A+ A A-

Συλλογικό έργο: «Έξι Ευρωπαίοι ποιητές» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ

Έξι Ευρωπαίοι ποιητές Γκέοργκ Τρακλ, Αρσένι Ταρκόφσκι, Ρ.Μ. Ρίλκε, Τόμας Μπέρνχαρντ, Ιβάν Γκολ, Γκότφριντ Μπεν Μετάφραση – Πρόλογος: Αλέξανδρος Ίσαρης Gutenberg – Γιώργος & Κώστας Δαρδανός


Ο Αλέξανδρος Ίσαρης, ο πολυτάλαντος και πολυπράγμων, άξιος θεράπων της ποίησης και όχι μόνο, μεταφράζει και γράφει την εισαγωγή στους Έξι Ευρωπαίους ποιητές, ονόματα γνωστά και αγαπητά στο ελληνικό κοινό. Στην Εισαγωγή εξηγεί πώς και τι μεταφράζει – σαράντα έξι χρόνια κυρίως γερμανόφωνη λογοτεχνία, πεζογραφία δηλαδή και όχι ποίηση γιατί, όπως είναι γνωστό και γενικώς παραδεκτό, η ποίηση δεν μεταφράζεται. Η αιτία είναι τα «μουσικά και ρυθμικά στοιχεία», οι «σιωπές και αποχρώσεις», οι «συμβολισμοί και παρηχήσεις», των οποίων η μετάφραση αποτελεί άθλο. Ο Ρόμπερτ Φροστ είπε πως «Ποίηση είναι ό,τι χάνεται στη μετάφραση». Ο Ίσαρης παραδέχεται πως αυτή είναι μάλλον μια υπερβολή, ωστόσο δείχνει τη δυσκολία του πράγματος. Τελικώς, αποφάσισε να μεταφράσει διότι κάποιους ποιητές τούς αγαπούσε ιδιαιτέρως και για άλλους τού το ζήτησαν. Τελικός απολογισμός από αγάπες μιας ζωής θα καταλήξει σ’ έναν τόμο με μεταφράσεις που έχουν δημοσιευτεί σε διάφορα περιοδικά.

Στην παρούσα έκδοση υπάρχουν ανέκδοτες μεταφράσεις (τα φαλλικά ποιήματα του Ρίλκε), μεταφράσεις ποιημάτων του Τρακλ και του Μπεν. Σύνολο τρεις Αυστριακοί, ένας Ρώσος, ένας Γάλλος, ένας Γερμανός. Και, ανάμεσα στα άλλα, δύο συμπτώσεις. Ο Ταρκόφσκι και ο Μπέρνχαρντ πέθαναν την ίδια χρονιά, ο Τρακλ και ο Μπεν γεννήθηκαν με διαφορά ένα έτος.

Ακολουθούν σύντομα βιογραφικά του καθενός. Ο Τρακλ (1887-1914) ήταν Αυστριακός, από ανώτερη αστική τάξη, εθισμένος στα ναρκωτικά, με δύσκολη οικογενειακή ζωή, με κρίσεις κατάθλιψης, στρατιωτικός φαρμακοποιός στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, είχε να αντιμετωπίσει τραυματίες που επιχειρούσαν να αυτοκτονήσουν μπροστά του και, μη έχοντας τα μέσα να αντιμετωπίσει την κατάσταση, βρέθηκε σε απόγνωση. Επιχείρησε να αυτοπυροβοληθεί, να δραπετεύσει… Τελικά πέθανε από υπερβολική δόση κοκαΐνης.

 

Εμφανίσεις: 667

Περισσότερα...

Θάνος Πάσχος: «Φως οδυνηρό» κριτική της Ελένης Χωρεάνθη

Φως οδυνηρό Θάνος Πάσχος Γαβριηλίδης


Φως οδυνηρό
επιγράφεται η καινούρια ποιητική συλλογή του Θάνου Πάσχου, το χαρακτηριστικό εξώφυλλο της οποίας κοσμεί «λεπτομέρεια από το γλυπτό του Αντόνιο Κανόβα: Μετανοούσα Μαγδαληνή».

Ο Θάνος Πάσχος είναι φιλόλογος και παράλληλα ένας συνειδητοποιημένος ποιητής. Επιβάλλεται με την αλήθεια και την ποιότητα του συγκροτημένου και τέλεια συναρθρωμένου, καθαρού, τίμιου, γνήσιου ποιητικού λόγου. Αν και έχει δώσει στη δημοσιότητα δύο μόνο ποιητικές συλλογές, δεν μπορείς να μη δεις την ωριμότητα που χαρακτηρίζει τον τρόπο με τον οποίο χειρίζεται τη λέξη, τον ρυθμό, το ερέθισμα στη δομή του στίχου – και μάλιστα γράφοντας ερωτική ποίηση που δονείται, διακριτικά ωστόσο, εσωτερικά, από τον παλμό του πάθους που τον διακατέχει και ορίζει τα όρια και τις απαρχές της ποίησής του.

 

Εμφανίσεις: 1137

Περισσότερα...

Νάσος Βαγενάς: «Βιογραφία» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ

Βιογραφία Ποιήματα 1974 - 2014 Νάσος Βαγενάς Κέδρος


Ο τόμος ογκώδης, χωρίς εισαγωγικά, σημειώματα, επίμετρα· λιτός. Μόνο ποιήματα. Όπως έλεγε ο Σεφέρης, ο ποιητής ό,τι έχει να πει, το λέει με το έργο του. Και ιδού η Βιογραφία του Νάσου Βαγενά: Πεδίον Άρεως 1974, Βιογραφία 1978, Τα γόνατα της Ρωξάνης 1981, Ο λαβύρινθος της σιωπής 1982, Περιπλάνηση ενός μη ταξιδιώτη 1986, Η πτώση του ιπτάμενου 1989, Βάρβαρες ωδές 1992, Η πτώση του ιπτάμενου Β’ 1997, Σκοτεινές μπαλάντες και άλλα ποιήματα 2001, Στέφανος 2004, Στη νήσο των Μακάρων 2010. Με άλλα λόγια, ο πολυγραφότατος πανεπιστημιακός δάσκαλος, δοκιμιογράφος, συγγραφέας, μεταφραστής και ποιητής συναντώνται όλοι μαζί στο έργο, στα ποιήματα, όπου από το 1974, χρονολογία έκδοσης της πρώτης συλλογής, μέχρι την τελευταία, που είναι η παρούσα, έχουμε σαράντα ένα χρόνια συνεχούς παρουσίας. Και η Βιογραφία είναι με τον τρόπο της αυτοβιογραφία, όπου ο ποιητής παρουσιάζεται στο αναγνωστικό κοινό με όλους τους ρόλους συνθεμένους σε ποίημα.

Συλλογή πρώτη, Πεδίον Άρεως, στην κορυφή της νιότης. Σ’ αυτή την ηλικία όπου μπορεί κανείς να τα βάλει με τον Άρη και σε όποιο «πεδίον» απαιτεί η περίσταση. Με γλώσσα κοφτερή και ύφος κριτικό, ειρωνικό, σαρκαστικό, με πνεύμα σπινθηροβόλο. Tο ποίημα καθρέφτης της περιρρέουσας ατμόσφαιρας, της κοινωνίας, επιστρέφει το είδωλό της ως καλλιτέχνημα. Στα κύρια χαρακτηριστικά της τέχνης του, καταλογίζει εις εαυτόν την «πεζολογία» και την «έλλειψη λυρικής εξάρσεως», τα οποία όμως απορρέουν από μια εποχή όπου τα πάντα αλλάζουν, επιβεβαιώνοντας τον Ηράκλειτο. Τα πολιτικά «γεγονότα», το «ύψος των οικοδομών», οι «τιμές των αυτοκινήτων» και οι «απόψεις των φίλων» (κυρίως αυτές), που σηματοδοτούν τον ούτως ή άλλως φυσικό νόμο της αλλαγής και που αποδείχτηκε και της συναλλαγής.

 

Εμφανίσεις: 914

Περισσότερα...

Γιάννης Ρίτσος: «Μαρτυρίες» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ

Γιάννης Ρίτσος: «Μαρτυρίες»


Γεύση βαθιά του τέλους προηγείται του ποιήματος. Αρχή.
(«Στίχος»)

Νέα έκδοση, σαν νέο σώμα αστραφτερό και φρέσκο, στολισμένο στο εξώφυλλο με μια ακουαρέλα του ίδιου του ποιητή, του Γιάννη Ρίτσου, και από μέσα οι Μαρτυρίες της πρώτης σειράς (1957-1963), της δεύτερης (1964-1965) και της τρίτης (1961-1967). Πέραν των ποιημάτων, ο τόμος περιλαμβάνει ένα σύντομο βιογραφικό σημείωμα του ποιητή, γραμμένο από τη Χρύσα Προκοπάκη, στην οποία χρωστάμε, εκτός από την αγάπη της και τα κείμενά της για τον ποιητή, μια ανθολογία που κυκλοφόρησε το 2000, πάλι από τον Κέδρο, που έχει άλλωστε την αποκλειστικότητα των εκδόσεων του Ρίτσου.

Ο Γιάννης Ρίτσος, γόνος παλιάς αρχοντικής οικογένειας, γεννήθηκε στη Μονεμβασιά την 1η Μαΐου του 1909 και πέθανε στην Αθήνα στις 11 Νοεμβρίου του 1990. Ο πατέρας του, Ελευθέριος, ήταν έμπορος και η μητέρα του, Ελευθερία Βουζουναρά, ήταν κόρη αρχοντικής οικογένειας από το Γύθειο. Είχε έναν αδελφό, τον Μίμη, και δύο αδελφές, τη Νίνα και τη Λούλα. Η ζωή του ήταν γεμάτη από προσωπικές και οικογενειακές περιπέτειες, οικονομικές δυσκολίες και ασθένειες, τραυματικές εμπειρίες και εξορίες, που τελικώς σημάδεψαν το έργο του. Στα Γράμματα εμφανίστηκε το 1921 στο περιοδικό Η Διάπλασις των Παίδων. Το 1933, ενταγμένος πλέον στον μορφωτικό σύλλογο της Αριστεράς, άρχισε να γράφει στο αριστερό περιοδικό Πρωτοπόροι. Τον ενδιέφεραν παράλληλα η ζωγραφική και η μουσική. Η ποίηση της νιότης του επηρεάζεται από τις ομορφιές της φύσης και τις εικόνες της Μονεμβασιάς. Το 1926 θα προσβληθεί από φυματίωση, από την οποία πέθανε και ο αδελφός του και η μητέρα του, και θα νοσηλευτεί στη «Σωτηρία», όπου θα συναντήσει και τη Μαρία Πολυδούρη. Εκεί θα διαβάσει ποίηση, κυρίως του Βάρναλη, θα μελετήσει τον μαρξισμό και η ποίησή του θα αποκτήσει πολιτικό προσανατολισμό. Κατόπιν τούτου, το έργο του μπορεί να χωριστεί σε περιόδους, ανάλογα με τις περιστάσεις της ζωής. Συγκεκριμένα, στο διάστημα 1930-1936 φαίνεται πως υπακούει στο μοτίβο ποίηση και επανάσταση. Οι δύο αυτές δυναμικές λειτουργίες της ζωής τον απασχόλησαν, όπως δείχνουν οι συλλογές του Τρακτέρ και Πυραμίδες,με την παράδοση χωνεμένη μέσα του τη διαμορφωμένη από τον Παλαμά και τον Σικελιανό, αλλά και, κυρίως, από τον Καρυωτάκη. Συγχρόνως διαπιστώνεται και ένα άνοιγμα προς τους μοντέρνους της Ευρώπης. Κορυφαίο έργο της περιόδου αυτής όμως είναι ο Επιτάφιος, στο οποίο έχει αφομοιώσει τις παραδοσιακές φόρμες του δημοτικού τραγουδιού και του λαϊκού μοιρολογιού, τη λόγια παράδοση και τον θρησκευτικό «επιτάφιο θρήνο». Ο Μεταξάς όμως θα το κάψει στους Στύλους του Ολυμπίου Διός ως ανατρεπτικό.

 

Εμφανίσεις: 886

Περισσότερα...

Δημήτρης Αγγελής: «Ένα ελάφι δακρύζει πάνω στο κρεβάτι μου» κριτική του Χρίστου Παπαγεωργίου

Δημήτρης Αγγελής: «Ένα ελάφι δακρύζει πάνω στο κρεβάτι μου» κριτική του Χρίστου Παπαγεωργίου


Όλες οι σουρεαλιστικές εκδοχές, όλες οι υπερρεαλιστικές αφηγήσεις λαμβάνουν σάρκα και οστά σε μεγάλο μέρος της ποίησης του Δημήτρη Αγγελή, καθώς οι σχέσεις ποιητή και της οικείας του τέχνης συμπλέκονται ουσιαστικά με τρόπο ακραίας ανατροπής. Είναι, λοιπόν, ένας υπερρεαλιστής δημιουργός ο Αγγελής, με ερεθίσματα και εμπνεύσεις που δεν άπτονται της πραγματικότητας, που εμπεριέχουν τη φαντασία και το κύημα αυτής, την ονειρική διαδρομή μέσα στον χρόνο, που τροφοδοτούν μηνύματα, στόχος των οποίων είναι η αισθητική απεικόνιση της αέναης επιφάνειας των συναισθημάτων. Από κάποιο σημείο και μετά, όμως, από το μισό περίπου του ποιητικού σώματος, η έκφραση στρογγυλεύει, ένας ρεαλισμός κάνει την εμφάνισή του, προκειμένου να προσλάβει ο λήπτης ευκολότερα το θέμα, που γίνεται πιότερο καθημερινό, που ομοιάζει σε πεζό αφηγηματικό τοπίο. Έτσι, λοιπόν, στο ίδιο βιβλίο, χωρίς να χωρίζονται τα ποιήματα σε υποκεφάλαια, δύο εκ διαμέτρου αντίθετες γλωσσικές εκφορές, δύο από τα πλέον διαδεδομένα ρεύματα παρουσιάζονται με τέτοιον τρόπο, που το ένα να αποτελεί συνέχεια του άλλου, το ένα να δρομολογεί την κορύφωση και το άλλο την ύφεση, το ένα να καλλιεργεί το ποιητικά γκροτέσκο και το άλλο το απαράμιλλα αφομοιώσιμο. Αυτό το παιχνίδι, που ο ποιητής μετέρχεται, ακροβατεί πότε εδώ και πότε εκεί, έστω και με σαφή διαχωρισμό, στην ουσία δηλαδή αποδεικνύοντας πως ο ποιητής έχει την ικανότητα να γράψει και έτσι αλλά και αλλιώς, έχει τη δυνατότητα να καλλιεργήσει τη μυθοπλασία του με πολλές διεξόδους, έχει το στάτους για να πατήσει σε διαφορετικές ποιητικές εκτόνωσης.

 

Εμφανίσεις: 1146

Περισσότερα...

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr