A+ A A-

«Διαφωνώντας δημιουργικά με τους εφήβους» του Πολυχρόνη Κουτσάκη

«Διαφωνώντας δημιουργικά με τους εφήβους» του Πολυχρόνη Κουτσάκη


Να πώς έρχεται μια καλή ιδέα:

α) Δεν διαβάζεις κανένα βιβλίο στην εφηβεία σου, επειδή την εποχή που είσαι έφηβος πολύ δύσκολα βρίσκεις βιβλία που να μιλούν για την εποχή σου. Μεγαλώνοντας, μετανιώνεις για τα χρόνια διαβάσματος που έχασες. Και λυπάσαι που μαθαίνεις πως και οι σημερινοί έφηβοι στην Ελλάδα, που έχουν πια πάρα πολλά βιβλία Ελλήνων και ξένων συγγραφέων που μιλούν για την εποχή τους, δεν διαβάζουν πολύ (ή δεν διαβάζουν καθόλου).

β) Μπαίνεις στην ανακαινισμένη, με χρήματα του Ιδρύματος Νιάρχου, Δημοτική Βιβλιοθήκη Χανίων. Η βιβλιοθήκη είναι πλέον κούκλα, χαίρεσαι να βρίσκεσαι εκεί και, καθώς τριγυρνάς, βλέπεις ένα απόσπασμα ποιήματος που είναι χαραγμένο σε έναν από τους τοίχους της. Είναι της πραγματικά σπουδαίας Κικής Δημουλά:

εγώ η ίδια συνήθως δε ζητώ ούτε και παίρνω τίποτα απ’ όσα φορτικά επιμένει να δίνει η ελπίδα

γ) Τσατίζεσαι με το απόσπασμα. Γιατί, μπορεί να είναι υπέροχοι οι στίχοι, μπορεί στο υπόλοιπο ποίημα η Δημουλά να αφήνει ένα παράθυρο ανοιχτό στην ελπίδα, αλλά το συγκεκριμένο κομμάτι δεν παύει να τονίζει την επιφύλαξη απέναντι στην ελπίδα, ή και την άρνησή της. Οπότε, σκέφτεσαι, τι έχει να πει αυτό το κομμάτι σ’ έναν έφηβο που το βρίσκει μπροστά του στη βιβλιοθήκη; Να μην ελπίζει και πολύ; Στα δεκαπέντε του;

 

Εμφανίσεις: 1017

Περισσότερα...

«Μίλτος: Νύχια βαμμένα σάπιο μήλο ή η γνωριμία μου με τον αυτισμό» της Ελένης Λιντζαροπούλου

«Μίλτος: Νύχια βαμμένα σάπιο μήλο ή η γνωριμία μου με τον αυτισμό» της Ελένης Λιντζαροπούλου


Σε όλους εκείνους τους εξαίρετους ανθρώπους που, με μόνα εφόδια την αγάπη και το πάθος, εργάζονται στον χώρο της ψυχικής υγείας.

Τον γνώρισα πριν από αρκετά χρόνια. Με την αδελφή του ήμασταν φίλες μόλις λίγο καιρό τότε, κι έτσι δεν είχε τύχει να πάω στο σπίτι της και να συναντήσω την οικογένειά της. Ήταν ένα βράδυ στα μέσα Μαρτίου. Καλεσμένες και οι δυο σε μια εκδήλωση-υποχρέωση, είπαμε να πάμε μαζί για να αντιμετωπίσουμε την «αμηχανία της εισόδου σε κλειστό χώρο» και είχαμε συμφωνήσει να περάσω να την πάρω.

Έτσι γνώρισα τον Μίλτο. Ήταν τότε 23 χρόνων. Ένα όμορφο αγόρι, με τεράστια εκφραστικά μάτια, μόνιμα χαμογελαστό.

«Μίλτο, πες “γεια σου”», είπε η φίλη μου.

«Γεια σου», απάντησε αυτός και έφυγε.

Τον άκουγα να βαδίζει ακατάπαυστα στα μέσα δωμάτια κουδουνίζοντας μιαν αρμαθιά κλειδιά και μιλώντας μιαν ακατάληπτη γλώσσα – κάτι ανάμεσα σε πνιχτές μικρές κραυγές και σε παιχνίδι με αόρατη παρέα.

Ένιωσα αμήχανα. Αν έχετε συναντήσει παιδιά με νηπιακό αυτισμό και νοητική υστέρηση, ίσως με καταλάβετε. Στην αμηχανία μου ήρθε να προστεθεί και η κατάσταση της μητέρας τους, η οποία είχε καρκίνο και έκανε ήδη την τρίτη σειρά θεραπειών. Φύγαμε. Η φίλη μου ένιωσε τον πανικό μου, αν και προσπαθούσα να κρυφτώ.

 

Εμφανίσεις: 1604

Περισσότερα...

«Η ξενιτιά στο άναυδο» της Ζέφης Δαράκη

«Η ξενιτιά στο άναυδο» της Ζέφης Δαράκη


Θα ήθελα να σας μιλήσω για τον αόριστο προορισμό της ποίησης. Για το ακαθόριστο του προορισμού της. Ότι, δηλαδή, αν με ρωτούσατε σε τι χρησιμεύει η ποίηση, θα σας έλεγα ότι δεν χρησιμεύει σε τίποτε. Γιατί δεν εντέλλεται να αλλάξει τον κόσμο. Σημαίνει όμως τον εαυτό της. Υπονοεί τον εαυτό της. Και είναι ένας χρησμός προς διερεύνηση, όταν το σώμα διδάσκει και διδάσκεται τις απαντήσεις του.

Το ποίημα σημαίνει τον εαυτό του. Κάτω απ’ τα λόγια, είναι ο λόγος που δεν λέγεται. Κάτω απ’ την απουσία μας, ο πιο φανταστικός κήπος άνευ ορίων, καθώς στρέφεται γύρω από εκείνες τις μονήρεις λάμψεις που θα μεταφέρουν το νόημά τους στον αόρατο αναγνώστη, που είναι ένας και μοναδικός κατέναντί της, για να την αθωώνει. Γιατί η ποίηση είναι η ενοχή της, ανοιγοκλείνοντας τον κόσμο προς όλες τις εκδοχές του μη αναμενόμενου.

Μέσα από την αναμνηστική πραγματικότητα ενός αλλότριου ψυχικού βλέμματος, αυτό που θέλει να πει, κρύβεται, για να αποκαλυφθεί εκ νέου μεταμορφωμένο στο άλεκτο. Σ’ αυτή την ταραχή που διατυπώνεται μ’ έναν διαρκή, βασανιστικό τρόπο νοσταλγώντας το ανέκφραστο. Γιατί η ποίηση είναι μια λειτουργία σε συσκότιση, απ’ την απόγνωση στη γραφή, κι απ’ τη γραφή στην απόγνωση.

Όλοι περνάμε από παρακαμπτήριες. Περνάμε από σκοτάδια φωτισμένα. Η ποίηση διαπλέει το σκοτάδι της. Αυτό το σκοτάδι καλείται ο αναγνώστης να διαρρήξει. Να διαρρήξει αυτόν τον εγκλεισμό. Να φτάσει στον κόσμο της τρομερής ταχυπαλμίας που ζει το ποίημα.

Το αφετηριακό ρίγος της ποίησης δεν έχει στόχο κανένα κοινό. Έχει στόχο τον εαυτό της, καθώς είναι μια έμμονη ιδέα-φυλακή, πως κάποιος κρυφακούει λόγια που δεν έχουν ειπωθεί ακόμα... Υπάρχει τότε ένα σημείο διαφυγής απ’ αυτόν τον τρόμο. Από το πιο ισχυρό σημείο αυτής της διαφυγής διέρχεται σιωπηλά το ποίημα, προς το άναυδο...

Η σχέση της ποίησης με τον αναγνώστη είναι μια σχέση έλξης-απώθησης. Η γλώσσα δαιμονίζεται, βασανίζεται, αγιάζεται στις εικόνες της, συστρέφεται ανάμεσα στο μετέωρο της έμπνευσης και στην ορμή της λέξης να διατυπωθεί. Η λέξη νοσταλγία, η λέξη θλίψη, η λέξη άλγος, είναι δρώμενα. Επισημαίνουν την απουσία των πραγμάτων. Η αρχετυπική αποκάλυψη του βάθους των λέξεων, πέρα από γραμματικούς και λεκτικούς κανόνες και κώδικες, θα αποκαλύψει κάθε φορά όχι αυτό που η ποίηση θέλει να πει, αλλά αυτό που ήθελε να πει.

 

Εμφανίσεις: 962

Περισσότερα...

«Στην απεραντοσύνη τ’ ουρανού και της θάλασσας, κάτω από τον ήλιο της Ίμβρου, τον χρυσό μήνα Ιούλιο» της Φωτεινής Τομαή

«Στην απεραντοσύνη τ’ ουρανού και της θάλασσας, κάτω από τον ήλιο της Ίμβρου, τον χρυσό μήνα Ιούλιο» της Φωτεινής Τομαή


Ν’ αποκαταστήσω, από τις νύξεις
που έβρισκα διάσπαρτες
μέσα στον κόσμο αυτόν,
μια αθωότητα τόσο ισχυρή
που να ξεπλένει τα αίματα
(Οδυσσέας Ελύτης, Ο μικρός ναυτίλος)

Έσσεται χρόνος, είχα πει στον εαυτό μου, όχι μια και δυο φορές εδώ και δέκα, δεκαπέντε χρόνια... Και ο χρόνος πληρώθηκε: αυτό το καλοκαίρι ξεκίνησε η γνωριμία μου με το νησί. Η φυσική, όχι η λογοτεχνική. Γιατί την Ιστορία της Ίμβρου τη γνώριζα ήδη. Είχα γράψει κιόλας γι’ αυτή μερικά χρόνια πριν. Είναι άλλο όμως να τη μαθαίνεις διαβάζοντας, έστω κι αν πιάνεις στα χέρια σου χαρτιά που γράφτηκαν μισό και παραπάνω αιώνα πριν, στο θαμπό φως ενός κεριού –όπως το ημερολόγιο του άτυχου Ίμβριου Δημήτρη Κουτρουβέλη, που μεγάλωσε ορφανός με τ’ αδέλφια του σε ίδρυμα της Πριγκήπου και ζητούσε «χείλια Συγνόμην» για την ανορθογραφία του (βρέθηκε ανάμεσα σε επίσημη διπλωματική αλληλογραφία της εποχής)– και άλλο να τη ζεις ανάμεσα στους ανθρώπους του νησιού. Ταξιδεύοντας μέσα στα μάτια των γηραιότερων με τα βλέμματα στραμμένα πίσω στο παρελθόν. Και των νεότερων που, παρά τη σπίθα της ελπίδας να καίει άλλοτε δυνατά κι άλλοτε να υποχωρεί μπροστά στον φόβο ν’ αποτύχει η ευχή του επαναπατρισμού, διέκρινες μια επίμονη μελαγχολία. Σάμπως να γεννήθηκαν οι άνθρωποι με αυτήν...

 

Εμφανίσεις: 1336

Περισσότερα...

«Μια ευτυχής συνάντηση ποίησης και ζωγραφικής» της Ανδρονίκης Γωγοπούλου

«Μια ευτυχής συνάντηση ποίησης και ζωγραφικής» της Ανδρονίκης Γωγοπούλου


Στην ποιητική συλλογή Η εποχή των λέξεων της Ελένης Λιντζαροπούλου (Εκδόσεις των Φίλων, 2015), η ζωγραφική συναντά την ποίηση και συμπορεύονται αρμονικά: το υφέρπον πάθος της διχρωμίας γκρι-κόκκινου των πινάκων της Ιωάννας Ασσάνη διαλέγεται δημιουργικά με τη σημασιολογική φόρτιση των λέξεων στα ποιήματα της Ελένης Λιντζαροπούλου.

Καμιά φορά γερνάνε κι οι λέξεις, λέει η ποιήτρια, ωστόσο επιμένει να γράφει. Αυτοαναιρείται με πλήρη επίγνωση της στάσης αυτής. Η ποίηση είναι ολοφάνερο ότι την αιχμαλωτίζει, αφού την επιλέγει για να εκφραστεί. Σχεδόν σε όλα τα ποιήματα υμνείται η ποίηση και η αυταπάρνηση του ποιητή: Ίδρωσε πολύ για να τα γράψει…/ Κι ας μην τ’ ομολογεί. Και λίγο μετά: Για την ποίηση/ δεν έμεινε να κάνεις τίποτα,/ οι ποιητές της τα ’χουν δώσει όλα.

Οι λέξεις ως θέμα πρωταγωνιστούν σχεδόν σε όλη την ποιητική συλλογή. Έτσι δικαιώνεται και ο τίτλος Η εποχή των λέξεων. Σου δίνει την εντύπωση ότι μιλά για μια πολύ παλιά χρονική περίοδο, όπου οι λέξεις κυριαρχούσαν, όμως είναι ολοφάνερο ότι η ποιήτρια πατάει γερά στο τώρα. Γνωρίζει ότι χάθηκε η πνοή/ που τις όπλιζε και τις ακόνιζε. Αυτή την πνοή αναζητά η ποιήτρια και γι’ αυτό εξακολουθεί να γράφει. Το συναίσθημα ξεχειλίζει, η ευαισθησία της σε κοινωνικά ζητήματα είναι διάχυτη σε αρκετά ποιήματα, η φιλοσοφική της διάθεση ολοφάνερη.

 

Εμφανίσεις: 1173

Περισσότερα...

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Email:
Θέμα:
Μήνυμα:

ΠΤΟΛΕΜΑΙΩΝ 4 (ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΡΟΣΚΟΠΩΝ)
11635 ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.-FAX: 210-7212307
info@diastixo.gr

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

*  Το email σας:

ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ

facebook icontwitter icongoogle plus iconpinterest iconyoutube iconrss icon

Με την υποστήριξη του diastixo.gr - Designed by: artspr