζωής της, με μόλις τέσσερα χρόνια διαφορά.

«“Δεν έχεις καμιά δικαιολογία. Εσύ είσαι νεότερη από μένα. Πόσο είσαι; Τριάντα πέντε; Καμία δικαιολογία”. “Είκοσι οκτώ”, ήθελα να της πω, αλλά τι σημασία είχε η ηλικία μου; Θα μπορούσα να είμαι κι εξήντα».

Στα κεφάλαια με ημερομηνία 2003 παρακολουθούμε την Κάθλιν να μετατρέπεται από μια χαρούμενη κοπέλα, με παρέες, φίλες και φίλους, έτοιμη πάντα να πει «ναι» σε μια έξοδο, σε μια γυναίκα που δεν μπορεί να πει «όχι» στον σύντροφό της. Σε έναν σύντροφο που παίρνει τα ηνία της ζωής της, στερώντας της κάθε πρωτοβουλία και οδηγώντας τη στην πιο σκοτεινή γωνιά του κόσμου της. Απαλλαγμένη από τον σύντροφο αυτό το 2007, έχοντας όμως πλέον για μόνιμη συντροφιά την ιδεοληψία και τον πανικό, προσπαθεί να βγει και πάλι στο φως. Μόνο που το σκοτάδι φαίνεται να παραμονεύει ακόμα.

Η συγγραφέας σκιαγραφεί τους χαρακτήρες με μαεστρία και μας κάνει να δούμε πώς είναι δυνατόν ακόμα και μια έξυπνη, όμορφη, κοινωνική κοπέλα να πέσει θύμα κακοποίησης, πώς γίνεται να αλλάξει σταδιακά ένας χαρακτήρας, όταν δεν έχει πουθενά να στηριχτεί. Η Κάθλιν δεν μπορούσε να καταλάβει πώς γίνεται μια γυναίκα να επιτρέψει να την κακοποιήσουν, όταν έβλεπε παρόμοιες ιστορίες στην τηλεόραση. «Αρκεί να ανοίξεις την πόρτα και να βγεις έξω», σκεφτόταν. Σύντομα όμως θα καταλάβει ότι δεν είναι τόσο εύκολο να ανοίξεις την πόρτα αυτή. Ακόμα κι όταν η απόδρασή της, προσεχτικά σχεδιασμένη, δείχνει βέβαιη, πάντα κάτι μπορεί να πάει στραβά.

«Ένα βιβλίο που σε καθηλώνει» γράφει δικαίως η εφημερίδα Guardian, όπως αναγράφεται στο εξώφυλλο του βιβλίου. «Ένα ταξίδι με τη δύναμη της αγωνίας», αναγράφεται πιο κάτω. Ένα ταξίδι εκεί που μπορεί να τραφεί ο πανικός.

Ένα ταξίδι στον υπέροχο κόσμο της λογοτεχνίας, διότι μπορεί να έχουν γραφτεί πολλά βιβλία με θέμα τις γυναίκες-θύματα του αντρικού εγωισμού και της βίας, λίγα όμως ξεχωρίζουν. Δεν αρκεί μια δυνατή ιστορία για να γίνει ένα αξέχαστο μυθιστόρημα, έχει σημασία ο τρόπος που θα τη διηγηθείς για να γίνει συγκλονιστική. Και η Elizabeth Haynes αποδεικνύει ότι ξέρει τον τρόπο να μην αφήσει τον αναγνώστη της να πάρει ανάσα, μέχρι την τελευταία λέξη, που μπαίνει κάποια στιγμή το 2010 με ένα γράμμα γεμάτο αγάπη και την υπογραφή «Λη».

Στην πιο σκοτεινή γωνιά
Elizabeth Haynes
Μετάφραση: Αλέξανδρος Χονδρός
Gema
555 σελ.
ISBN 978-960-6893-31-5
Τιμή: €17,00
001 patakis eshop

 

Διαβάστε επίσης
ΞΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
Λιντί Σαλβέρ: «Μην κλαις» κριτική της Έρικας Αθανασίου

Πόσο εύκολο είναι να γράψεις για την πιο σημαντική ανάμνηση της μητέρας σου, όταν αυτή δεν αφορά εσένα; Όταν αυτό που έχει μείνει κυρίως στη μνήμη της είναι ένα καλοκαίρι πολύ πριν γεννηθείς εσύ, με...

ΞΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
Hanya Yanagihara: «Λίγη ζωή» κριτική του Φίλιππου Φιλίππου

Η Χάνια Γιαναγκιχάρα (1975), κάτοικος της Νέας Υόρκης, με πατέρα από τη Χαβάη και μητέρα από την Κορέα, θεωρείται ένα από τα ανερχόμενα αστέρια της αμερικανικής λογοτεχνίας. Εργάστηκε σε περιοδικά...

ΞΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
Emir Kusturica: «Ξένος μες στον γάμο» κριτική του Σιδέρη Ντιούδη

Οι σινεφίλ και οι fan του βαλκανικού κινηματογράφου τον γνωρίζουν απ’ το σπουδαίο κινηματογραφικό του έργο και από ταινίες όπως Ο καιρός των Τσιγγάνων, Underground και Μαύρη γάτα – Άσπρος γάτος. O λόγος...

ΦΙΛΙΚΑ SITE

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr