A+ A A-

Ζήσης Α. Βαπορίδης: «Λυκούργος, ο βασιλιάς του Παγγαίου» κριτική του Χρ. Δ. Αντωνίου

Λυκούργος, ο βασιλιάς του Παγγαίου Και άλλοι μύθοι της περιοχής Ζήσης Α. Βαπορίδης Κάπα Εκδοτική


Η «ύβρις» ήταν βασική αντίληψη της κοσμοθεωρίας των αρχαίων Ελλήνων. Όταν κάποιος, υπερεκτιμώντας τις ικανότητες και τη δύναμή του (σωματική, αλλά κυρίως πολιτική, στρατιωτική και οικονομική), συμπεριφερόταν με βίαιο, αλαζονικό και προσβλητικό τρόπο απέναντι στους άλλους, στους νόμους της πολιτείας και κυρίως απέναντι στον άγραφο θεϊκό νόμο –νόμοι που επέβαλλαν όρια στην ανθρώπινη δράση– θεωρούνταν ότι διέπραττε «ύβριν», δηλαδή παρουσίαζε συμπεριφορά με την οποία επιχειρούσε να υπερβεί τη θνητή φύση του και να εξομοιωθεί με τους θεούς, με συνέπεια την προσβολή και τον εξοργισμό τους.

Η βίαιη, αυθάδης και αλαζονική αυτή συμπεριφορά, που αποτελούσε για τον αρχαίο ελληνικό κόσμο παραβίαση της ηθικής τάξης και απόπειρα ανατροπής της κοινωνικής ισορροπίας και γενικότερα της τάξης του κόσμου, πιστευόταν ότι οδηγούσε τελικά στην πτώση και καταστροφή του «υβριστή». Αποδίδοντας την αντίληψη σχετικά με την ύβρη και τις συνέπειές της, όπως τουλάχιστον παρουσιάζεται στην αρχαιότερή της μορφή, με το σχήμα: ύβρις-άτη-νέμεσις-τίσις, μπορούμε να πούμε ότι οι αρχαίοι πίστευαν πως μια «ύβρις» συνήθως προκαλούσε την επέμβαση των θεών, και κυρίως του Δία, που έστελνε στον υβριστή την «άτη», δηλαδή το θόλωμα, την τύφλωση του νου. Αυτή με τη σειρά της οδηγούσε τον υβριστή σε νέες ύβρεις, ώσπου να διαπράξει μια πολύ μεγάλη α-νοησία, να υποπέσει σε ένα πολύ σοβαρό σφάλμα, το οποίο προκαλούσε τη «νέμεση», την οργή και εκδίκηση δηλαδή των θεών, που επέφερε την «τίση», δηλαδή την τιμωρία και την καταστροφή του.

 

Εμφανίσεις: 794

Περισσότερα...

«Επτά Ελληνίδες ποιήτριες» κριτική της Ελένης Χωρεάνθη

«Επτά Ελληνίδες ποιήτριες» της Ελένης Χωρεάνθη


Δυναμικές, πολλά υποσχόμενες οι σύγχρονες Ελληνίδες ποιήτριες υψώνουν τη φωνή τους ενάντια στην εκμετάλλευση του ανθρώπου από τον άνθρωπο, στη βία, επισημαίνοντας τη μοναξιά που βιώνει ο σύγχρονος άνθρωπος, αλλά και υπερασπιζόμενες το δικαίωμα κάθε ανθρώπου στη ζωή, την ελευθερία, την ελεύθερη έκφραση των συναισθημάτων· το δικαίωμα στη διαχείριση του εαυτού μας, το δικαίωμα στην απολαβή των αγαθών της γης, στον έρωτα, στη μόρφωση, στην πολιτική. Από τη δική της σκοπιά η κάθε μία, ανάλογα με τα βιώματα και την οπτική της, δίνει τη δική της μάχη. Κι ανοίγει ένα παράθυρο προς τη μεριά του ήλιου να μπει φως στη ζωή της και στη ζωή των πανανθρώπων.

Πέρα από αναμενόμενες, αιτιολογημένες υπαρκτές διαφορές στην αντιμετώπιση και διαχείριση των προβλημάτων του σύγχρονου κόσμου και των προσωπικών θεμάτων ποιητικά, υπάρχει σαφής προσανατολισμός, κοινός παρονομαστής, κοινή συνισταμένη: ο άνθρωπος και η μοίρα του, το Αύριο του κόσμου. Γενικότερα, η σύγχρονη ποίηση έχει βγει από παλαιά έωλα μορφώματα, έχει βγει από τον ερμητισμό και τα προσωπικά, αφήνοντας στο περιθώριο ερωτικά και αισθηματικά παραληρήματα που οι παλιότερες γενιές αναλώνονταν σε κούφια ερωτόλογα, και ασχολείται με ουσιαστικά θέματα.

 

Εμφανίσεις: 1616

Περισσότερα...

Γιώργος Θ. Τζιας: «Ο ήχος της σιωπής» κριτική της Αγάθης Γεωργιάδου

Ο ήχος της σιωπής Γιώργος Θ. Τζιας Οροπέδιο


Η νέα ποιητική συλλογή του Γιώργου Τζια Ο ήχος της σιωπής με το περίβλεπτο οξύμωρο του τίτλου της μάς προετοιμάζει για μιαν εκκωφαντική σιωπή, για μια σιωπηρή κατάθεση ψυχής ή για μιαν ομιλούσα σιωπή που λειτουργεί πάντως ως διαμαρτυρία για όλα όσα ανείπωτα βιώνουμε.

Εν αρχή ην ο λόγος και ο έρωτας των λέξεων. Ο ποιητικός πρόλογος του ποιητή απευθύνεται σε «ώτα ακουόντων» και προβάλλει την άδολη αγάπη και αφοσίωσή του προς την ποίηση («Εν αρχή ην ο λόγος»). Εραστής και υπηρέτης του λόγου, δραπέτης της αμάθειας και ακούραστος μαχητής των λέξεων, σαν άλλος Διγενής παλεύει στ’ αλώνια των αδύτων του και μας παραδίδει μια συλλογή εκ βαθέων, μια βαθιά εκμυστήρευση.

Από το πρώτο ποίημα, την «Αστερόσκονη», φαίνεται η δεινή σχέση του ποιητή με τη γλώσσα. Μαγεμένο το ποίημα από τη σκόνη των αστεριών και την αυγουστιάτικη πανσέληνο. Μόνο που δύσκολα «σμιλεύεται» και με αυτά ακόμα τα μάγια μια πέτρινη καρδιά. Γι’ αυτό και λαθραίο το σμίξιμό τους στη σκοτεινή πλευρά του φεγγαριού που λούζεται με την αστερόσκονη, καθώς η πανσέληνος εισχωρεί στα ποιητικά όνειρα, «πόνος και βάλσαμο μαζί».

 

Εμφανίσεις: 651

Περισσότερα...

Κώστας Λάνταβος: «Τα μάτια του μικρού θεού» κριτική της Ελένης Χωρεάνθη

Τα μάτια του μικρού θεού Κώστα Λάνταβος Αρμός


Ο Κώστας Λάνταβος είναι ποιητής του μέτρου και της αρμονίας, συμβολικός, υπαινικτικός με έκδηλη, ωστόσο, τη φιλοσοφική θεώρηση του βίου και τη μεταφυσική θέαση του κόσμου. Αμετακίνητος στον χώρο και στον ποιητικό του χρόνο, σ’ ένα παρόν που είναι και παρελθόν και μέλλον, ζει την απόλυτη μοναξιά ως γυμνότητα και ένδεια ψυχική, βιώνει καθημερινά την ψυχική και τη σωματική οδύνη, ξεχνάει τον συμβατικό χρόνο που κυλάει και συνεχίζει τον καλό αγώνα της ζωής και την πάλη με τις λέξεις ως θεράπων και της ποιήσεως δια του ρυθμού και της αρμονίας.

Υπάρχει μια διαδοχή καταστάσεων και γεγονότων, μια διάφανη κίνηση του οράματος μέσα στην ακινησία των λέξεων, μια τρυφερή ρευστότητα που καθορίζει τη συμπεριφορά των στίχων στην παλαίστρα της σύνθεσης η οποία, αν και επιμερίζεται τυπικά σε μικρά και μεγαλύτερα ποιητικά σύνολα, είναι μια ποιητική σύνθεση, μια ολότητα.

Όντας ο ποιητής στο σταθερό σημείο του εσωτερικού του κόσμου αισθάνεται κάποτε την ανάγκη να βγει από τη μοναχικότητά του κι απλώνει τα χέρια ν’ αγγίξει τον άλλο άνθρωπο, πρώτα να τον φέρει κοντά του, να τον κάνει κοινωνό της αγάπης, της φιλίας, της συντροφικότητας. Αυτή η κίνηση που εκφράζεται ως ατομική επίκληση σύντομα θα γενικευθεί σε καθολικό αίτημα φιλίας. 

 

Εμφανίσεις: 737

Περισσότερα...

W.H. Auden: «Πένθιμο μπλουζ» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ

Πένθιμο μπλουζ και άλλα ποιήματα Μετάφραση Ερρίκος Σοφράς Κίχλη


Το «Πένθιμο μπλουζ» είναι τίτλος ενός ποιήματος τη μικρής δίγλωσσης ανθολογίας ποιημάτων του  Γ. Χ. Ώντεν [W.H. Auden]. Θα μπορούσε άραγε να είναι μπλουζ και να μην είναι πένθιμο; Μάλλον όχι, αλλά ο ποιητής μοιάζει να ήθελε να δώσει έμφαση. Και μπλουζ και πένθιμο, κάτι σαν «θανάτω αποθανείσθε».

Για την προσωπικότητα και το έργο του Ώντεν μιλάει ο μεταφραστής Ερρίκος Σοφράς στο «Σημείωμά» του. Πέραν του προφανούς –η ανθολογία είναι δίγλωσση και τα ποιήματα είναι δώδεκα– παραθέτει πληροφορίες για το είδος των ποιημάτων, συσχετίζοντας πάντα τα βιώματα με τη δημιουργία, αλλά και τη συνέπεια του ανθρώπου απέναντι στις πεποιθήσεις του και τη γενικότερη στάση ζωής. Τα ποιήματα είναι ερωτικά τα περισσότερα, ελεγειακά και στοχαστικά. Άλλα είναι έμμετρα και άλλα σε ελεύθερο στίχο, «της πολιτείας και της μοναξιάς», λέει, σαν να μας μεταφέρει, υποθέτω, στον Κωστή Παλαμά και στα δικά του οργισμένα ποιήματα του 1912.

Τα οχτώ ποιήματα του Πένθιμου μπλουζ ανήκουν σε μια συλλογή που ανατυπώθηκε πολλές φορές και ανατυπώνεται ακόμα. Τα υπόλοιπα τέσσερα ανήκουν σε τέσσερις διαφορετικές. Αυτά  είναι τα: «Musée des Beaux arts», «Στη μνήμη του Γουίλιαμ Μπάτλερ Γέητς» και η «Πτώση της Ρώμης», τα οποία δεν λείπουν από καμιά ποιητική ανθολογία. Το «Πένθιμο μπλουζ» και το «Νανούρισμα» θεωρούνται ως τα πιο ερωτικά ποιήματα που έχουν γραφτεί στην αγγλική γλώσσα. Το «Πένθιμο μπλουζ» και το «Στη μνήμη του Γουίλιαμ Μπάτλερ Γέητς» κυκλοφόρησαν στα ελληνικά από Το Ροδακιό τον Δεκέμβριο του 2012.

 

Εμφανίσεις: 623

Περισσότερα...

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr