ΤΟ ΧΑΔΙ

του Χρίστου Παπαγεωργίου


Ο συγγραφέας Αλέξανδρος Στεφανίδης είναι πρωτοεμφανιζόμενος, παρότι γεννήθηκε το 1962, άρα δεν είμαι σε θέση να ξέρω τα χρονικά περιθώρια που υπάρχουν για βελτίωση κάποιων παραμέτρων που δυστυχώς στο παρόν βιβλίο είναι εμφανείς. Γιατί, πράγματι, τα δώδεκα διηγήματα του τόμου βρίσκονται στο όριο να χαρακτηριστούν έτσι, και όχι ως απλή παράθεση εικόνων, στιγμιοτύπων, επεισοδίων, βιωμάτων (;) που στάθηκαν η αφορμή αλλά και οι αιτίες για να γραφτούν. Πλην του πρώτου αφηγήματος –όπου ελλιπώς παρουσιάζεται η ιστορία ενός παρ' ολίγον δολοφόνου– και του τελευταίου, δηλαδή της εξόδου –όπου ο υποψήφιος για την τριτοβάθμια εκπαίδευση μαθαίνει λίγο πριν κλείσει το κινητό του για να ξεκινήσει την εξέταση, ότι η μητέρα του απεβίωσε–, όλοι οι υπόλοιποι μύθοι έχουν να κάνουν με τη ζωή ενός παιδιού και στη συνέχεια εφήβου σε κάποιο αθηναϊκό ορφανοτροφείο. Ο μικρός ήρωας εθίζεται στις συνθήκες του ιδρύματος, μερικές φορές αντιδρά, άλλες υποτάσσεται στη μοίρα του, περιμένει τη μητέρα του με αγωνία να τον επισκεφτεί, αποκτά τη λογική του ασύλου και εντέλει, σε αντίθεση με τις όμορφες στιγμές της ελεύθερης ζωής του, γίνεται ένας μοναχικός και αυτιστικός οργανισμός.

Ακόμη κι αν οι μικρές αυτές ιστορίες δεν αποτελούν προσωπική εμπειρία του δημιουργού –πράγμα που δεν το γνωρίζουμε, αφού ο ίδιος μάς είναι εντελώς άγνωστος–, σίγουρα αποτελούν αφηγήσεις ή οπτική επαφή κάποιου πολύ κοντινού του ανθρώπου, συγγενή ή φίλου. Διότι, αληθινά, είναι τόση η ζωντάνια της περιγραφής, είναι τόσο εκτυφλωτικές οι εικόνες, που ως αναγνώστες περνάμε και εμείς, μέρες, μήνες, χρόνια μέσα στο ίδρυμα. Που δεν θα έπρεπε ποτέ να υπάρχει, που θα έπρεπε να κλείσουν όλα, όπου καλλιεργείται μια πειθαρχεία φασιστικού τύπου, παράγοντας ατελείς προσωπικότητες, όπου οι συνθήκες βίωσης ωθούν παιδιά και επιστάτες ή επιτηρητές ακόμη και σε σεξουαλικές ιδιαιτερότητες, που για να υπάρξει τέλος ένας υγιής οργανισμός, πρέπει να παλέψει με όλες του τις δυνάμεις εναντίον όλων, επιπλέον των δικών του ανθρώπων, που οι λόγοι εγκατάλειψης δεν δικαιολογούν τις όποιες τους ευθύνες, ως γονείς και κοινωνικά κύτταρα. Κι αν κάποιος μας επισημάνει το πώς θα μπορούσαν να μεγαλώσουν και να σπουδάσουν φτωχά παιδιά, απαντάμε πως θα έπρεπε το κράτος να δείξει πραγματική κοινωνική ευαισθησία, και όχι τέτοια της ασυλοποίησης και του ιδρυματισμού.

Ας δούμε λίγο την τεχνική εκφοράς του συγκεκριμένου βιβλίου: πράγματι, αντικειμενικά κοιτώντας το, η κριτική πένα διχάζεται. Απ' τη μια υπάρχουν αριστουργηματικές στιγμές, που κυριολεκτικά το αποθεώνουν, και από την άλλη υπάρχουν εκτενή χάσματα, που δεν προσφέρουν το παραμικρό. Και αυτό όχι μόνο από διήγημα σε διήγημα ολοκληρωμένα, αλλά και μέσα στο σώμα τους. Έτσι, το συναίσθημα που παράγεται είναι εμφανές, η ταύτιση με το θυμικό του παιδιού είναι δεδομένη, υγραίνονται τα μάτια μας σε κάποιες περιπτώσεις, η συμμετοχή στα δρώμενα είναι εξοργιστική για τα βάσανα που υφίσταται. Απ' την άλλη, η εξιστόρηση κάποιων δευτερευόντων στοιχείων, που ίσως βοηθούν στην εξέλιξη της αφήγησης, γίνονται τρόπος ρεαλιστικός και μόνο, δηλαδή πολύ μακριά απ' τη λογοτεχνική τους μετατροπή. Και τέλος –αφού νομίζω πως η ατμόσφαιρα και το ύφος, η θεματολογία και το πεζογραφικό σώμα, είναι πλήρως αφομοιώσιμα– το κυρίαρχο σημείο, που είναι η γλωσσική εκδοχή, και πάλι δεν είναι σταθερό αλλά παλινδρομεί, καθώς μπερδεύονται μέσα στην απλότητα τα ρηματικά πρόσωπα, χρόνοι και χρήση άλλων στοιχείων που στολίζουν έτι περαιτέρω το τελικό αποτέλεσμα.

Δεν θα απέτρεπα κάποιον να αγοράσει και να διαβάσει το συγκεκριμένο βιβλίο, ιδίως αν αυτός ο κάποιος είναι ένας έφηβος. Πράγματι, εμπνευσμένο από παιδιά και με ήρωες παιδιά, αποτελεί σοβαρότατη πρόταση, για να καταλάβουν την τεράστια διαφορά με την οποία μεγαλώνει ένα παιδί στη θαλπωρή της οικογενειακής εστίας και ένα άλλο με ξυλοδαρμούς, βασανιστήρια και συναισθηματικό έλλειμμα. Άλλωστε, ένα δίωρο ανάγνωσης προσφέρει (όταν πρόκειται για ενήλικες) ένα τονωτικό υποκατάστατο, προκειμένου να έρθουν στην επιφάνεια όλα τα όμορφα συμβάντα, αλλά και οι κακές συνιστώσες της παιδικής οικουμενικότητας και υποκειμενικότητας.

Το χάδι Αλέξανδρος Στεφανίδης ΆγραΤο χάδι
Αλέξανδρος Στεφανίδης
Άγρα
64 σελ.
Τιμή € 8,50

 

Διαβάστε επίσης
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
ΚΑΡΡΕ-ΚΑΡΡΕ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ

του Χρίστου Παπαγεωργίου   Ο –χαμηλών τόνων αλλά υψηλών απαιτήσεων– πεζογράφος Κώστας Καλφόπουλος παρουσιάζει έναν τόμο με διηγήματα, που καλύπτει μια τριακονταετία, στόχος του οποίου είναι η απογύμνωση ενός τρίπτυχου θεματολογικού, που ακούει στις λέξεις Ποδόσφαιρο-Πολιτική-Έρωτας. Οι προθέσεις του συγγραφέα γίνονται αμέσως...

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
ΩΣ ΤΟ ΤΕΛΟΣ

της Aσημίνας Ξηρογιάννη «Συγγνώμη που επεθύμησαν πολύ». Μ' αυτά τα λόγια τελειώνει το νέο μυθιστόρημα της Τζούλιας Γκανάσου, Ως το τέλος. Η λέξη-κλειδί εδώ είναι η λέξη «επεθύμησαν». Επιθυμία που εκπληρώνεται. Επιθυμία...

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ
Ο ΑΝΤΡΑΣ ΜΕ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΣΤΟΛΗ

του Χρίστου Παπαγεωργίου Η Μαρούλα Κλιάφα (πεζογράφος, συγγραφέας παιδικών και εφηβικών βιβλίων, λαογράφος, ερευνήτρια της παράδοσης) γράφοντας και για ενήλικες, αλλά κυρίως για τις τρυφερές ηλικίες, έχει κατακτήσει έναν άμεσο, ευθύβολο, απλό και συναισθηματικό λόγο υψηλού επιπέδου. Πράγματι, ακόμη μια φορά,...

ΦΙΛΙΚΑ SITE

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr