A+ A A-

Ε. Κατσιώλη, Αλ. Κεφαλάς: «Μια ματιά στον κόσμο» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ

Ε. Κατσιώλη, Αλ. Κεφαλάς: «Μια ματιά στον κόσμο» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ


Η επιτυχημένη σειρά των εκδόσεων Λέμβος «Μια ματιά στον κόσμο» μας προσφέρει τα μικρά, κομψά κριτικά, εργοβιογραφικά, τα οποία δεν ρίχνουν απλώς «μια ματιά στον κόσμο» του κάθε λογοτέχνη αλλά στήνουν όλο το ιστορικό και κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο γεννήθηκε, έγραψε και αξιολογήθηκε το έργο. Είναι μια ωραία οφθαλμαπάτη το μικρό σε όγκο και σχήμα βιβλίο που περιέχει τα πάντα. Πορτρέτα και άλλο εικαστικό υλικό συμπληρώνουν τη «ματιά» και τον κόσμο τους.

Ε. Κατσιώλη, Αλ. Κεφαλάς: «Μια ματιά στον κόσμο» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ
Ο Αλέξανδρος Πούσκιν, αριστοκράτης, γεννήθηκε στη Μόσχα το 1799. Φοίτησε σε λύκειο ευγενών γόνων, άρχισε να γράφει ποιήματα νωρίς, το 1818 έγινε μέλος του Φιλελεύθερου Συλλόγου των Φίλων της Λογοτεχνίας, της Επιστήμης και των Τεχνών, το 1819 μπήκε στη Στρατιωτική Υπηρεσία. Το 1820 εξέδωσε το δημοφιλές για τους Ρώσους παραμύθι Ρουσλάν και Λιουντμίλα, όπου παρωδεί τα ποιήματα της εποχής του, εισάγοντας στους στίχους του ερωτικά στοιχεία και λαϊκές εκφράσεις. Αν και οι ευγενείς πρόγονοί του είχαν σχέσεις με το παλάτι, το ανήσυχο πνεύμα του τολμούσε να προκαλεί την απολυταρχία, ασκώντας κριτική και δείχνοντας συμπάθεια για τους δουλοπάροικους, πράγμα που τον έστειλε στην εξορία. Επηρεασμένος από τον Μπάιρον γράφει τον Αιχμάλωτο του Καυκάσου και αφιερώνει στον επαναστάτη Ραγέφσκι το ποίημα «Αντρέ Σενιέ». Η επιλογή των θεμάτων και των αφιερώσεων είναι δείγμα της ταραχώδους ζωής του και της συμμετοχής του σε επαναστατικές ομάδες, ελευθεροτέκτονες και δεκεμβριστές, που είχαν στόχο την ανατροπή του τσάρου. Έγραψε επίσης ποιήματα για την Ελλάδα και είδε με συμπάθεια την Ελληνική Επανάσταση, τον Βλαντιμιρέσκου, τον Υψηλάντη. Έγινε μέλος της Μυστικής Κοινότητας του Νταβίντοφ του Κιέβου, απέκτησε φίλους αντικαθεστωτικούς, εκδήλωνε δημόσια τον σκεπτικισμό του απέναντι στη θρησκεία, για να καταλήξει για δεύτερη φορά στην εξορία, στα χτήματα της μητέρας του, κοντά στην Εσθονία. Το 1826, όταν επέστρεψε στην κοσμική ζωή της Μόσχας, βρέθηκε ανάμεσα σε αγαπημένους φίλους και στο κέντρο του ενδιαφέροντος των νέων. Οι κριτικοί τον συνέκριναν με τον Σαίξπηρ. Παράλληλα έπαιζε χαρτιά και, όπως και ο ήρωάς του ο Ονιέγκιν, βαριόταν και έπληττε. Ο Ευγένιος Ονιέγκιν έχει χαρακτηριστεί «εγκυκλοπαίδεια της ρωσικής ζωής» για το περιεχόμενό του· τις εθνικές περιπέτειες, τη φεουδαρχία, τη ζωή του λαού στο χωριό, την αριστοκρατία στη Μόσχα, την κοσμικότητα στην Πετρούπολη, τη μόδα, τον πόλεμο, τον Ναπολέοντα. Στην Ιστορία της εξέγερσης του Πουγκατσόφ δίνει την επανάσταση των κοζάκων, 1773-1775, ένα έργο μεγάλης σημασίας που οι τσάροι πολύ θα ήθελαν να σβήσουν από τη συλλογική μνήμη.

Όλο το έργο της Γκάσκελ θα μπορούσε να θεωρηθεί αυτοβιογραφικό, αφού όσα γράφει αντικατοπτρίζουν τη ζωή της στο πατρικό και συζυγικό σπίτι, όπου έγραφε για να ξεχνάει τα προσωπικά προβλήματα που έκρυβε πίσω από τη μάσκα της ευτυχισμένης συζύγου.

Το τέλος του Πούσκιν υπήρξε άδοξο. Ο θάνατος επήλθε μετά από μονομαχία για λόγους τιμής το 1837, στα 38 του χρόνια – τότε ο Λέρμοντοφ γράφει και του αφιερώνει τον Θάνατο του ποιητή. Όμως με το έργο του, γραμμένο σε έμμετρο λόγο, ο Πούσκιν προώθησε τη γλώσσα της εποχής, ενέπνευσε τους νεότερους και δεν μιμήθηκε τους Ευρωπαίους ομοτέχνους του. Ο Πούσκιν δεν είναι γνωστός όσο ο Τολστόι και ο Ντοστογιέφσκι, ωστόσο δεκατέσσερα έργα του έγιναν όπερες με διεθνή απήχηση, όπως ο Μπόρις Γκοντουνόφ και ο Ευγένιος Ονιέγκιν από τον Μουσόργκσκι, η Ντάμα Πίκα και ο Μαζέπα από τον Τσαϊκόφσκι. Γενικώς το βιβλίο μιλάει για τον Αλέξανδρο Πούσκιν τον ποιητή, αλλά και για τον Πούσκιν τον συνειδητοποιημένο πολίτη και επαναστάτη του καιρού του, παραθέτοντας παράλληλα και την ιστορία του ρωσικού λαού, τις οικονομικοκοινωνικές διεκδικήσεις, τους αγώνες και τα πάθη του.

*

Ε. Κατσιώλη, Αλ. Κεφαλάς: «Μια ματιά στον κόσμο» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ
Η Ελένη Κατσιώλη επιμελείται και το Μια ματιά στον κόσμο του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι. Ο συγγραφέας γεννήθηκε στη Μόσχα το 1821. Ο πατέρας του ήταν γιατρός αλλά και φεουδάρχης μέθυσος και αυταρχικός. Όσο πιο μέθυσος τόσο πιο βίαιος και αυταρχικός, με αποτέλεσμα να προκαλέσει τους δουλοπάροικους κι εκείνοι να τον σκοτώσουν. Ο Φιοντόρ μεγαλώνει σε μια οικογένεια που διαβάζει την Αγία Γραφή και την Ιστορία του ρωσικού κράτους. Έτσι, στα δεκαοχτώ του, ενώ βρίσκεται στην Πετρούπολη για να σπουδάσει στη Στρατιωτική Ακαδημία, μεταφράζει ευρωπαϊκή λογοτεχνία, παραιτείται από τον στρατό, μπαίνει στον «Κύκλο των Παρασκευών», όπου οι συμμετέχοντες μελετούν απαγορευμένα βιβλία, ενημερώνονται για τα επαναστατικά κινήματα, τον ουτοπικό σοσιαλισμό και την υλιστική φιλοσοφία, συζητούν για την απελευθέρωση των δουλοπαροίκων, διαβάζουν Ευρωπαίους ριζοσπάστες, διαμαρτύρονται. Σαν φυσική συνέπεια έρχεται η ένταξή του, το 1828, σε μυστική οργάνωση, με συνοδοιπόρους ανθρώπους των γραμμάτων και της επιστήμης, από τους οποίους πολλοί συλλαμβάνονται και καταδικάζονται σε θάνατο, αλλά την τελευταία στιγμή η ποινή μετατράπηκε σε τέσσερα χρόνια καταναγκαστικά έργα και άλλα τέσσερα υποχρεωτική στράτευση. Η πορεία για την εξορία και η ζωή εκεί αποτυπώθηκε στο Σπίτι των πεθαμένων. Από την εξορία ο Φιοντόρ βρέθηκε στο στράτευμα και από εκεί στην ελευθερία, χάρη σε έναν καλό άνθρωπο που τον διευκόλυνε. Παντρεύτηκε, επανήλθε στην Πετρούπολη, ασχολήθηκε με λογοτεχνικά περιοδικά, πέθανε η γυναίκα του, ξαναπαντρεύτηκε, απέκτησε πολλά παιδιά και πέθανε το 1881. Η δεύτερη γυναίκα του συγκέντρωσε όλο το έργο και το κατέθεσε στο Μουσείο στη Μόσχα. Ήδη στο περιοδικό Βρέμια που εξέδιδε με τον αδελφό του δημοσίευε τα έργα του, καθώς και νέων αγνώστων λογοτεχνών, συνεργασίες ξένων και κριτικά κείμενα.

Στα μεγάλα πάθη του ήταν ο τζόγος, που επέφερε την οικονομική του καταστροφή, αλλά και το κεφάλαιο του πανσλαβισμού και η Οθωμανική Αυτοκρατορία, της οποίας η Ευρώπη επιθυμούσε τη διάλυση για τα δικά της οφέλη. Ο Ντοστογιέφσκι είχε ταχθεί υπέρ της ένωσης των ορθοδόξων Σλάβων, επικεφαλής των οποίων η Ρωσία, και εναντίον της Τουρκίας, θα έβγαινε στο λιμάνι της Κωνσταντινούπολης που τη θεωρούσε «Ομφαλό της γης».

Το έργο του Ντοστογιέφσκι, που έχει συγκλονίσει το κοινό του με την ικανότητα διείσδυσης στην ανθρώπινη ψυχή, προσέλκυσε και το ενδιαφέρον πολλών ψυχολόγων, όπως του Φρόιντ. Από τους επιφανείς μελετητές άλλοι αποφάνθηκαν πως η ουσία του έργου του δεν ήταν ούτε ο πατριωτισμός ούτε η σλαβοφιλία ούτε η θρησκεία, αλλά η εσωτερική, πνευματική και προσωπική ζωή.

Το έργο του Ντοστογιέφσκι, που έχει συγκλονίσει το κοινό του με την ικανότητα διείσδυσης στην ανθρώπινη ψυχή, προσέλκυσε και το ενδιαφέρον πολλών ψυχολόγων, όπως του Φρόιντ. Από τους επιφανείς μελετητές άλλοι αποφάνθηκαν πως η ουσία του έργου του δεν ήταν ούτε ο πατριωτισμός ούτε η σλαβοφιλία ούτε η θρησκεία, αλλά η εσωτερική, πνευματική και προσωπική ζωή. Η μετάνοια και η αναγέννηση, η αμαρτωλή πτώση και η ανόρθωση ή η αυτοκτονία. Ο φιλόσοφος Μπερντιάεφ υποστηρίζει ότι ο Ντοστογιέφσκι, για να εξερευνήσει την απύθμενη ανθρώπινη φύση, απαλλάσσει τον άνθρωπο από τα εξωτερικά γνωρίσματα ώστε να δει την αλήθεια του και να τον μελετήσει με διονυσιακό πάθος. Η διαλεκτική ανάμεσα στον άνθρωπο και τη μοίρα του κορυφώνεται στον «Μεγάλο Ιεροεξεταστή» και στον Ιβάν Καραμάζοφ για να καταλήξει στην «ανταρσία προς τον Θεό». Ο μηδενισμός του Ντοστογιέφσκι δεν άρεσε ούτε στον Λένιν ούτε στον Ναμπόκοφ. Αυτός ο μηδενισμός επισημαίνεται ως φιλοσοφικός και πολιτικός. Ωστόσο και οι δύο αυτοί συναντώνται, εφόσον οι άνθρωποι αν δεν είναι τρελοί θα πρέπει να γίνουν για να αντιληφθούν την πραγματικότητα, και το μέσο είναι η άρνηση των κοινών αξιών για την επίτευξη των ιδιοτελών και υλιστικών σκοπών τους, πράγμα που συνιστά μίμηση του φιλοσοφικού μηδενισμού. Σύμφωνα με τον Νίτσε, ο συνεπής μηδενισμός καθορίζεται από την απελευθέρωση από κάθε κυριαρχική συμπεριφορά, ιδανικά και αξίες, από την ηθική.

Στο βιβλίο Αναμνήσεις από το σπίτι των πεθαμένων μάς μιλάει για τις συνθήκες κράτησης, για την ενδυμασία και το κούρεμα των καταδίκων που είναι αναγνωρίσιμα από μακριά για να μην μπορεί ο κατάδικος να δραπετεύσει. Φυσικά, και εκεί, ανάμεσα στους κατάδικους, υπάρχουν εκείνοι που θα εκμεταλλευτούν τους άλλους για να περάσουν οι ίδιοι καλύτερα. Στο Έγκλημα και τιμωρία μάς δίνει τον πόνο σαν κάθαρση από το έγκλημα – ότι τα άτομα με ηγετικές ικανότητες έχουν δικαίωμα στον φόνο. Στους Δαιμονισμένους, το θέμα στηρίζεται στην αληθινή δολοφονία ενός φοιτητή που δεν υπάκουσε τον καθοδηγητή. Ο Ντοστογιέφσκι δεν ελπίζει, όπως ο Τολστόι, ότι μπορεί να επικρατήσει στη γη η βασιλεία του Θεού. Το αντίθετο μάλιστα, η πολιτική θηριωδία θα κατέστρεφε ακόμα και την ιδέα του Θεού. Ο ήρωάς του ο Σταυρόγκιν, π.χ., απολαμβάνει την αφήγηση των παραβάσεών του, και στο πρόσωπό του ο Ντοστογιέφσκι μας δείχνει τη σκοτεινή πλευρά του ανθρώπου ή τον εκπεσόντα άγγελο, τον εωσφόρο με όποια έννοια.

*

Ε. Κατσιώλη, Αλ. Κεφαλάς: «Μια ματιά στον κόσμο» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ
Ο Αλέξανδρος Κεφαλάς ρίχνει τη δική του «ματιά στον κόσμο» της Ελίζαμπεθ Γκάσκελ. Της Αγγλίδας κυρίας που θεωρήθηκε το θηλυκό ισοδύναμο του Καρόλου Ντίκενς και υπήρξε όνομα μεγάλο όσο των αδελφών Μπροντέ, της Τζορτζ Έλιοτ και της Τζέιν Όστεν, έστω και αν δεν είναι πολύ μεταφρασμένη στα Ελληνικά, παρόλο που το βιβλίο της Wivesanddaughters ανήκει στα πολύ σημαντικά. Κι ακόμα, στα βιβλία της αντιπροσωπεύεται επάξια η βικτωριανή εποχή σε όλες τις παραμέτρους της. Η προσωπική της ζωή ξεκινάει το 1810 στο Τσέλσι, όπου γεννήθηκε από πατέρα διάκονο προτεστάντη που αργότερα παραιτήθηκε από την ενορία του, εγκαταστάθηκε στο Λονδίνο και έγινε αρχειοφύλακας στο Ουάιτχολ. Εκείνη έζησε πλάι σε πλούσιους συγγενείς και στο σχολείο της, όπως συνηθιζόταν τότε, έμαθε σχέδιο, ζωγραφική, μουσική, χορό και κανόνες καλής συμπεριφοράς. Έτσι, αφενός το οικογενειακό περιβάλλον που την ωθούσε να διαβάζει κλασικούς συγγραφείς και αφετέρου ένας ναυτικός αδελφός που της έστελνε πολλά βιβλία από τα εξωτικά μέρη που ταξίδευε ήταν το έναυσμα για τη λογοτεχνική της καριέρα.

Το 1832 παντρεύτηκε και εγκαταστάθηκε στο βιομηχανικό Μάντσεστερ, το οποίο έδωσε νέα ώθηση στην έμπνευσή της και σκηνικό για τα έργα της, όπως η πόλη Μίλτον του έργου της NorthandSouth. Απέκτησε έξι παιδιά, εκ των οποίων πέθαναν τα δυο, και αυτό συνέτεινε ακόμα περισσότερο να στραφεί στη συγγραφή, σαν καταφύγιο και παρηγοριά. Στα έργα της, λοιπόν, θα βρούμε καταγραφές για τον έγγαμο βίο, τη μητρότητα και τη θρησκεία. Εξέδωσε ποιητική συλλογή (1837), συνεργάστηκε με περιοδικά, ταξίδεψε στο Βέλγιο και τη Γερμανία, απέκτησε νέες εμπειρίες, εξέδωσε το πρώτο της πεζό (1847) με ψευδώνυμο καθώς και άλλα έργα. Το 1850 η οικογένεια μετακόμισε σε μια κομψή βίλα με νεοκλασικές επιδράσεις, κι εκεί, στο σημαντικό φιλολογικό σαλόνι της, φιλοξένησε σημαντικές προσωπικότητες, μεταξύ των οποίων και τον Ντίκενς και τη Σαρλότ Μπροντέ, που ο πατέρας της ζήτησε από την Γκάσκελ να γράψει τη βιογραφία της κόρης του. Η βιογραφία εκδόθηκε το 1857 και αποτέλεσε και το διαβατήριο της Μπροντέ για τους φιλολογικούς κύκλους.

Το βιβλίο μιλάει για τον Αλέξανδρο Πούσκιν τον ποιητή, αλλά και για τον Πούσκιν τον συνειδητοποιημένο πολίτη και επαναστάτη του καιρού του, παραθέτοντας παράλληλα και την ιστορία του ρωσικού λαού, τις οικονομικοκοινωνικές διεκδικήσεις, τους αγώνες και τα πάθη του.

Η Γκάσκελ αξιοποιεί τη μόδα της εποχής: τις ιστορίες τρόμου σε ύφος γοτθικό με κοινωνικό προβληματισμό. Μιλάει για την αγγλική ύπαιθρο, αλλά και τα πολύβουα αστικά κέντρα, τη βιομηχανική ζώνη, την κοινωνική διαστρωμάτωση, τις διεκδικήσεις της νεόκοπης αστικής τάξης, ακόμη και τη θέση της γυναίκας. Οι ηρωίδες της αγωνίζονται σε μια κοινωνία υποκριτική, διεκδικούν την παρουσία τους στη ζωή, τη σημασία τους στον γάμο, στέκονται στο ύψος των περιστάσεων. Διότι πίσω από την επιφάνεια μιας καθωσπρέπει συζύγου κρύβεται μια καταπιεσμένη κοινωνικά γυναίκα που εκπαιδεύεται για να είναι μόνο σύζυγος, και ας είναι γυναίκα στον θρόνο της Αγγλίας. Γιατί και η βασίλισσα αυτό το μοντέλο γυναίκας προβάλλει. Η gentlewoman ή lady of qualities ή lady of leisure δεν είναι τίποτε άλλο από μια καλλιεργημένη, χαριτωμένη και ευγενική κυρία, εκπαιδευμένη να υπακούει και να κρατάει τη γνώμη της για τον εαυτό της, να κρατάει το σπίτι, να κάνει πολλά παιδιά και να φοράει τον κορσέ κυριολεκτικά και μεταφορικά. Σώμα και πνεύμα όλα υπό αυστηρό έλεγχο, ακόμα και με θυσία της υγείας. Το πρωτόκολλο που προηγείται ακόμα και της ζωής υπαγορεύεται από τον προτεσταντισμό, κανόνας απαρέγκλιτος.

Η «κυρία Γκάσκελ» –και αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο οφείλει ν’ ακούγεται το όνομα μιας καθωσπρέπει κυρίας, ως συζύγου του κυρίου– διέκρινε και πρόβαλε την αμφισβήτησή της στη θρησκεία, παρατηρώντας τη διαφορά στις κοινωνικές τάξεις, την εξόντωση των κατώτερων και την καλοπέραση, τη ματαιοδοξία των ανώτερων, διαφορά που φάνηκε με τις αλλαγές που έφερε η βιομηχανική επανάσταση. Αυτή η κρίση επισημαίνεται στο πρόσωπο του «πατέρα», στο NorthandSouth, έργο το οποίο την καθιέρωσε ως Βρετανίδα συγγραφέα. Ο «πατέρας» παραιτήθηκε από το ιερατικό του λειτούργημα για λόγους συνειδήσεως, όπως και ο δικός της πατέρας. Όλο το έργο της Γκάσκελ θα μπορούσε να θεωρηθεί αυτοβιογραφικό, αφού όσα γράφει αντικατοπτρίζουν τη ζωή της στο πατρικό και συζυγικό σπίτι, όπου έγραφε για να ξεχνάει τα προσωπικά προβλήματα που έκρυβε πίσω από τη μάσκα της ευτυχισμένης συζύγου. Μια ευτυχισμένη αναλαμπή ήταν η γνωριμία της με τον Αμερικανό συγγραφέα Νόρτον, που γνώρισε στην Ιταλία: «Ήταν εκείνες τις χαριτωμένες ρωμαϊκές μέρες που η ζωή μου έφτασε στο αποκορύφωμά της. Δεν πρόκειται ποτέ να είμαι το ίδιο ευτυχισμένη ξανά. Δεν πιστεύω να υπήρξα στ’ αλήθεια περισσότερο χαρούμενη στη ζωή μου πρωτύτερα» γράφει. Πέθανε ξαφνικά στις 12 Νοεμβρίου του 1865, πίνοντας τσάι με τις κόρες της. Για τον τρόπο που είδε και αναπαράστησε τον κόσμο στα έργα της θεωρείται σήμερα ένας από τους πυλώνες της βικτωριανής λογοτεχνίας. Το σπίτι της έγινε μουσείο και μια αναμνηστική πλακέτα τοποθετήθηκε στο Ουεστμίνστερ στη γωνιά των ποιητών.

 

Μια ματιά στον κόσμο του Αλεξάντρ Πούσκιν
Κατσιώλη Ελένη
Λέμβος
80 σελ.
ISBN 978-618-82534-2-1
Τιμή: €4,98
001 patakis eshop

 







Μια ματιά στον κόσμο του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι
Ελένη Κατσιώλη
Λέμβος
72 σελ.
ISBN 978-618-82534-1-4
Τιμή: €4,98
001 patakis eshop

 







Μια ματιά στον κόσμο της Ελίζαμπεθ Γκάσκελ
Αλέξανδρος Κεφαλάς
Λέμβος
72 σελ.
ISBN 978-618-82534-3-8
Τιμή: €4,98
001 patakis eshop

 

 

Διαβάστε επίσης
ΔΙΑΦΟΡΑ
Edward Said: «Ζωή εκτός τόπου» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ

Στην αυτοβιογραφία του Έντουαρντ Σαΐντ, Ζωή εκτός τόπου, η έννοια «τόπος» επιβεβαιώνεται ως βασική προϋπόθεση, απαραίτητη για την ανάπτυξη μιας προσωπικότητας και εξ αντιδιαστολής σηματοδοτεί τη...

ΔΙΑΦΟΡΑ
Daniel Mendelsohn: «Περιμένοντας τους βαρβάρους» κριτική της Ανθούλας Δανιήλ

Τα κείμενα του βιβλίου με τον προκλητικό τίτλο για τον Έλληνα αναγνώστη Περιμένοντας τους βαρβάρους, πρωτοδημοσιεύτηκαν στα αμερικανικά περιοδικά New York Review of Books και New Yorker, με τα...

ΔΙΑΦΟΡΑ
Στέφανος Μίλεσης: «Πειραϊκές ιστορίες του Μεσοπολέμου» κριτική του Ελπιδοφόρου Ιντζέμπελη

Η εποχή του Μεσοπολέμου αποτέλεσε για ολόκληρη την Ελλάδα μια περίοδο γεμάτη από αντιθέσεις. Η χρονική περίοδος που απλώνεται μεταξύ δύο καταστροφικών πολέμων, του Α΄ και του Β΄ Παγκοσμίου, είναι...

ΦΙΛΙΚΑ SITE

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr