«Ο Zubin Mehta και ο Λεωνίδας Καβάκος συναντούν τον Μπετόβεν» της Μαρίας Κοτοπούλη
«Ο Zubin Mehta και ο Λεωνίδας Καβάκος συναντούν τον Μπετόβεν» της Μαρίας Κοτοπούλη

«Ο Zubin Mehta και ο Λεωνίδας Καβάκος συναντούν τον Μπετόβεν» της Μαρίας Κοτοπούλη

Έπειτα από ένα ατυχές περιστατικό ανάμεσα στον Beethoven και στον προστάτη του, πρίγκιπα Lichnowsky, το 1806, οι σχέσεις των δύο ανδρών έχουν διαρραγεί και η σημαντική επιχορήγηση που λαμβάνει ο συνθέτης διακόπτεται. Ο Beethoven επιστρέφει στη Βιέννη και αφοσιώνεται στη σύνθεση. Η περίοδος που ακολουθεί χαρακτηρίζεται από γονιμότητα και ένα από τα έργα της εποχής αυτής είναι το μοναδικό Κοντσέρτο για Βιολί και Ορχήστρα σε ρε μείζονα έργο 61,γραμμένο για τον τότε διάσημο βιολονίστα Franz Clement, ο οποίος και το ερμήνευσε πρώτος. Το έργο κάνει πρεμιέρα την παραμονή των Χριστουγέννων του 1806 στο Theater an der Wien και η κριτική το υποδέχεται ψυχρά, όμως ο Beethoven θα δώσει την προφητική του απάντηση: «Αυτή η μουσική δεν είναι για σας, είναι για τις επόμενες γενιές».Το αριστουργηματικό αυτό κοντσέρτο περιέπεσε στην αφάνεια, λόγω των μεγάλων δυσκολιών στην ερμηνεία του, ως τη στιγμή που ο Felix Mendelssohn, δεκαεπτά χρόνια μετά τον θάνατο του συνθέτη, στις 27 Μαΐου 1844, θα το διευθύνει με την London Philharmonic Society, σε μια θριαμβευτική εκτέλεση από τον δωδεκάχρονο προστατευόμενό του, Ούγγρο βιολονίστα Josef Joachim (1831-1907) και έκτοτε θα καθιερωθεί ανάμεσα στα δημοφιλέστερα κοντσέρτα του κόσμου, δικαιώνοντας τον συνθέτη.

Οι ρυθμικοί χτύποι των τυμπάνων, εγερτήριο πνεύματος και ψυχής, ηχούν ξανά και ξανά σαν τις καμπάνες στα ψηλά κωδωνοστάσια όταν καλούν τους πιστούς στη Μεγάλη Μέθεξη, για να συντελεστεί το θαύμα με την είσοδο του βιολιού, από τον λατρεμένο, βιρτουόζο, Έλληνα σολίστ, Λεωνίδα Καβάκο. Υπάρχει κάτι καθαρό, ουράνιο στην ερμηνεία του! Τι υπέροχη αντίθεση ανάμεσα στα έργα της συναυλίας, με το ηρωικό στοιχείο να κυριαρχεί στο πρώτο,Egmont, και στο τρίτο, Eroica, και στη μέση, η παρεμβολή του κοντσέρτου για βιολί, με την τρυφερότητα, τον ρομαντισμό, την ηδύτητα μιας γαλλικής φινέτσας, την εκφραστικότητα που υποκρύπτει εσωτερικό λυρικό πλούτο, εντάσεις και ανατάσεις. Προικισμένος με όλες τις αρετές ο Έλληνας σολίστ και με τη δωρεά της πνευματικότητας, γίνεται ο διανοούμενος της τέχνης του. Συλλαμβάνει το υπεράνθρωπο, το μυστηριακό και με τη δύναμη του ήχου τού μαγικού Stradivarius (1724), περνά σαν χάδι κάθε νότα στον ακροατή, αποδίδοντάς του τη δωρεά που του χαρίστηκε και ανέδειξε με επίπονη μελέτη. Ο Αρχιμουσικός, με άριστα πνευστά και εντυπωσιακά έγχορδα στη διάθεσή του, έκαμε, ώστε ισότιμος να είναι ο διάλογος με τον σολίστ και ολόκληρη την ορχήστρα του.

Στο δεύτερο μέρος ακούσαμε μία από τις δημοφιλέστερες συμφωνίες του Beethoven σε μια σπάνιας ομορφιάς ερμηνεία. Την Τρίτη, με το προσωνύμιο Eroica, τη Συμφωνία σε μι ύφεση μείζονα, αρ. 3, «Ηρωική», έργο 55 (1803-1804). Αν και το ιστορικό της σύνθεσης είναι γνωστό, θα προσπαθήσουμε όσο πιο συνοπτικά μπορούμε να το ξαναθυμίσουμε. Το 1798, ο πρέσβης της Γαλλίας στη Βιέννη και ο βιολονίστας Rodolphe Kreutzer (γνωστός από την περίφημη σονάτα που φέρει το όνομά του) ζήτησαν από τον Beethoven να συνθέσει ένα έργο για τον Ναπολέοντα Βοναπάρτη, που τότε θεωρείτο απελευθερωτής των λαών. Ο Beethoven, συνεπαρμένος από την προσωπικότητα του Ναπολέοντα, συνέθεσε την Τρίτη Συμφωνία του και την αφιέρωσε στο Βοναπάρτη. Όταν, όμως, ο Ναπολέων εστέφθη Αυτοκράτωρ το 1804, ο συνθέτης εξέφρασε την απογοήτευση και την οργή του, θεωρώντας ότι πρόδωσε τα ιδανικά της επανάστασης. Αντικατέστησε το θριαμβικό εμβατήριο της συμφωνίας με ένα πένθιμο, έσκισε την αφιέρωση και στη θέση της έγραψε: «Ηρωική Συμφωνία, που γράφτηκε σε ανάμνηση ενός μεγάλου ανδρός».

Ο Αρχιμουσικός Zubin Mehta, απόλυτος άρχων του πόντιουμ, ανέδειξε με την Ορχήστρα του το πανανθρώπινο μεγαλείο της σύνθεσης προβάλλοντας το ωραίο, το υψηλό του δημιουργικού μπετοβενικού πνεύματος, με υποδειγματική, σημαίνουσα λιτότητα. Συγκλονιστικές οι αρχικές συγχορδίες της Ορχήστρας, βρήκαν τη συνέχειά τους και στην εισαγωγή των τριών θεμάτων που ακολούθησαν, με την κάθε οικογένεια των οργάνων να ξεχωρίζει στα σολιστικά μέρη και, μέσα από το υψηλό επίπεδο ερμηνείας της, να περνά, θριαμβικά, σε ολόκληρη την Ορχήστρα. Η εισαγωγή του Πένθιμου Εμβατηρίου, διασήμου, θα τολμούσαμε να πούμε, όσο και η Ωδή στη Χαρά,δημιούργησε ρίγησυγκίνησης. Η Ορχήστρα απέδωσε εξαίσια την οδύνη του πένθους για τον «ήρωα», τον ήρωα, που, αλίμονο, από θριαμβευτής γίνεται πεπτωκώς. Η λαμπερή ερμηνεία του Scherzo και του Finale ανέδειξε τη ζωντάνια και τις λεπτές αντιθέσεις της σύλληψης.

Το μήνυμα που συνδέει τα τρία συγκλονιστικά έργα, τα οποία είχαμε την τύχη να ακούσουμε σε τέλειες εκτελέσεις, είναι ο συνεχής αγώνας για την κατάκτηση της πνευματικής ελευθερίας και ανεξαρτησίας, αλλά και η εσωτερική ευγένεια της ψυχής, η εκφρασμένη με σπάνια λυρικότητα, που κάνει τον άνθρωπο να ξεχωρίζει. Εύγε!


 

Τα σχόλια σας

Κάντε το σχόλιο σας, με σύνδεση από το facebook ή συμπληρώστε τα στοιχεία σας, στην παρακάτω φόρμα.

 


Κωδικός ασφαλείας
Ανανέωση

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΜΟΥΣΙΚΗ
Δημήτρης Σκύλλας: «The Great Transition» στο Κέντρο Πολιτισμού – Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος

Με αφορμή την παγκόσμια πρεμιέρα της νέας του μουσικής σύνθεσης «The Great Transition», η οποία είναι βασισμένη στον πίνακα «Tοwards the Forest» του Έντβαρτ Μουνκ, ο Δημήτρης Σκύλλας μοιράζεται για...

ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΕΙΣ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΙ

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Το μήνυμά σας

Διεύθυνση

Πτολεμαίων 4
(Πλατεία Προσκόπων)
11635 Αθήνα,
Τηλ.-fax: 210.7212307
info@diastixo.gr
ISSN: 2585-2485

ΕΓΓΡΑΦΗ ΣΤΟ NEWSLETTER

Εγγραφείτε τώρα στο newsletter μας και μάθετε πρώτοι τα τελευταία νέα για το βιβλίο και για τις τέχνες.

 

Το email σας: