«“Φράνσις” της Αλμπέρτας Τσοπανάκη στο Θέατρο Παραμυθίας» του Κωνσταντίνου Μπούρα

«“Φράνσις” της Αλμπέρτας Τσοπανάκη στο Θέατρο Παραμυθίας» του Κωνσταντίνου Μπούρα

Στο έργο της Τσοπανάκη, η νεαρά, άθεη κι επαναστατημένη κατά των κοινωνικών ανισοτήτων και πολέμιος της Αδικίας, ηθοποιός ανούσιων τυποποιημένων ρόλων, ξανθιάς χαζογκόμενας, πιστής συζύγου και νοικοκυρούλας, πειθήνιας δακτυλογράφου και πρόθυμου θηλυκού (υπό προϋποθέσεις, και με το ανάλογον αντάλλαγμα, βεβαίως), αλέθεται από τις μυλόπετρες μιας βιομηχανίας που θεωρεί τον ηθοποιό «κρέας», άβουλο, πειθήνιο όργανο στις προδεδιαγραμμένες ιδιοτροπίες σεναριογράφων και σκηνοθετών.

Η Αλμπέρτα Τσοπανάκη παίρνει στοιχεία του μύθου, αλλά δεν αντιγράφει βεβαίως την ταινία. Αντιθέτως, στήνει ένα εφιαλτικό νουάρ τοπίο, όπου η αιώνια έφηβη αντιστέκεται στην εφιαλτική, απρόσωπη, διεφθαρμένη κοινωνία που επιμένει να την καταπιεί, να την αφομοιώσει, να τη μεταβολίσει. Αυτή η αιωνίως επαναστατημένη διάθεση των εφήβων του Δυτικού Κόσμου, όπως εικονοποιείται και στο Επαναστάτης χωρίς αιτία με τον Τζέιμς Ντιν, κρύβει μια υπερ-προστατευτικότητα των μικρο-μεσοαστικών εύπορων οικογενειών προς τους «μικρούς αυτοκράτορες» που μεγαλώνουν ως γόνους κατ’ εικόνα και ομοίωσίν τους. Η αγωνία της αθανασίας διά της επαναλήψεως του προτύπου αποτυπώνεται πεντακάθαρα σε αυτό το εκπληκτικής αγριότητος πρόθεμα «junior» (αγγλοσαξωνικής κοπής κι εμπνεύσεως). Και δεδομένου ότι κάθε άνθρωπος είναι μοναδικός κι ανεξάντλητος, αυτή ακριβώς η επιταγή, οικογενειακή κι ως εκ τούτου κοινωνική, είναι ο πρώτος βιασμός που υφίσταται ο νεαρός σπόρος όταν αρχίσει να βλασταίνει. Θα ακολουθήσουν βεβαίως κι άλλοι, με την προϋπόθεση ότι δεν έχει «τσακίσει», δεν έχει καταστραφεί ο βλαστός και το «άλας» δεν έχει «μωρανθεί»...

Στο έργο της Τσοπανάκη, η νεαρά, άθεη κι επαναστατημένη κατά των κοινωνικών ανισοτήτων και πολέμιος της Αδικίας, ηθοποιός ανούσιων τυποποιημένων ρόλων, ξανθιάς χαζογκόμενας, πιστής συζύγου και νοικοκυρούλας, πειθήνιας δακτυλογράφου και πρόθυμου θηλυκού (υπό προϋποθέσεις, και με το ανάλογον αντάλλαγμα, βεβαίως), αλέθεται από τις μυλόπετρες μιας βιομηχανίας που θεωρεί τον ηθοποιό «κρέας», άβουλο, πειθήνιο όργανο στις προδεδιαγραμμένες ιδιοτροπίες σεναριογράφων και σκηνοθετών. Η μικρά αντιστέκεται. Θανάσιμο αμάρτημα. Η καθωσπρέπει μάνα είναι πανταχού παρούσα για να εξασφαλίσει το political correct της κόρης της και την τιμή της οικογένειάς της. Διαφαίνεται μια γυναικεία ζήλεια από την πλευρά του υποταγμένου θηλυκού προς το επαναστατημένο βλαστάρι της. Όμως πέρα από την όποια ψυχαναλυτική οπτική, το κοινωνικό δράμα εκτυλίσσεται αναλλοίωτο από το Μεσαίωνα και έως τις μέρες μας. Το διαφορετικό εξοντώνεται, εξαλείφεται, εξανδραποδίζεται, άλλοτε άμεσα κι άλλοτε έμμεσα. Η καταστροφή μιας καριέρας, η σιωπή, η αγνόηση, η περιφρόνηση, η περιθωριοποίηση είναι μερικές φορές πιο δραστικές από τις πυρές των μαγισσών.

Τελικά, η κοινωνία (η κάθε κοινωνία) διαφυλάσσει κάθε φορά τα όριά της (ακόμα κι αν διακηρύσσει ότι δεν υπάρχουν σύνορα, ακόμα κι αν έχει το ηλιακό άγαλμα της Ελευθερίας στο τελωνείο της...). Υπάρχουν όρια κι αλίμονο σε όποιον θα τα διαβεί.

Το θέατρο, από αρχαιοτάτων χρόνων, είναι πράξη προπαγανδιστικά πολιτική, σχολείο μίμησης κι εκμάθησης προτύπων-ρόλων-στάσεων και συμπεριφορών, αποδεκτών από το κοινωνικό σύνολο, εκείνων που εξασφαλίζουν την επιβίωση και την ευημερία του. Ο «αποδιοπομπαίος φαρμακός» καταστρέφεται, προκαλώντας στη βαθιά ψυχούλα μας «έλεον και φόβον», αλλά κυρίως αποστροφή για να μην καταλήξουμε στο γκρεμό μαζί του. Από τον αιμομείκτη και πατροκτόνο Οιδίποδα έως τον εσταυρωμένο Θεάνθρωπο, οι Γραμματείς και Φαρισαίοι πάντα κερδίζουν, οι Λαιστρυγόνες και οι Κύκλωπες έχουν πάντα τον τελευταίο λόγο, ακόμα κι αν δεν τους «κουβανείς μες την ψυχή σου». Τους κουβαλάνε οι άλλοι...

Στην Τέχνη, το θύμα γίνεται συμπαθές άμα τη πτώσει του. Προηγουμένως είναι τερατώδες και τρομακτικό. Αποτρόπαιο και παράδειγμα προς αποφυγήν. Δυσάρεστο και «κακόγουστο» συνάμα. Δεν συνάδει προς τα χρηστά ήθη. Ουδείς λογικός άνθρωπος θέλει να κάνει παρέα και να ταυτιστεί μαζί του. Στο θέατρο, όμως, πληρώνεις εισιτήριο, κάθεσαι στην ανωνυμία της σκοτεινής σάλας, απολαμβάνεις εκ του ασφαλούς τις εκτροπές του μυαλού, δεμένος όμως σφιχτά στην καρέκλα σου, και μόλις προσγειωθείς πάλι στην πραγματικότητα, χειροκροτείς για να συνειδητοποιήσεις πού βρίσκεσαι εσύ και πού οι άλλοι, για να επανέλθεις στα συμβατικά όρια που χωρούν μέσα στα ρούχα σου. Λίγο ασφυκτικά, αλλά τι να κάνεις; Δεν πειράζει... Φτάνει να επιβιώσεις. Συχνά όμως ξεχνάμε ότι τα ουσιαστικά «ζωή» κι «επιβίωση» ΔΕΝ είναι συνώνυμα.

Θαύμασα τη δραματουργική μαεστρία, την αδάμαστη υποκριτική της Αλμπέρτας Τσοπανάκη, τη σκηνοθετική δεινότητα της καθηγήτριας Σημειολογίας του Θεάτρου Μαρίκας Θωμαδάκη, την πίστη του σταθερού κοινού που έχει αναπτύξει μέσα στα χρόνια το «αιρετικό», το «νουάρ» Θέατρο της Οδού Παραμυθίας.

Θαύμασα τη δραματουργική μαεστρία, την αδάμαστη υποκριτική της Αλμπέρτας Τσοπανάκη, τη σκηνοθετική δεινότητα της καθηγήτριας Σημειολογίας του Θεάτρου Μαρίκας Θωμαδάκη, την πίστη του σταθερού κοινού που έχει αναπτύξει μέσα στα χρόνια το «αιρετικό», το «νουάρ» Θέατρο της Οδού Παραμυθίας. Νεανικό κοινό, θεατράνθρωποι ολκής και φοιτούντες εις το Πανεπιστήμιο της Ζωής, αενάως.

Παρά τη σκηνική λιτότητα (στα χρόνια της Κρίσης αναπτύσσεται μια σκηνογραφική-ενδυματολογική άποψη «φτώχειας», η οποία συμβαδίζει με τα ξεσκισμένα τζιν που δεν διακρίνονται από τα κουρέλια των αστέγων). Οι φωτισμοί όμως και το video-art συμπλήρωσαν αυτό το «φτωχό θέατρο», που δεν είναι ακριβώς το ίδιο με αυτό που οραματιζόταν ο Γκροτόφσκι. Η μουσική τραγική υπόμνηση της ναρκοθετημένης μοίρας του Ανθρώπου, από τον αλυσσοδεμένο Προμηθέα κι εντέυθεν.

Μία από τις πλέον πρωτότυπες κι ενδιαφέρουσες θεατρικές απόπειρες της φετινής θεατρικής περιόδου.

Συντελεστές
Συγγραφέας: Αλμπέρτα Τσοπανάκη
Σκηνοθεσία: Μαρίκα Θωμαδάκη
Μουσική επιμέλεια: Τάκις Μελίδης
Σκηνικά-Κοστούμια-Φωτιστικοί σχεδιασμοί: Τάκις Μελίδης
Εικαστική επιμέλεια/video art: Τάκις Μελίδης
Κίνηση: Βίλμα Ανδριώτη
Βοηθός σκηνοθέτη: Ελίνα Σπυριδάκη

Παίζουν: Αλμπέρτα Τσοπανάκη, Μαρία Δούση, Πέτρος Μπένος, Θανάσης Πατριαρχέας, Κωνσταντίνος Κούσης, Εμμανουήλ Μαυρίδης

Θέατρο Παραμυθίας
Παραμυθίας 27 και Μυκάλης
Κεραμεικός, Αθήνα
Τηλ.: 6939 498289

 

Τα σχόλια σας

Κάντε το σχόλιο σας, με σύνδεση από το facebook ή συμπληρώστε τα στοιχεία σας, στην παρακάτω φόρμα.

 


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΘΕΑΤΡΟ
60 χρόνια Φεστιβάλ Φιλίππων

Το Φεστιβάλ Φιλίππων γιορτάζει τα 60 του χρόνια, με ένα πλούσιο πρόγραμμά θεατρικών, μουσικών και εικαστικών εκδηλώσεων, ενώ ταυτόχρονα καινοτομεί διοργανώνοντας στο αρχαίο θέατρο των Φιλίππων και...

ΘΕΑΤΡΟ
Γκαμπριέλ Καλντερόν: «Ex – Να ψοφήσουν οι πρωταγωνιστές» στην Τεχνόπολη

Στο πλαίσιο του 9ου Φεστιβάλ ΛΕΑ παρουσιάζεται το θεατρικό αναλόγιο Ex – Να ψοφήσουν οι πρωταγωνιστές, του Γκαμπριέλ Καλντερόν σε μετάφραση Δημήτρη Ψαρρά και σκηνοθεσία Πάνου Κούγια τη Δευτέρα, 12 Ιουνίου, στις 18:00,...

ΘΕΑΤΡΟ
«Κρίστοφερ Μάρλοου: “Εδουάρδος ο Β΄” στην Αθηναϊκή Σκηνή» της Μάριον Χωρεάνθη

Η ζωή του Άγγλου ποιητή, θεατρικού συγγραφέα και μεταφραστή Κρίστοφερ (ή Κιτ) Μάρλοου υπήρξε ένα τραγικό, άλυτο μυστήριο, αντάξιο των λιγοστών δραμάτων που πρόλαβε να γράψει (και ενός ή δύο που του...

ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΕΙΣ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΙ

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Το μήνυμά σας

Διεύθυνση

Πτολεμαίων 7
(Πλατεία Προσκόπων)
11635 Αθήνα,
Τηλ.-fax: 210.7212307
info@diastixo.gr
ISSN: 2585-2485

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER