A+ A A-

Τόμας Μπέρνχαρντ: «Πρόζα» κριτική του Ελπιδοφόρου Ιντζέμπελη

Τόμας Μπέρνχαρντ: «Πρόζα» κριτική του Ελπιδοφόρου Ιντζέμπελη
O Τόμας Μπέρνχαρντ (1931-1989) ήταν μυθιστοριογράφος και θεατρικός συγγραφέας. Γεννήθηκε στο Χέερλεν της Ολλανδίας και έζησε στην Αυστρία. Ήταν νόθο παιδί και δεν γνώρισε τον πατέρα του. Η μητέρα του ξαναπαντρεύτηκε και τον μεγάλωσαν οι παππούδες του από τη δική της πλευρά. Αυτό το γεγονός τον έκανε ατίθασο και στάλθηκε εσώκλειστος σε καθολικό γυμνάσιο, με συνέπεια τη διακοπή των σπουδών του για τρία χρόνια. Δύο υπήρξαν τα σημαντικότερα πρόσωπα που τον επηρέασαν: πρώτα ο παππούς του, ο συγγραφέας Γιοχάνες Φροϊμπίχλερ, που του μετέδωσε την αγάπη του για τη φιλοσοφία και τη μουσική, κι έπειτα η Χέντβιχ Σταβιάνιτσεκ, που ήρθε να πάρει τη θέση της απούσας μητέρας του και τον έφερε σε επαφή με την κοινωνία της Βιέννης και τον συγγραφικό κόσμο.

Μια ακόμη δυσκολία του Μπέρνχαρντ ήταν η εύθραυστη υγεία του – υπέφερε από αναπνευστικά προβλήματα. Παρ’ όλα αυτά, εργαζόταν πολύ σκληρά. Τα τραυματικά γεγονότα της ζωής του έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση τόσο του χαρακτήρα του, όσο και της συγγραφικής του ταυτότητας. Ο Μπέρνχαρντ δεν ασκούσε κριτική μόνο στην καθημερινότητα, αλλά είχε το θάρρος να κατακρίνει και πράγματα που έβλεπε διαφορετικά και δεν τα κατανοούσαν οι συνάνθρωποί του. Η θεματολογία του περιστρέφεται γύρω από την τραγικότητα της ύπαρξης, της ανθρώπινης φύσης, τη μοναξιά, την απομόνωση, την αυτοκαταστροφή, τον πόνο και τον θάνατο. «Το θέμα μου είναι ο θάνατος, επειδή η ζωή είναι το θέμα μου», συνήθιζε να λέει. «Είμαστε όλοι πλάσματα της αγωνίας».

Με όπλο τον μονόλογο ή την παραληρηματική και αντισυμβατική αφήγηση, ο Τόμας Μπέρνχαρντ κάνει την ανάγνωση συναρπαστική. Δίκαια ο διάσημος κριτικός Μαρσέλ-Ράιχ Ρανίτσκι σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Die Zeit δεν δίστασε να τον τοποθετήσει ανάμεσα στους Βόλφγκανγκ Κέπεν και Γκίντερ Γκρας, την τριάδα των σημαντικότερων γερμανόφωνων δημιουργών μετά το 1945.

Η Πρόζα περιέχει διηγήματα που είναι γραμμένα με πρωτότυπο τρόπο και λόγο αυτοσαρκαστικό. Ο Μπέρνχαρντ μας εισάγει σε μια διαφορετική γραφή, δείχνοντας ότι ξέρει να κινεί τέλεια τα νήματα της πλοκής του κάθε διηγήματος. Στο διήγημα «Δυο παιδαγωγοί» μας θέτει τους προβληματισμούς του εκπαιδευτικού συζητώντας με έναν υποθετικό συνάδελφό του, ζητώντας να κατανοήσει τη διαφορετικότητα της σκέψης του και να καταλάβουν οι άλλοι την ιδιαιτερότητά του, ότι δεν μπορεί να κοιμηθεί και μένει άυπνος. «Η τραγιάσκα» είναι, κατά τη γνώμη μου, μια ευφυέστατη ιστορία. Κάποιος βρίσκει μια τραγιάσκα και αναρωτιέται ποιανού να είναι. Μέσα από το ψάξιμο του αφηγητή γνωρίζουμε τον μικρόκοσμο που φορά τραγιάσκα. Στην ιστορία «Είναι τραγωδία; Είναι κωμωδία;», ένας φοιτητής Ιατρικής που απεχθάνεται το θέατρο, γράφει μια μελέτη γι’ αυτό. Στο διήγημα «Γιάουρεκ» περιγράφει τον εργάτη που πνίγεται μέσα στο εργασιακό περιβάλλον. Στο «Έγκλημα του γιου ενός εμπόρου από το Ίνσμπρουκ» κυριαρχεί η μορφή ενός ανήμπορου γιου, που λόγω της αναπηρίας του και της αδιαφορίας της οικογένειάς του οδηγείται στην αυτοκαταστροφή.

Στα διηγήματα, οι ήρωές του είναι καθημερινοί άνθρωποι που φτάνουν στα όρια των αντοχών τους. Με όπλο τον μονόλογο ή την παραληρηματική και αντισυμβατική αφήγηση, ο Τόμας Μπέρνχαρντ κάνει την ανάγνωση συναρπαστική. Δίκαια ο διάσημος κριτικός Μαρσέλ-Ράιχ Ρανίτσκι σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Die Zeit δεν δίστασε να τον τοποθετήσει ανάμεσα στους Βόλφγκανγκ Κέπεν και Γκίντερ Γκρας, την τριάδα των σημαντικότερων γερμανόφωνων δημιουργών μετά το 1945.

Πρόζα
Thomas Bernhard
μετάφραση – επίμετρο: Βασίλης Τσαλής
Κριτική
128 σελ.
Τιμή € 9,00

Βρείτε το εδώ.

 

Διαβάστε επίσης
ΞΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
Λιντί Σαλβέρ: «Μην κλαις» κριτική της Έρικας Αθανασίου

Πόσο εύκολο είναι να γράψεις για την πιο σημαντική ανάμνηση της μητέρας σου, όταν αυτή δεν αφορά εσένα; Όταν αυτό που έχει μείνει κυρίως στη μνήμη της είναι ένα καλοκαίρι πολύ πριν γεννηθείς εσύ, με...

ΞΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
Hanya Yanagihara: «Λίγη ζωή» κριτική του Φίλιππου Φιλίππου

Η Χάνια Γιαναγκιχάρα (1975), κάτοικος της Νέας Υόρκης, με πατέρα από τη Χαβάη και μητέρα από την Κορέα, θεωρείται ένα από τα ανερχόμενα αστέρια της αμερικανικής λογοτεχνίας. Εργάστηκε σε περιοδικά...

ΞΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
Emir Kusturica: «Ξένος μες στον γάμο» κριτική του Σιδέρη Ντιούδη

Οι σινεφίλ και οι fan του βαλκανικού κινηματογράφου τον γνωρίζουν απ’ το σπουδαίο κινηματογραφικό του έργο και από ταινίες όπως Ο καιρός των Τσιγγάνων, Underground και Μαύρη γάτα – Άσπρος γάτος. O λόγος...

ΦΙΛΙΚΑ SITE

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr